De expositie ‘Spiegelend Landschap’ is van vrijdag 18 april tot en met vrijdag 11 juli 2025 te zien in Paviljoen Welgelegen in Haarlem. De tentoonstelling is samengesteld in het kader van de herdenking van 80 jaar vrijheid in Nederland.
Op 16 april 1945 werd een vergissingsbombardement uitgevoerd op en rond de Duinwijckweg in Bloemendaal waarbij negen mensen omkwamen. Ter nagedachtenis aan deze slachtoffers is precies 80 jaar later, op 16 april 2025, een monument onthuld in het Simon de Heerplantsoen door de burgemeester van Bloemendaal Michel Rog.
Stichting Historisch Schoten (Haarlem-Noord) heeft een boekje uitgebracht met ruim honderd bijzondere zwart-wit foto’s over Haarlem in de Tweede Wereldoorlog. De foto’s geven vooral een beeld van het laatste oorlogsjaar en de bevrijding van Haarlem en omstreken. Ton van Beelen, bestuurslid van de stichting, stelde het boekje samen.
Dit jaar vieren we tachtig jaar vrijheid, maar wél met een actuele oorlogsdreiging op de achtergrond. Uit het jaarlijkse brancheonderzoek van stichting Kastelen, historische Buitenplaatsen en Landgoederen (sKBL) blijkt dat kastelen en historische buitenplaatsen echter niet goed zijn voorbereid op een mogelijke oorlog. sKBL deed onderzoek naar de impact van het oorlogsverleden onder museaal benutte kastelen, buitenplaatsen en landgoederen en hun aandacht voor dit thema in publiekscommunicatie en beleidsvoering.
Vandaag is het vijftig jaar geleden dat Josephine Baker overleed; één van de beroemdste artiesten van de twintigste eeuw. Ze ontvluchtte de racistische Verenigde Staten om in Parijs te gaan wonen. Baker was haar tijd vooruit als activiste voor gelijke rechten op vele vlakken. Ook was ze actief in het verzet tegen nazi-Duitsland, en had een band met Amsterdam. Vanaf 18 april 2025 toont Verzetsmuseum Amsterdam een tentoonstelling over Josephine Baker: een leven vol verzet.
Ter gelegenheid van 80 jaar vrijheid in Nederland toont Museum Weesp vanaf 28 mei 2025 een nieuwe presentatie. Aan de hand van een aantal waardevolle objecten tonen we onze blijdschap en dankbaarheid voor vrijheid de afgelopen decennia. Een centrale rol hierin speelt een speciale ‘bevrijdingsrok’ uit Weesp, gemaakt en gedragen door Weesper kinderboekenschrijfster en mensenrechtenactiviste Mies Bouhuys (1927-2008).
Het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies nodigt u van harte uit voor een lezing ter ere van het 80-jarig bestaan van het instituut. Op 7 mei zal prof. Kees Ribbens deze lezing, getiteld Oorlog in meervoud. Herinneren, geschiedschrijven en samenleven in transitie, geven in het Trippenhuis in Amsterdam. Na de lezing van Kees Ribbens gaat hij in gesprek met prof. mr. Wouter Veraart (Vrije Universiteit) en dr. Lorena De Vita (Universiteit Utrecht). NIOD-directeur prof. Martijn Eickhoff leidt vervolgens een Q&A met het publiek.
Deze week komen vertegenwoordigers uit 12 landen samen in Den Haag om kennis en ervaring uit te wisselen rond de restitutie van geroofde kunstobjecten van Joodse eigenaren tijdens het naziregime. De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB) is gastheer.
Dit jaar is het 80 jaar geleden dat de Tweede Wereldoorlog (1940-1945) ten einde kwam en sindsdien vieren we onze vrijheid. In Amstelveen zullen Vereniging Historisch Amstelveen en René Kok (Facebookpagina ‘Amstelveen tijdens de bezetting’) bij dit belangrijke jubileum stilstaan met een mooie expositie en een aantal boeiende lezingen.
Cor en Lida Roet van het Historisch Genootschap Beemster geven u tijdens drie fotoavonden in april een indruk van de vijf woelige oorlogsjaren in de Beemster. Zo zijn er historische foto’s te zien van vliegtuigen die zijn neergestort, maar ook van woningen en tuinderijen die zijn gebombardeerd.
