stad - ONH.nl

Alkmaar in beeld – door de lens van toen en nu

Op 10 december opent Stedelijk Museum Alkmaar de tentoonstelling Alkmaar in Beeld – door de lens van toen en nu. Iconische zwart-witfoto’s van de gerenommeerde fotografen Maria Austria, Eva Besnyö, Henk Jonker en Ad Windig uit de jaren vijftig worden voor het eerst sinds hun ontstaan tentoongesteld. Daarnaast presenteert het museum nieuw werk van de hedendaagse fotograaf Jonne Lucia. Zij heeft zich laten inspireren door haar voorgangers en legt het Alkmaar van nu vast. Het resultaat is een bijzondere visuele ontmoeting tussen verleden en heden.

2 min

Het Stadsarchief viert de verjaardag van Amsterdam

Op 27 oktober 2025 is het precies 750 jaar geleden dat de naam Amsterdam voor het eerst werd opgetekend in een document: in het tolprivilege door de Hollandse graaf Floris V op 27 oktober 1275. Door heel Amsterdam staan de laatste uren van het jubileumjaar, dat aan deze verjaardag voorafging, volledig in het teken van deze mijlpaal. En dat geldt natuurlijk ook voor Stadsarchief Amsterdam. Met op zondag 26 oktober een speciale gratis publieksdag in samenwerking met het brievenproject Schrijven naar de Toekomst, Brainpower deelt zijn verjaardagswens aan de stad met ons, knutselen voor kinderen en alleen deze zondag gratis naar de tentoonstelling De Wallen van Dana Lixenberg.

2 min

De andere kant van de Wallen

In een fototentoonstelling over de Amsterdamse Wallen gaat het nu eens niet over de raamprostitutie, maar over de bonte verzameling van bewoners, ondernemers, sekswerkers en studenten die zonder al te veel conflicten dit oude stukje Amsterdam bevolkt.

Amsterdam in Motion opent op 750ste verjaardag van Amsterdam

Op 27 oktober 2025, precies op de 750ste verjaardag van Amsterdam, opent Amsterdam in Motion in de Zuiveringshal Oost van Westergas. Blikvanger is ’s werelds grootste multimediale maquette van een stad. In meeslepende projecties hierop beleven bezoekers de ontwikkeling van Amsterdam: van dorp aan de Amstel in 1275 tot de metropool van morgen. Een verdieping hoger in deze hal gaat Amsterdam in Motion verder met een interactieve tentoonstelling over thema’s als wonen, Ajax en mode. Amsterdam in Motion wordt een permanente culturele totaalervaring voor Amsterdammers en bezoekers van over de hele wereld.

4 min

Verken Amsterdam in 10.000 stappen

De zomer is bij uitstek geschikt om al wandelend een stad te verkennen. In het kader van de 750ste verjaardag van Amsterdam bracht uitgeverij Van Oorschot een nieuwe druk uit van ‘Amsterdam in 10.000 stappen’.

Historische Vereniging Alkmaar: ‘Alkmaar bestaat niet alleen uit stenen’

Volgens Historische Vereniging Alkmaar, die dit jaar het honderdjarig bestaan viert, bestaat een stad niet alleen uit stenen, maar zijn het vooral de mensen die de stad maken. En daar horen ook migranten bij.

Monnickendam: stadje met dorpse uitstraling

In april vierde Vereniging Oud-Monnickendam (VOM) met een groot feest het 75-jarig jubileum, wat meteen honderd nieuwe leden opleverde. Reden voor een bezoek aan dit mooie oude stadje aan de Gouwzee.

Van Aardappelenhuis tot Waterlandsch Museum: Edams Museum 130 jaar!

Het Edams Museum presenteert op de eerste verdieping van het Stadhuis een tentoonstelling waarin verhalen worden verteld over objecten die in 130 jaar zijn verzameld.
Deze vertellen meer over de stichters, over hun liefde voor Edam, over de herkomst van enkele eerste collectiestukken, over afgebroken bouwwerken en over veranderde stadsgezichten.

3 min

Bijzondere foto’s van Haarlem in de oorlog

Stichting Historisch Schoten (Haarlem-Noord) heeft een boekje uitgebracht met ruim honderd bijzondere zwart-wit foto’s over Haarlem in de Tweede Wereldoorlog. De foto’s geven vooral een beeld van het laatste oorlogsjaar en de bevrijding van Haarlem en omstreken. Ton van Beelen, bestuurslid van de stichting, stelde het boekje samen.

