Oneindig Noord-HollandBeleef de geschiedenis van jouw provincie

Kantoor West-Indische Compagnie in Hoorn

Het pand van de Vrijmetselaarloge West-Friesland en De Eenhoorn bevindt zich aan de Binnenluiendijk 2 in Hoorn. Ooit was dit het kantoor van de West-Indische Compagnie.

>

Molens van de Bovenkerkerpolder

Malende wieken. Vanaf de Amsteldijk zag je in de tijd dat de Bovenkerkerpolder droog werd gelegd tientallen wieken draaien. De klus was zo immens dat steeds meer molens nodig waren.

>

Watertoren Spaklerweg: honderdjarig pronkjuweel

Aan de Spaklerweg 26, in het huidige Amstel Business Park, herinnert een prachtige toren aan een florerende bedrijfstak van honderd jaar geleden. Amsterdam exploiteerde in de hoogtijdagen 1898 – 1921 vier gemeentelijke gasfabrieken. De Zuidergasfabriek stond op dit terrein. De nu honderdjarige watertoren werd gebouwd voor opslag van proceswater. Dit baken met vele fraaie ornamenten versierd is van ver te herkennen. 

>

Huizer Museum in het Schoutenhuis

Hoezo, een gekozen burgemeester? Het beroep van schout, hoofd van het dorpsbestuur en de politie, was in het begin van de negentiende eeuw gewoon te koop. Dit blijkt uit de aankoopakte van Jan Hendrik Habermehl die op 3 juli 1806 voor tweeduizend gulden het herenhuis, met stalling, erf en grond, aan de Achterbaan 82 te Huizen kocht. Daarnaast kocht hij voor drieduizend gulden het ambt van schout.

>

Watertoren Overveen

In het waterwincomplex Overveen is een stuk fraaie architectuur- en techniekgeschiedenis te bewonderen. Blikvanger is het rijksmonument de watertoren. In het voormalige machinegebouw van de Haarlemsche Waterleidingen is bezoekerscentrum De Zandwaaier gevestigd. Nationaal Park Zuid-Kennemerland organiseert vanuit dit complex allerlei excursies en activiteiten in de buitenlucht. De nu werkloze toren zal in de toekomst weer toegankelijk zijn voor publiek. Eerst wacht een flinke restauratie.

>

Nachtelijk drama in 1917

Op Begraafplaats Karssenhof (Binnenweg, Ouderkerk aan de Amstel) staat een merkwaardig grafmonument. Het staat aan de zuidrand van de begraafplaats. Een afgebroken zuil van rood graniet op een sokkel met op de voorkant deze moeilijk leesbare tekst: “Hier rusten Jacob Rijerkerk Gem. Veldwachter en Teunis Prins Rijksveldwachter overleden tengevolge hunner plichtsvervulling”. Op de zijkanten staan ook teksten gebeiteld: “Eenige vrienden van Ouder en Nieuwer Amstel” en “Afd. N.H. Alg. Ned. Politiebond”. Wat is er gebeurd?

>

Hannie Schaft: het meisje met het rode haar

Jannetje Johanna Schaft, oftewel Hannie Schaft, kan beschreven worden als een stille en teruggetrokken vrouw die opkwam voor recht en humaniteit. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was zij een van de bekendste vrouwen die in het verzet zat en werd ze door de Duitsers ‘het meisje met het rode haar’ genoemd. Zij werd geboren op 16 september 1920 in Haarlem en op 17 april 1945 in de duinen van Bloemendaal gefusilleerd. Elk jaar wordt er een herdenking gehouden ter nagedachtenis aan de verzetsstrijders.

>

24 mei 1928: Opening Nederlands eerste Molenmuseum

Op een voorjaarsdag in 1928 arriveerde prins Hendrik, gemaal van koningin Wilhelmina, in Koog aan de Zaan om persoonlijk het Molenmuseum aan de Museumlaan te openen. Na afloop schoof hij aan tafel bij de familie Duyvis om een vorkje mee te prikken.

>

Homomonument – Monument van trots

We noteren het eerste weekend van september 1987. Het bloemencorso zou langstrekken in Amsterdam en mogelijk veel publiek op de been brengen. Toen liep men nog uit voor de fraai opgebouwde praalwagens uit Aalsmeer. Op de Westermarkt werd een tribune neergezet. Want op deze zaterdag zou er een openluchtvoorstelling gaan plaatsvinden op een plek die een bijzondere betekenis zou krijgen. Er werd iets in gebruik genomen. Niet onthuld!

