Het is 1928, het jaar van de Olympische Spelen in ons land. Bokser Bep van Klaveren wint goud. Niet alleen Amsterdam maar ook Hilversum verandert in een Olympisch dorp. Op 9, 10, 11 en 14 augustus vinden er dressuurwedstrijden, een springwedstrijd en een cross country met steeplechase in en om Hilversum plaats. Het ultramoderne Hilversumse Sportpark is het hippisch centrum. Architect W.M. Dudok had de fraaie houten tribune ontworpen in 1919.
>
4 min
Jan Andries van Zutphen, beter bekend als ome Jan van Zutphen, was de grote motor achter het realiseren van een sanatorium voor tuberculosepatiënten. Ome Jan was de voorman van de Algemene Nederlandse Diamantbewerkers Bond en met zijn dreunende stem, onstuimig temperament en lange baard een karakteristieke persoonlijkheid.
> 3 min
Op deze prachtige begraafplaats zou iedereen wel begraven willen worden. De mooie ligging, de strakke gebouwen en de lommerrijke omgeving zijn precies zoals je je een plek voor een laatste rustplaats voorstelt. Aan de rand van Hilversum Zuid, tegen de Hoorneboegseheide aan, ligt begraafplaats Zuiderhof. Architect W.M. Dudok ontwierp de begraafplaats na zijn pensionering in 1957.
> 2 min
Zo op het eerste gezicht lijkt de boerderij aan de Soestdijkerstraatweg op een vreemde plek te liggen. De fraaie voorgevel is gericht op een dichte bosrand. De achtergevel kijkt uit op een klooster, de oude villa Monnikenberg. Maar wanneer je in de geschiedenis duikt, wordt duidelijk waarom de boerderij zo is gebouwd.
> 2 min
Wie de gebouwen van de architect Willem Dudok een beetje kent, zal verbaasd staan over de Rembrandtschool. Zijn de meeste scholen van Dudok open en uitnodigend, de Rembrandtschool oogt gesloten. Het gebouw lijkt meer op een burcht. Het was de tijd (1919-1920) dat Dudok net was aangesteld als directeur Publieke Werken van de gemeente Hilversum. Geen gemakkelijk heerschap, vond een verslaggever van Dagblad De Gooi-en Eemlander.
> 2 min
De statige St.-Vituskerk aan de Hilversumse Emmastraat uit 1891-1892 werd begin twintigste eeuw al te klein. De bisschop van Utrecht verzocht pastoor M.J. Schräder een parochie voor de nieuwe arbeiderswijk ‘over ’t spoor’ op te zetten. Pastoor Schräder pakte zijn opdracht voortvarend aan. Hij ging op zoek naar een geschikt stuk grond en stuitte op een veldje vol met hakhout en dennetjes dat eigendom was van de notarisfamilie Perk. Op slinkse wijze kocht de slager Peet, tevens wethouder, voor de nieuwe parochie de 1,2 hectare grond aan voor 42.000 gulden.
> 2 min
Vanwege het groeiende aantal inwoners in Hilversum kreeg architect W.M. Dudok de opdracht een plan in te dienen voor een nieuwe begraafplaats. De Noorderbegraafplaats is aangelegd in 1929 aan de rand van de bebouwde kom. Na de oorlog is hier de wijk Hilversum Noord omheen gebouwd. In tegenstelling tot de meeste begraafplaatsen, die in landschapsstijl zijn aangelegd, volgde Dudok een strengere lijn. De bomen en planten moesten zorgen voor een voorname stilte.
> 2 min
“Wat moest Hilversum nu met een Hoogere Burgerschool doen? Welk een verderfelijke invloed zou er van zulk een inrichting uitgaan, met haare leeraren, geslagen vijanden natuurlijk van alles, wat de burgerij dierbaar was!” Hoewel Thorbecke de oprichting van een HBS reeds in 1863 mogelijk maakte met de lancering van de Wet op het Middelbaar Onderwijs, duurde het in Hilversum nog tot 1903 voordat de HBS er kwam. Waarom duurde het in Hilversum toch zo lang?
> 4 min
“Nu is het nog gaaf, maar morgen begint de afbraak.” Met deze woorden sloot architect Willem Dudok de rondleiding aan zijn gezin door het raadhuis af, een dag voor de officiële opening. Het raadhuis wordt gezien als het belangrijkste gebouw van Dudok. Nog steeds komen er bezoekers uit alle windstreken naar Hilversum om het te bewonderen.
