Religie

Verhalen

De Zuiderkerk levert mooie plaatjes op

De Groenburgwal is voor velen één van de mooiste grachten van Amsterdam. En als je op het houten ophaalbruggetje gaat staan met je gezicht gericht naar het noorden snap je ook waarom. Vanaf hier heb je een prachtig uitzicht over de gracht en de Zuiderkerk. Veel toeristen maken hier foto’s, maar vroeger moet het ook al een mooie plek zijn geweest. Niemand minder dan de Franse impressionistische schilder Claude Monet schilderde dit stukje Amsterdam. Op zijn schilderij is de toren van de Zuiderkerk prominent in beeld.

> 2 min

Taibah moskee: de witte parel van de Bijlmer

Ook Amsterdam Zuid-Oost, bekend om zijn vele hoogbouw, heeft er sinds 1985 een bijzonder baken in het stedelijk landschap bij: de Djame Masdjied Taibah moskee. De witte moskee, met grote koepels en grote minaretten staat in contrast met de omgeving. Het gebouw wordt omgeven door ietwat grijzige flatgebouwen en een metrolijn die pal naast de moskee ligt.

> 2 min

Ronde Lutherse Kerk of de Lutherse Dikzak

De Lutherse dikzak, zoals de Ronde Lutherse Kerk aan het Singel ook wel wordt genoemd, heeft in haar geschiedenis verschillende keren een hevige brand meegemaakt. Dankzij restauraties en verbouwingen is deze bijzondere koepelkerk nog steeds zichtbaar aan de Amsterdamse Singel. Het gebouw is tot op heden het oudste monumentale kerkgebouw van de lutheranen in Nederland.

> 3 min

Petruskerk: dorpse kerk in een grote stad

Een bijna idyllisch gezicht: het voormalige dorp Sloterdijk, tegenwoordig onderdeel van Amsterdam-West. Het ligt pal naast ringweg A10 en is aan alle kanten ingesloten door kantoorgebouwen, spoorwegen en industrieterreinen. Ondanks dat is het nog steeds een oase van rust en is de Petruskerk een herkenbaar baken in de omgeving.

> 3 min

De Kolenkit: markante wederopbouwkerk

Veel mensen zullen bij het horen van markante gebouwen in de Amsterdamse wijk Bos en Lommer meteen denken aan de Opstandingskerk, pal gelegen naast de Bos en Lommerweg. De kerk is  beter bekend onder de naam de Kolenkit, vanwege de vorm van de toren. De buurt daaromheen dankt zijn naam weer aan deze bijnaam: de Kolenkitbuurt. Deze buurt is onderdeel van de enorme stadsuitbreidingen die na de Tweede Wereldoorlog het aanzien van Amsterdam voor een groot deel hebben veranderd.

> 2 min

De Oude Kerk in Huizen

‘Ik ben oud, zeer oud. Ouder, veel ouder dan één uwer. Ik heb de jaren, neen de eeuwen getrotseerd. Ik heb geslachten zien komen en geslachten zien gaan. ‘k Heb ontelbare jaren neergezien op huizen en huisjes, op hutten en stulpen die reeds verdwenen zijn en waarvan niemand zich meer het bestaan weet te herinneren. En nog sta ik daar, zonder dat de tand des tijds merkbare invloed op mij heeft gehad.’

> 2 min

De Mozes en Aäronkerk: ontstaan uit twee schuilkerken

Nadat het katholieke Amsterdam tijdens de Alteratie in 1578 uiteindelijk protestants was geworden, was het voor katholieken niet meer mogelijk hun geloof in openbare kerkgebouwen te uiten. In plaats daarvan verzamelden zij zich in schuilkerken, waar het Ons’ Lieve Heer op Solder het bekendste overgebleven voorbeeld van is. Maar ook aan de Jodenbreestraat, in het Mozes en het aangrenzende Aäron huis werd het katholieke geloof gepredikt. In 1841 verrees op deze plek, ontstaan uit de twee schuilkerken, de Mozes en Aäronkerk.

> 2 min

De Driekoningen gaan aan ons voorbij

Je weet dat de feestdagen echt ten einde lopen wanneer Driekoningen eraan komt. De wijzen reizen per kameel vanuit het Verre Oosten en reiken zelfs tot in Noord-Holland. Maar wie viert het eigenlijk nog? De tradities rondom deze christelijke feestdag lijken in rap tempo te verdwijnen.

> 3 min

Sinterklaas: gulle bisschop, beschermheilige en kindervriend

Wie kent hem niet? Het begon allemaal 280 jaar na Christus. In Myra, een plaats in Turkije, riep een stem in de nacht: “De eerste die morgenochtend de kerk binnen komt, wordt de nieuwe bisschop van Myra.” De toen twintigjarige Nicolaas liep de volgende ochtend als eerste de kerk binnen. Zo geschiedde dat hij, nu Sint-Nicolaas, de nieuwe bisschop van Myra werd. De bijzonder gulle bisschop stierf op 6 december 342 en in de eeuwen die volgden, ontstonden allerlei legendes rond zijn persoon. Sint-Nicolaas werd heilig verklaard vanwege zijn goede daden en op de avond van vijf december vieren we dat nog steeds. Het stoffelijk overschot van de bisschop van Myra werd in 1087 naar Italië overgebracht. De goedheiligman rust nog steeds in Bari, in de Basilica di San Nicola. Hij was de beschermheilige van zee- en kooplieden, gevangenen, bakkers, huwbare maagden en kinderen.