>

Hansje Brinker

Voor de Amerikaanse toeristen is hij een held, maar onder Nederlanders is hij veel minder bekend: Hansje Brinker, de jongen die zijn vinger in een dijk stopte en zo Nederland redde. Dat Hansje nooit bestaan heeft, is niet belangrijk. En wist je dat hij eigenlijk de creatie is van de Amerikaans kinderboekenschrijfster Mary Mapes Dodge? En dat al in 1865. In 1950 kreeg Hansje een welverdiend monument op de Woerdersluis in Spaarndam.

>

De Noordeinder Vermaning

In het dorpje Noordeinde hebben ze de drie-eenheid – kerk, pastorie (1862) en kosterswoning (1881) – weten te behouden. Tegenwoordig is dat een zeldzaamheid. De Vermaning in Noordeinde is dan ook niet voor niets een rijksmonument. De geschiedenis van de Vermaning is nauw verbonden met de familie Blaauw. Nazaten van deze familie wonen nog altijd in het dorp.

>

Binnen de muren van de Hervormde Kerk van Broek op Langedijk

Welkom bij het oudste kerkgebouw van Broek op Langedijk. Vermoedelijk werd met de bouw van de kerk begonnen in de vijftiende eeuw waarna het gebouw in de zestiende eeuw is voltooid. Tijdens de bouw keek men af bij andere al gebouwde kerken. Zo zie je de gebruikte baksteen ook terug in de Alkmaarse Grote Kerk, de Kapelkerk en de stadhuistoren. Maar wat deze kerk, vroeger Pontianuskerk geheten, uniek maakt is wat er binnen in het bedehuis is te zien. Zo zijn er grafzerken met uien en wortels en is tijdens een verbouwing ooit een mysterieus briefje gevonden.

>

Historische bakkerij in beschermd dorpsgezicht Ouderkerk

De historische bakkerij van Hans en Willy Out is gevestigd in een prachtig pand met topgevel uit de achttiende eeuw. Op deze idyllische plaats, in het hart van het beschermde dorpsgezicht, wordt al meer dan 400 jaar brood gebakken.

>

Goede dijkenbouwers zijn nog geen bruggenbouwers

Er staat een handjevol mensen op de IJsselmeerdijk. Ze luisteren aandachtig naar een toespraak. Onder hen is de tienjarige Frank Vlaar, maar hoe langer de toespraak duurt hoe meer afgeleid hij raakt. Hij had helemaal geen zin om op die koude winderige dijk te staan, maar hij moest van zijn vader. Deze staat geïnteresseerd te luisteren en merkt niet dat de gure novemberwind af en toe de vlag die over het monument gedrapeerd is op laat bollen. Frank maakt er een spelletje van om elke keer dat de vlag omhoog geblazen wordt, een glimp van het monument op te vangen. Zo hoeft hij tenminste niet naar die saaie man in dat zwarte pak te luisteren.

>

Villa Russenduin

Ten noorden van de Zeeweg in Bergen aan Zee ligt een hoge duintop, waarschijnlijk opgestoven na de strijd die in 1799 woedde tussen de Russen en de Fransen. Hier kocht de Baarnse tabakshandelaar August Janssen in 1916 een groot, vrijwel kaal duingebied van de familie Van Reenen om zijn plannen voor een buitenhuis te verwezenlijken. Kosten noch moeite zijn gespaard bij de bouw van deze door de gebroeders Van Gendt ontworpen villa, die vele jaren beeldbepalend is geweest voor Bergen aan Zee.

>

Zaanse schans

In 1574 werd onder bevel van de gouverneur van het Noorderkwartier Diederik Sonoy (1529-1597) aan de Zaanoever de Zaanse Schans opgeworpen, iets ten zuiden van de huidige Zaanse Schans, als bolwerk tegen de Spaanse troepen. Het was een roerige periode sinds het uitbreken van de Tachtigjarige Oorlog in 1568. Ook nadat vele steden zich achter Willem van Oranje (1533-1584) schaarden, duurde het nog tot februari 1578 tot het nabijgelegen en Spaansgezinde Amsterdam zich overgaf en onder invloed van de hervormde Oranjegezinden kwam te staan.

>