Van Rick Blom, de maker van de veelgeprezen podcast FOUT, verschijnt april dit jaar de indringende podcast De Jodenjager. Deze nieuwe serie vertelt het verhaal van Ferdinand Hugo Aus der Fünten, de SS’er die tijdens de Tweede Wereldoorlog de dagelijkse leiding had over de deportatie van tienduizenden Joden uit Nederland.
In het kader van de viering van 80 Jaar vrijheid heeft het Waterlands Archief een expositie ingericht in de studiezaal en Nieuwenhuijzenzaal. Veertien verschillende onderwerpen uit de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog worden in woord en beeld gepresenteerd. Onder andere de mobilisatie van 1939, de Duitse inval en eerste Waterlandse slachtoffers van de oorlog, waaronder Edammer Jacob Tromp die op de dag van de Duitse inval sneuvelde, de Jodenvervolging, invoering van het persoonsbewijs, de arbeidsinzet, het verzet, de hongerwinter en bevrijding. Ook is aandacht voor bevrijdingsfeesten en herdenken.
Elke maand plaatst het Regionaal Archief Alkmaar een bijzonder archiefstuk uit onze collectie in de schijnwerpers. Deze keer: Een broek uit concentratiekamp Dachau.
Maandag 17 maart ondertekent Mirjam Vrees de schenkingsovereenkomst waarmee ze de dagboeken van haar moeder en verzetstrijdster, Netty Offers officieel overdraagt aan het Noord-Hollands Archief.
Veertien Nederlandse oorlogsmusea hebben in een gezamenlijke brief aan minister Eppo Bruins van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) gevraagd om archieven over de Tweede Wereldoorlog zo snel mogelijk openbaar te maken. De musea vrezen namelijk dat de openbaarmaking vanwege privacykwesties onnodig lang op zich kan laten wachten.
Een vrijstaand huis in de mooiste villawijk van Hilversum, daar zouden veel mensen voor tekenen. Maar aan dit voormalige theehuis moest veel gebeuren, zo ontdekte eigenaar Diederik Festen al gauw. Toen hij het meer dan honderd jaar oude Nimrod-Paviljoen kocht, was het een bouwval. Gelukkig kon hij door het rottende hout en afbladderende stucwerk heen kijken en is hij nu hard op weg om dit gemeentelijke monument in oude glorie te herstellen.
De populaire tv-serie ‘Het verhaal van Nederland’ wijdt vier afleveringen aan Amsterdam. En nu is er ook nog een boek, dat een rijk beeld geeft van de hoofdstad die in 2025 het 750-jarig bestaan viert.
In een woning in de Haarlemse Raadhuisstraat is tijdens een verbouwing een zeldzame ‘moffenzeef’ gevonden. Met zo’n radioantenne konden de toenmalige bewoners zo ongestoord mogelijk naar verboden radiozenders luisteren.
Het verhaal van Violette Cornelius (Batavia, 1919) en Gustave (Guusje) Rübsaam (Amsterdam, 1917) begint vlak voor de oorlog in Amsterdam. Violette is fotograaf en Guusje studeert geneeskunde. Beiden zijn onderdeel van een bevriende kunstenaarsgroep, waar onder andere ook Gerrit van der Veen en Walter Brandligt deel van uit maken. Als de oorlog in 1940 uitbreekt, besluit een groot deel van deze vriendengroep zich te storten op het vervalsen van persoonsbewijzen: De Persoonsbewijzencentrale (PBC) is geboren.
Trijntje Zwagerman (Trien) wordt geboren in 1891 in Hauwert, West-Friesland. Ze groeit op als jongste van zes kinderen in een arm boerenarbeidersgezin. Net als haar broer en zussen kan Trien wegens geldgebrek alleen de basisschool afmaken, maar ze is leergierig en krijgt nog een aantal jaar bijles van de plaatselijke dominee. Trien is monter en vrolijk, en raakt bevangen door het socialisme, mede vanwege haar socialistische verloofde Bart. Eenmaal getrouwd worden Trien en Bart lid van de Revolutionair Socialistische Partij (RSP), een door Henk Sneevliet opgerichte afsplitsing van de Communistische Partij Nederland (CPN). Door de internationale strijd tussen deze groepen kunnen de socialisten en de communisten elkaar niet luchten of zien.