> 3 min

Kerstmis volgens Pieter Aertsen

In het Amsterdam Museum hangt een schilderij van de zestiende eeuwse kunstenaar Pieter Aertsen (1507-1575) dat de aanbidding der herders verbeeldt, een bekend onderdeel van het kerstverhaal. Het schilderij is slechts gedeeltelijk bewaard gebleven.

> 1 min

Sint Barbara en de Noord/Zuidlijn

Naast de bekende heilige Sint Nicolaas is er nog een patroonheilige die een eigen dag in december heeft: Sint Barbara. De Rooms-katholieke kerk eert Sint Barbara jaarlijks op 4 december. Deze heilige speelt een bijzondere rol bij de aanleg van de Amsterdamse Noord/Zuidlijn.

> 1 min

In de Amsterdamse Oude Kerk…

Er zijn in Amsterdam drie bijzondere “muziekgebouwen”: het Concertgebouw, het Muziekgebouw aan het IJ en daartussenin ligt de oudste: de Oude Kerk, die ook nog steeds een ‘levende kerk’ is en tevens museum en breed-culturele instelling: al 800 jaar sacraal en seculier, hand in hand!

> 8 min

Barsingerhorn en zijn oude kerk

Barsingerhorn is een provinciaal beschermd dorpsgezicht en niet zonder reden. Het dorp in de buurt van Schagen heeft een lange geschiedenis die weinig bekend is en meer aandacht verdient. Dat geldt ook voor de oude dorpskerk die nu verdwenen is.

> 3 min

Op de bres voor waardevolle begraafcultuur op Texel

De overledene laat geen twijfel bestaan over zijn beroep:  Pieter M. de Waard was een zeeman, kijk maar naar de sloep op zijn grafsteen, te vinden op de begraafplaats van Oudeschild.  Op het kerkhof rond de Maartenskerk in Oosterend is een opengeslagen bijbel een aanwijzing dat hier een gelovig man begraven ligt. Wie de Texelse begraafplaatsen bezoekt, valt op dat er een rijke begraafcultuur bestaat, al eeuwen lang en nog steeds in ontwikkeling.  De Historische Vereniging staat op de bres voor het behoud van monumentale en waardevolle uitingen van begraafcultuur.

> 2 min

Geen dartelheden in de kerk

Schermerhorn ontstaat als vissersplaatsje op de noordpunt van het vroegere Schermereiland. Het ligt gunstig aan een drukke scheepvaartroute van en naar Alkmaar en de Zuiderzee. In de Gouden Eeuw groeit Schermerhorn uit tot een centrum van koopvaardij en handel. Een grote brand verwoest echter in 1699 het rijkste deel van het dorp.

> 3 min

’11 november is de dag, dat mijn lichtje branden mag’

Sint Maarten is voor veel kinderen een van de hoogtepunten van het jaar. Er worden lampionnen geknutseld, pompoenen uitgehold en liedjes ingestudeerd. Toch wordt er tegenwoordig nog maar weinig aandacht besteed aan de oorsprong van het feest. Want waarom zingen we eigenlijk liedjes over ene Sint Maarten? En waar komt het volkse karakter van het feest vandaan?

> 3 min

Wereldplek in Amsterdam: Engelse Pelgrimssteeg

Op het Rembrandtplein staat op de rechterhoek van de Bakkersstraat café l’Opéra (voorheen Het Gouden Hooft). Pal rechts daarvan stond van 1938 tot 1976 het in ‘vakwerkstijl’ gebouwde café ’t Brouwerswapen. Deze hele hoek van het plein werd rond 1985 vervangen door een afzichtelijk, modern kantorencomplex.

> 2 min

Wereldplek in Amsterdam: Mozes- en Aaronkerk verleende ‘kerkasiel’

Zo’n 100 Marokkaanse arbeiders gingen op 7 november 1975 in de Mozes- en Aaronkerk op het Waterlooplein in hongerstaking omdat ze het land uitgezet dreigden te worden. Ze voldeden niet aan de voorwaarden voor een verblijfsvergunning volgens een nieuwe landelijke regeling die op 1 november van hetzelfde jaar was ingegaan. De hongerstaking bracht het vraagstuk van de legalisatie van vreemdelingen in Nederland voor het eerst in het brandpunt van de belangstelling.

> 1 min

Wereldplek in Amsterdam: Armeense Kerk

De Armeniërs zijn een oud volk met een eigen taal en (christelijke) religie, vooral wonend in de gebieden die we nu kennen als Turkije, Iran en Rusland. Soms hadden en hebben ze daarbinnen hun eigen staatjes. Naar hun Iraanse wortels werden ze in Amsterdam vaak als ‘Persianen’ aangeduid.

> 1 min

Grote Kerk Naarden: baken van Holland

Al ruim vijf eeuwen lang speelt Grote Kerk Naarden een belangrijke rol in het leven van de vestingbewoners. Ze vonden hier hoop, geloof en liefde en deelden er intieme momenten zoals doop, huwelijk en overlijden. De gotische basiliek is tussen 1380 en 1479 gebouwd en heeft de afgelopen eeuwen nogal wat meegemaakt. Oorlogen, revoluties en verbouwingen zijn de revue gepasseerd. Het kerkgebouw is een vat vol bewogen geschiedenis en een bron van boeiende verhalen.

> 5 min