> 4 min
Iets lenen bij de bibliotheek kan nu iedereen. Maar honderd jaar geleden moesten vrouwen toestemming vragen aan hun man om lid te worden! Bovendien mocht je niet jonger zijn dan 18 jaar. Ook met de hygiëne was het nog niet zo goed gesteld. Als je een griep of een andere besmettelijke ziekte onder de leden had, dan moest je dit melden aan de bibliothecaresse. Zo kon voor ontsmetting van boeken gezorgd worden.
> 3 min
De schrijver Jaap ter Haar, die onder andere de kinderboeken over Saskia en Jeroen en Lotje schreef, heeft in de Eikenlaan gewoond. Veel verhalen die hij schreef, waaronder die van Saskia en Jeroen, speelden zich af in die omgeving.
> 1 min
De Aardjesberg is een vijftien meter hoge heuvel op de Westerheide (Goois Natuurreservaat) bij Hilversum. De berg maakt deel uit van de stuwwal, ontstaan in de voorlaatste ijstijd zo’n 150.000 jaar geleden. De Aardjesberg is altijd al een bijzondere plek geweest. Al voor de laatste ijstijd die ongeveer 10.000 jaar geleden eindigde, heeft de prehistorische mens hier sporen achtergelaten.
> 1 min
Het blijft een apart gevoel om te wandelen op grond waar 5000 jaar geleden mensen werden begraven. Op de Westerheide bij Hilversum (Goois Natuurreservaat) zijn zeventien grafheuvels gevonden, waar bijzondere archeologische vondsten zijn gedaan.
> 2 min
Schapen en heide horen bij elkaar. Niet voor niets waren schilders als Anton Mauve en Jan van Ravenswaay onder de indruk van de schaapskuddes op de Gooise heide. Toch is het niet vanzelfsprekend om grazende schapen op de heide te zien. Lange tijd liepen er geen schapen op de Gooise heide. Totdat de Larense architect Wouter Hamdorff in 1935 opdracht kreeg een schaapskooi met een herderswoning te bouwen op de Aardjesberg.
> 2 min
Rijk worden is niet iets waar je meteen aan denkt als je zand ziet. Slimme Amsterdamse ondernemers hebben echter eeuwenlang Goois zand verkocht. Al in de zeventiende eeuw was er veel behoefte aan zand. De VOC gebruikte het zand als ballast in schepen en bouwde er in het Verre Oosten kades mee. Later gebruikten aannemers het zand om huizen te bouwen en wegen en spoorwegen aan te leggen.
> 2 min
Lang geleden moeten er mensen gewoond hebben op de Aardjesberg. Hier zijn namelijk waterputten gevonden uit de twaalfde eeuw. Over die nederzetting bestaat een prachtig volksverhaal: de Aardjesberg en de gruwelijke Aardman.
> 3 min
Met zijn 800 meter is de Natuurbrug Zanderij Crailoo de langste natuurbrug van de wereld. Als u op de brug staat heeft u een prachtig uitzicht over de golfvelden. Door zandafgravingen is het hier zo diep geworden. Dankzij de natuurbrug kunnen dieren nu zonder gevaar voor eigen leven gemakkelijk van de Bussummerheide naar Spanderswoud lopen. Met een beetje geluk komt u hier reeën tegen. Niet alleen de dieren hebben er voordeel bij, ook wandelaars, fietsers, ruiters en de planten maken gebruik van de brug.
> 1 min
In het landschap tussen Laren en Hilversum ligt een lage aarden wal die dwars over de heide loopt. We noemen deze wal een banscheiding. Tegenwoordig is precies bekend hoe de grenzen tussen de gemeenten lopen. Op kaarten en in documenten is alles goed vastgelegd. Maar rond 1400 was hier nog geen sprake van. Wanneer een schaap aan de verkeerde kant van de banscheiding liep, had de eigenaar een probleem.
> 2 min
Als het aan de Amsterdamse wethouder De Miranda had gelegen, was een groot deel van de Wester- en Bussummerheide een Amsterdamse enclave geworden. Een tuinstad voor 50.000 Amsterdammers waar het goed toeven zou zijn. Nu ondenkbaar.
> 2 min
De Lange Heul is heel oud, zo’n 80.000 tot 90.000 jaar. Wie vanuit Bussum over de hei naar Laren gaat, komt De Lange Heul over. Het was niet altijd een pretje om de soms barre voettocht tussen deze dorpen te maken. Het is dan ook niet vreemd dat er volksverhalen ontstonden. Zo’n verhaal is de reus met zijn zak zand op De Lange Heul.
> 2 min