Ipenrode

Ipenrode is één van de weinige landgoederen die is ontsnapt aan de bebouwing met appartementen of zorginstellingen. De buitenplaats tussen Herenweg en Leidse Vaart is een mooi voorbeeld van een van de kleinere buitens in Noord-Holland. 

944bc86c7f66e35e850f08edc4e879ac2a8e5b21

Bovenaanzicht Huize Ipenrode. 1977

De Voorkoekoek

Begin zeventiende eeuw staat er al een hofstede op het terrein van het latereIpenrode, die ‘de Voorkoekoek’ genoemd wordt. (Er staat in de buurt ook een huis genaamd ‘de Achterkoekoek’.) In 1652 wordt De Voorkoekoek overgedaan aan Cornelis Ormea, die er een ‘heerschapswoninge’ bij laat bouwen. Hiervoor wordt ook de nog bestaande laan aangelegd vanaf de Herenweg. Het oude huis blijft bestaan als boerenwoning.

a58077b350e7961c38c31b0bd61ea9ee7740802e

Ipenrode, PJ Lutgers

Koetsen rond het bloemperk

Op de plek van het ronde bloemperk reden ooit koetsen met prachtige paarden ervoor. Zo’n ‘rotonde’ was handig om de paarden makkelijk te kunnen laten keren. Tussen 1716 en 1738 geeft mr. François Aernoud Druyvesteyn of diens moeder het herenhuis van Ormea de naam Ipenrode. Hij heeft hij naar alle waarschijnlijkheid ook de vijfhoekige aanbouw aan de achterkant van het huis laten bouwen. Vermoedelijk laat Druyvesteyn ook een koetshuis en het nog bestaande tuinmanshuis bouwen en een geometrische tuin aanleggen.

fa9a0e93c62753dd0bc8bb1aa496c0e15f0d227a

Ipenrode koepel en ingang, prent van C. van Noorde

Siertuin en nieuwe eigenaar

In 1744 wordt de tuin al als siertuin gebruikt. Er is in een inventaris namelijk sprake van beelden, vazen, potten en zitbanken. Het nu nog herkenbare grote vierkante terrein ten noordwesten van het hoofdgebouw was vroeger een moestuin. In de achttiende eeuw wisselt Ipenrode twee keer kort na elkaar van eigenaar. In 1760 is Abraham Dedel – koopman, bankier, assuradeur in Amsterdam en commissaris der stad Amsterdam – eigenaar van Ipenrode. Hij breidt het terrein uit met gronden die oorspronkelijk aan Leiduin hadden behoord. Achter het huis laat hij een parkbos met slingerpaden en een slingervijver met een klein eiland aanleggen.In 1799 is Jan van de Poll eigenaar van Ipenrode. Hij laat de vroege landschapsstijl op Ipenrode veranderen. De landschapsstijl van de buitenplaats wordt ruimer en moderner en achter het huis wordt een ovaal bosje aangelegd. In 1850 wordt de baksteengevel aan de voorkant van huis Ipenrode wit gepleisterd.

Ipenrode

Ipenrode. Foto: Cultuurcompagnie Noord-Holland

Rond 1908 voegt de Bloemendaalse architect Johannes Wolbers aan de noordzijde een grote nieuwe hoofdingang met hal toe, en op het terras een tuinkamer. Bij de ingang maakt hij gebruik van achttiendeeeuwse bouwdelen uit Haarlem. Beide toevoegingen zijn alweer gesloopt in 1956. Kort voor 1944 verbouwt de bekende restauratiearchitect A.A. Kok huis Ipenrode. Na een brand in 1956 is het huis gerestaureerd. (Zie gevelsteen.) Aan de noordkant van het huis legt tuinarchitect Arend Jan van der Horst in 1988 een tuintje aan. Vanaf 1995 is ook aan de zuidkant van het huis een nieuwe tuin gerealiseerd.

Het hoofdhuis, de bijgebouwen, het park en een aantal bijbehorende elementen, zijn Rijksmonumenten.

Landschap Noord-Holland / Cultuurcompagnie

Publicatiedatum: 30/04/2012