Oneindig Noord-HollandBeleef de geschiedenis van jouw provincie
NL | EN

De Castricumse dorpskerk en de Kerkbuurt

In de delta van het Oer-IJ, waar de oude Rijn nog in de Noordzee uitmondde, aan de eeuwenoude weg tussen Haarlem en Alkmaar, is Castricum ontstaan. In de eerste helft van de 11e eeuw werd een kerkje gesticht. De kerktoren is in de 15e eeuw toegevoegd, waarna het schip met de toren is verbonden en een nieuw koor is gebouwd in gotische stijl.

>

Fake news in de Middeleeuwen

De middeleeuwse kronieken staan vol met fantastische beschrijvingen over hoe koningen, bisschoppen en graven aan hun eind kwamen. Veelal stierven ze een gewelddadige dood door toedoen van iemand anders. Maar wat is feit en wat is fictie? Op donderdag 13 juni wordt in Huis van Hilde het boek ‘Moord ende doodslag’ van Kees Nieuwenhuijsen besproken met een lezing van de auteur zelf.

> Book 1 min

Simone van der Vlugt brengt Willem II en Floris V tot leven

Schrijfster Simone van der Vlugt schrijft wel vaker boeken die zich in het Alkmaar van de zestiende en zeventiende eeuw afspelen, maar voor haar nieuwste roman ‘Bloedlijn’ dook ze in de dertiende eeuw van ‘roomskoning’ Willem II en zijn zoon graaf Floris V. Oneindig Noord-Holland sprak met haar.

>

Erotische pelgrimsinsignes

Je zou er bijna van gaan blozen: de erotische pelgrimsinsignes uit de late middeleeuwen. Menig archeoloog moet zich achter de oren hebben gekrabd als er een miniatuur vliegende fallus of vulva op stelten uit de modder tevoorschijn kwam. Het is lastig voor te stellen dat deze fantasierijke tinnen speldjes op de kleding werd gedragen van streng gelovige middeleeuwers. Wat betekenen deze profane insignes en hoe werden ze gemaakt?

>

Verdwenen Kastelen van West-Friesland herleven

Wat hebben verdwenen Middeleeuwse kastelen met ons dagelijks leven te maken? Meer dan je zou denken! Ondanks dat deze kastelen zijn verdwenen, toont nieuw onderzoek aan dat de geschiedenis van de West-Friese kastelen van Floris de Vijfde zich voortdurend ontwikkelt. En zelfs anders ligt, dan werd gedacht. Een zoektocht door de tijd in het West-Friese landschap, gepresenteerd door erfgoedspecialist Marius Bruijn.

> Book 1 min

2000 jaar geschiedenis in Haarlemmermeerpolder

Ontdek de verborgen schatten van Haarlemmermeer! Kom langs bij het Historisch Museum en duik in de rijke geschiedenis van onze polder. Laat je verrassen door de bodemvondsten die ons verleden tot leven brengen. Van de Romeinse tijd tot de middeleeuwen en nog verder terug! De tentoonstelling “2000 jaar geschiedenis in Haarlemmermeerpolder” is tot 20 mei 2024 te bezoeken!

>

Historische complottheorieën: het einde van de wereld

Tijdens de jaarwisseling in 1999 waren veel mensen bang voor de ‘millenniumbug’, die wereldwijd voor een crash van alle computersystemen zou zorgen. Duizend jaar eerder vreesde men nog veel grotere gevolgen van de millenniumwisseling. Middeleeuwse christenen dachten dat de Apocalyps nabij was. Velen reisden naar Jeruzalem, om het Laatste Oordeel af te wachten in de Heilige Stad.

>

Liudger (742-809): de oudste Nederlandse schrijver

De vroege geschiedenis van de Gooi- en Vechtstreek is grotendeels in nevelen gehuld, net als die van heel Holland trouwens. Pas met de komst van de Franken en het christendom aan het begin van de achtste eeuw doemen in die nevelen de eerste namen en gegevens op, ook over de gesproken taal. En al die gegevens zijn op een bepaalde manier allemaal te danken aan één man: Liudger (742-809), zoon van Thiadgrim en Liafburg en kleinzoon van onder meer Adelberga en Atto.

>

Wie verstaat er nog Oudnederlands?

Het Nederlands dat we nu spreken, is gevormd tijdens de middeleeuwen. In de Lage Landen werden eerst allerlei verschillende dialecten gesproken, maar vanaf het jaar 1000 raakte het Oudnederlands langzaam dominant. Vanaf dat moment komen we ook steeds meer geschreven bronnen tegen in deze voorloper van onze taal. Maar hoe zag het Oudnederlands er eigenlijk uit? En is het voor ons nog steeds te begrijpen?

