Weet u het nog? Het schooltafeltje met een inktpot en een gleufje voor je pen, de letterdoos, het opdreunen van de tafels, de blinde kaart waarop je de plaatsen moest aanwijzen? En kent u de namen van klasgenootjes en van de juffen en meesters nog?
>
1 min
In 2023 werd het honderdjarig bestaan van Hageveld in Heemstede gevierd. In 1923 gingen de poorten open voor de ontvangst van de eerste seminaristen. Wat bezielde jongens om voor deze opleiding te kiezen?
> 5 min
Eeuwenlang werden de lichamen van de misdadigers die in Haarlem ter dood gebracht waren, op Heemsteeds grondgebied tentoongesteld. Eerst in de duinen en vanaf 1631 aan het Spaarne.
> 9 min
Hoor wie klopt daar kinderen… Het is te hopen dat het de Goedheiligman, en niet Pieter van Tongeren is. Op Sinterklaasavond in 1871 vermoordde deze Heemstedenaar blekersknecht Peter Kees… in opdracht van diens vrouw Elisabeth Ras. Toen dit uitkwam, werd Elisabeth de eerste vrouw die in Nederland een levenslange gevangenisstraf kreeg.
> 6 min
Begraafplaatsen zijn niet alleen plekken waar we onze doden een laatste rustplaats gunnen. Ze zijn ook een oase van rust en groen èn ze geven een tijdsbeeld. De landelijke stichting Terebinth bekommert zich dan ook om het funeraire erfgoed. Ze stimuleert het opknappen van verwaarloosde begraafplaatsen en grafmonumenten, maar organiseert ook lezingen en rondleidingen.
> 8 min
Heemstede en Bennebroek hebben veel groen en een dorps karakter. Dat karakter wil de 1300 leden tellende Historische Vereniging Heemstede-Bennebroek, die binnenkort het 75-jarig jubileum viert, dan ook graag behouden. Jaap Verschoor, die twaalf jaar voorzitter was en Wim Gohres, voorzitter sinds een half jaar, vertellen er graag over.
> 7 min
Noord-Holland kent veel plaatsen met bijzondere namen. Van sommige is de oorsprong snel vast te stellen, bij andere is het nodig om wat dieper te graven in het verleden. In deze serie verhalen onderzoeken we elke maand een andere regio van onze provincie, om achter de herkomst van de lokale plaatsnamen én bijnamen van de inwoners te komen. Deze maand: Kennemerland en IJmond.
> 7 min
Geschiedkundige Julien Wolbers (1819-1889) woonde aan de Kerklaan in Heemstede. Hij ontplooide zich als een lokaal en kerkelijk bestuurder. Maar bovenal was hij een voorvechter voor de afschaffing van de slavernij. Zo schreef hij meerdere artikelen waarin hij aantoonde dat slavernij in strijd is met de rechten van de mens. Voor zijn boek ‘Geschiedenis van Suriname’ ontving hij de koninklijke onderscheiding in de Orde van de Nederlandse Leeuw.
> 3 min
Maus en Ciska Gatsonides poseren bij twee gloednieuwe auto’s. Het is 1950 en Maus heeft grote ambities: hij probeert zijn eigen automerk te lanceren. Als gelauwerd coureur en “technologisch wonder” lijkt zijn wens om de snelste en mooiste auto te ontwerpen zeker niet te hoog gegrepen. De lijfspreuk van Gatsonides is dan ook simpelweg: “alles kan!”. En dat zou hij bewijzen ook: met slimme streken in de oorlog, levensgevaarlijke races en, natuurlijk, zijn uitvinding van de flitspaal.
> 4 min
In 2020 staan Heemstede en Bennebroek in het teken van Adriaan Pauw, wellicht de grootste Heemstedenaar aller tijden. Het is dit jaar vierhonderd jaar geleden dat deze Amsterdamse koopman de heerlijkheid Heemstede kocht.
