Boerderij bij Hilversum

Zo op het eerste gezicht lijkt de boerderij aan de Soestdijkerstraatweg op een vreemde plek te liggen. De fraaie voorgevel is gericht op een dichte bosrand. De achtergevel kijkt uit op een klooster, de oude villa Monnikenberg. Maar wanneer je in de geschiedenis duikt, wordt duidelijk waarom de boerderij zo is gebouwd.

Classicistische boerderij met monumentale schuur.

Beeld: Hans Lensink.

Classicistische boerderij met monumentale schuur.Classicistische boerderij met monumentale schuur.

Knechtenkamer

Het is 1848 en Herman Adriaan van den Wall Bake koopt van Ernest van de Velde de Hoeve ter Heide. Van den Wall Bake ontwikkelt het bosgebied tot het landgoed Monnikenberg. Op het landgoed worden een vijver, een oranjerie, een koetshuis en bijgebouwen aangelegd. Ook het huis wordt uitgebreid met twee vleugels. De classicistische boerderij wordt gerenoveerd en krijgt een knechtenkamer. Naast de boerderij wordt een monumentale schuur gebouwd. De boer en zijn gezin werken hard op de boerderij. De opbrengsten zijn goed en de bewoners van het landgoed zijn tevreden. Verschillende boerenfamilies exploiteren de boerderij.

Muntmeester

De familie Van den Wall Bake schreef geschiedenis. Leden van de familie waren muntmeester en hadden hoge functies bij de spoorwegen. Door hun toedoen kreeg Hilversum zijn treinverbinding. Onder invloed van de familie Van den Wall Bake veranderde het cultuurlandschap ter plekke  in een zogenaamd sterrenbos. Een sterrenbos is een bos met paden die vanuit een middelpunt straalsgewijs naar de uiteinden lopen en zo een ster vormen. Op het terrein bouwde de familie Van den Wall Bake de villa Monnikenberg. Dit landhuis werd in 1890 door architect J.F. Klinkhamer ontworpen. Na de oorlog wist architect Heymerink het gebouw uit te breiden in dezelfde stijl en kleuren en met dezelfde materialen.

De fraaie voorgevel met balkon.

Beeld: Hans Lensink.

De fraaie voorgevel met balkon.De fraaie voorgevel met balkon.

Diverse eigenaren en bewoners

Boer Essenburg en zijn gezin wonen ruim 25 jaar lang op de boerderij. Op een gegeven moment draagt de boerderij ook de naam Essenburg. De villa wordt na 1937 niet meer bewoond.
 
In 1946 heeft de congregatie van de Zusters Augustinessen van Sint-Monica de buitenplaats gekocht. De bijgebouwen van de buitenplaats zijn verdwenen. De zusters stellen hun klooster ‘De Stad Gods’ open voor ongehuwde moeders en daklozen. In de boerderij wonen nu oudere en zorgbehoevende zusters. De boerderij heeft de naam Casella gekregen.
 
De boerderij blijft een belangrijke rol vervullen voor de groente-, vlees- en zuivelvoorziening van het klooster. Als de laatste boer met pensioen gaat in 1994 verliest de boerderij zijn agrarische functie. De gevels, de kozijnen en het hout- en lijstwerk zijn egaal crèmewit. De luiken en deuren hebben de donkergroene kleur. De hele boerderij heeft een blauwgrijze gestucte plint. Opvallend is het sierhoutwerk op het balkon. Het klavermotief vind je terug in het houtwerk. In deze jaren is het landgoed overgegaan in handen van jonkheer  J.A. van Kretschmar van Veen.

In 2011 zijn plannen ontwikkeld om in het gebied Monnikenberg, dat inmiddels beheerd wordt door het Goois Natuurreservaat, een zorgpark met bijzondere woonvormen aan te leggen. In 2014 zijn de laatste zusters vertrokken.
 
Auteur: Margriet van Seumeren

Dit is een routepunt van de fietsroute Jonge Monumenten in Hilversum.

Bronnen

Oorden van Schoonheid, Buitenplaatsen en landgoederen in Hilversum (Uitgave Hilversumse Historische Kring Albertus Perk, 2000).

K. van Aggelen, De Monnikenberg: geschiedenis van het klooster De Stad Gods (Artikel Eigen Perk 1990/3).

K. van Aggelen, Inrichtingsschets voor de buitenruimte bij boerderij Casella, GVB architecten (november 2008).

Publicatiedatum: 07/07/2011