>

Historische scheldwoorden: van platbroeck tot hennetaster

Stiekem doen we het allemaal.. Als je op een LEGO blokje staat, je teen stoot, tijdens een ruzie met die vervelende buurman of in de auto tegen andere weggebruikers. Schelden en vloeken behoor je als nette burger natuurlijk niet te doen, maar het lucht zo op! Engelse onderzoekers hebben zelfs aangetoond dat je pijn beter kan verdragen als je er tegelijkertijd op los tiert. Uit verschillende bronnen blijkt dat onze voorouders ook niet vies waren van sterk taalgebruik; veelgebruikte scheldwoorden uit de geschiedenis zijn echter vergeten. Tijd om een aantal van deze historische ‘pareltjes’ uit te lichten.

>

Duizend jaar oude fragmenten ontdekt in Regionaal Archief Alkmaar

Een bijzondere vondst in het Regionaal Archief in Alkmaar: in een aantal zeventiende-eeuwse boekbanden bleken stukjes perkament te zitten van een nog veel ouder boek, uit de elfde eeuw. De fragmenten zijn in één klap de oudste stukken van het archief. De ontdekking is mogelijk een sleutel tot de oplossing van een Europees mysterie. Fragmenten van hetzelfde handgeschreven boek – misschien zelfs een vorstelijk exemplaar – werden namelijk eerder gevonden in Engeland, Duitsland en Polen.

> Book 6 min

Ge­ma­len luis met pis? Kleu­ri­ge kle­ding uit de tui­nen van het Mui­der­slot

Drama! Op dit schilderij uit de collectie van het Muiderslot is de slotscène van Lucelle te zien – een toneelstuk geschreven door Gerbrand Adriaenszoon Bredero. Net zoals Romeo en Julia zijn de hoofdrolspelers Lucelle en Ascagnes ‘star-crossed lovers’. Naast de afgebeelde scène, valt de kleur van de kleding op. De rode broek, het goud-gele jak, de roze cape…

>

Bijzondere vondst in Hoorn blijkt zegelstempel uit dertiende eeuw

Bij de opgraving buiten Hoorn op de hoek van het Keern en de Provinciale Weg, waar tot voor kort de garage van Egel Banden stond, is onlangs een bijzonder voorwerp gevonden dat afkomstig is van een van de eerste bewoners van dit gebied. Dankzij deze vondst weten we de naam van een van die bewoners: Dedrig van Stavoren.

> Book 3 min

Een vliegende penis en andere topvondsten in binnenstad Alkmaar

Een middeleeuws insigne met daarop de afbeelding van een penis met vleugeltjes en een tegel met het wapen van de graven van Holland, het zijn maar twee van de voorwerpen die dit voorjaar in de Alkmaarse Boterstaat werden gevonden. Stadsarcheologen Nancy de Jong-Lambregts en Niels Tuinman vertellen er meer over.

>

Middeleeuwse Allerzielentocht door Monnickendam

Op Allerzielen trekt de Dood dansend door de straten van Monnickendam begeleid door doedelzakmuziek en het licht van fakkels. Achter zich aan een sliert mensen van wel heel diverse pluimage: een koning, een bedelaar, een paus, een gravin, een bakker, een non, een professor. Niemand ontkomt aan zijn sterfelijkheid. De Allerzielentocht is een ingetogen en indrukwekkend evenement. Bij huizen waar afgelopen jaar mensen zijn overleden wordt plechtig een minuut stilte gehouden. Na afloop wordt in de Doopsgezinde Vermaning na een overweging van dit alles het glas geheven: op het leven! En dan is er levenslustige muziek.

> Book 2 min

Middeleeuws kasteel teruggevonden in Weesp

Archeologisch onderzoek in een weiland langs de Vecht heeft onthuld dat in de tweede helft van de dertiende eeuw een kasteel genaamd ‘Huis ten Bosch’ in Weesp heeft gestaan.

> Book 1 min

eCodicesNL: gedigitaliseerde middeleeuwse manuscripten

Dankzij het project eCodicesNL is het vanaf nu mogelijk om door prachtige middeleeuwse handschriften heen te bladeren. Het doel van dit project is om een groot publiek toegang te bieden tot een volledige set digitale afbeeldingen en goede beschrijvingen. Het portaal zal de komende jaren verder worden uitgebouwd, maar er is nu al een ruime selectie handschriften te vinden uit de collecties van de drie partners van het project: Tresoar, Huis van het boek in Den Haag en de Athenaeumbibliotheek Deventer. Het project is uitgevoerd door het Huygens Instituut.

> Book 1 min

Graventapijt Themadag

Het Graventapijt van Kasteel Radboud is een uniek meerjarig project, waarbij op middeleeuwse wijze een wandkleed wordt gemaakt door vrijwilligers. Tijdens de Themadag vertellen zij meer over het project.

> Book 1 min