> 5 min
Buitenplaats Leeuw en Hooft in Heemstede was in de 18de eeuw in gebruik als kamferstokerij. Een slimme zet van een Amsterdams koopmansechtpaar, in een tijd dat een ‘buiten’ toch vooral een statusobject was.
> 3 min
Bij het toegangshek van Wandelbos Groenendaal staat een eigenaardige molen, de enige molen in Nederland met twee stellingen. Het groen en wit geverfde ingenieuze bouwwerk voorziet het nabijgelegen bos van water. Iets dat de molen al lange tijd heeft gedaan, althans dat zou je verwachten. Het verleden van de Groenendaalse molen is echter een groot mysterie. Wanneer werd hij gebouwd? Waarvoor werd hij gebruikt? Had hij wel een functie of was het een folly? De meningen zijn er over verdeeld, maar dat is juist wat deze molen zo bijzonder maakt.
> 2 min
In 1840 werd Nicolaas Beets (1814-1903) dominee van de Nederlandse Hervormde Kerk in Heemstede. Op het naamplaatje van de pastorie liet hij schilderen ‘Nicolaas Beets, herder’. De dominee werd regelmatig uitgenodigd om aan het Hof te preken en werd door koningin Wilhelmina beschouwd als een oude vriend. Nicolaas Beets was niet alleen dominee maar ook schrijver en dichter. Hij schreef talrijke gedichten en boeken maar zijn beroemdste boek is toch wel Camera Obscura.
> 3 min
In een oorkonde uit 1284 komt al een gebouw voor op Berkenrode. De vroegste archeologische sporen van een gebouw mét slotgracht, dateren van eind vijftiende eeuw. De huidige buitenplaats laat vooral achttiende en negentiende-eeuwse structuren zien.
> 2 min
De voormalige buitenplaats Bosbeek laat nog restanten zien van een negentiende-eeuwse landschapstuin en een neo-formele tuin van voor 1913. Hoewel het oude buitenhuis met zijn tuin en restanten van de landschapstuin nog aanwezig zijn, wordt het terrein gedomineerd door grootschalige nieuwbouw voor ouderenzorg.
> 2 min
Wandelbos Groenendaal zal op de wandelaar overkomen als een natuurgebied met prachtige bossen. Maar ook hier hebben we te maken met een voormalig buitenplaatsterrein. Het huidige wandelbos Groenendaal heeft zijn naam te danken aan de vroegere buitenplaats Groenendaal. Het omvat echter sinds 1948 ook delen van Meer en Berg. Tot in de eerste decennia van de achttiende eeuw is het terrein min of meer kaal duinlandschap, dat vervolgens stukje bij beetje beplant is.
> 2 min
Huis te Manpad is een charmante, nog vrijwel complete buitenplaats zonder storende nieuwbouw. Het voorplein met de monumentale bijgebouwen ademt nog de sfeer van de vroege achttiende eeuw. Al in de zestiende eeuw is in akten een huis bij het Mannepad te vinden. Het huidige huis met de oprijlaan vanaf de Herenweg heeft zijn oorsprong in een aanleg uit 1634-’40.
> 3 min
Meer en Berg is cultuurhistorisch gezien het meest interessante gedeelte van het huidige wandelbos Groenendaal. In de achttiende eeuw weten de eigenaren van de buitenplaats de beste Nederlandse tuinontwerpers van hun tijd in te huren: Daniel Marot en Jan David Zocher sr.
> 2 min
“Hier zag men ook een mooie grot, een fontein, een menagerie en vroolijke wandelwegen, die naar de vaart leidden, waardoor de trekschuiten naar Leiden en Den Haag voeren.” De Hartekamp is vooral bekend vanwege de bekende personen die er gewerkt hebben. Wereldberoemd is De Hartekamp geworden door de Zweedse botanicus Carolus Linnaeus.
> 3 min