Amsterdam in de middeleeuwen

Wie in 1250 vanaf het IJ, waar tegenwoordig het Centraal Station ligt, het Damrak opvoer, zag aan beide zijden een breed oeverland dat tot aan de voet van de dijken liep. Dijken die we nu kennen als Nieuwendijk en Warmoesstraat. Achter die dijken lagen houten huizen met rieten daken, waar rook uit kringelde. Een bakstenen haard verspreidde warmte en je kon er op koken.

Het verhaal van Amsterdam in geuren en kleuren verteld

De populaire tv-serie ‘Het verhaal van Nederland’ wijdt vier afleveringen aan Amsterdam. En nu is er ook nog een boek, dat een rijk beeld geeft van de hoofdstad die in 2025 het 750-jarig bestaan viert.

Simon Vissering: de ‘peetvader’ van IJmuiden

Een wat droevig ogend straatje is genoemd naar ‘de peetvader’ van IJmuiden. Het komt uit bij het Noordzeekanaal, waar deze peetvader al over schreef tientallen jaren voordat het kanaal werd gegraven. Wie was deze man met een vooruitziende blik, deze journalist die hoogleraar en minister werd?

Al die Amsterdamse mensen. Foto’s 1970-1990

Stadsarchief Amsterdam opent op 4 oktober 2024 de nieuwe tentoonstelling Al die Amsterdamse mensen. Foto’s 1970 tot 1990. Deze fototentoonstelling biedt een unieke blik op een turbulente periode van twintig jaar, waarin de stad Amsterdam ingrijpende veranderingen onderging… Dankzij geëngageerde en gerenommeerde fotografen als Ata Kandó, Koen Wessing, Maya Pejić en Ed van der Elsken zijn veel belangrijke momenten en ontwikkelingen vastgelegd en, via de jaarlijkse documentaire foto-opdrachten, bewaard in de fotocollectie van het Stadsarchief.

2 min

Gezocht: cadeaus voor de jarige stad!

Eind juni reist er een enorm ‘cadeau’ door Amsterdam. Om aandacht te vragen voor de viering van 750 jaar Amsterdam volgend jaar en Amsterdammers uit te nodigen om een eigen cadeau-idee voor de stad te bedenken. Met hun idee kunnen zij in aanmerking komen voor subsidie.

2 min

Het Amsterdam van Piet van Eeghen: Hoe een koopman de stad heeft veranderd

In het Amsterdam Museum aan de Amstel is vanaf vandaag de tentoonstelling Het Amsterdam van Piet van Eeghen: Hoe een koopman de stad heeft veranderd te zien. In de tentoonstelling wordt stilgestaan bij Van Eeghen als Amsterdamse weldoener, kunstverzamelaar en bankier. Hij verdiende zijn geld onder meer met koloniale handel. Wat betekent dat voor onze hedendaagse blik op zijn filantropische werk? En welke rollen speelden vrouwen in zijn activiteiten?

4 min

Nieuwe lichtbron tovert de stad om in een sprankelend spektakel

De donkere nacht is bijna verdreven. Loop op een vrijdagavond door het centrum en zie hoe de Nieuwendijk wordt verlicht door etalages, hoe cafés het Leidseplein beschijnen. Publieke straatverlichting is amper nodig. Andere lichtbronnen bepalen de sfeer. Zo kennen we de stad. Voor de negentiende-eeuwse Amsterdammers was het een ommekeer, dankzij de ‘gaz-illuminatie’.

In café Scheltema bén je iemand

Coronatijden. Achter de Dam in Amsterdam is het stil bij café Scheltema. Eén voordeel, de normaal drukbezette uitbaters Joke en Wim hebben nu alle tijd om te vertellen over het beruchte verleden van het café en wat Scheltema in hun ogen zo essentieel maakt. “Je bént iemand als je hierbinnen komt.”

Vijf verdwenen gebouwen in Haarlem

Gebouwen hebben niet het eeuwige leven. Als ze er niet meer zijn, verdwijnen ze vaak snel uit het collectieve geheugen: uit het oog, uit het hart. Toch is dat zonde, want soms vertellen juist die gebouwen een bijzonder verhaal. Zoals deze vijf verdwenen bouwwerken uit Haarlem.

Waar komt de naam Haarlem vandaan?

In de tiende eeuw werd de naam ‘Haarlem’ voor het eerst genoemd. En in 1245 kreeg de plaats haar stadsrechten, ruim zestig jaar eerder dan Amsterdam. De huidige hoofdstad van Noord-Holland kent dus een lange geschiedenis, maar waar komt de naam eigenlijk vandaan?

Armoede in de Jordaan

Een dak boven je hoofd en een boterham in je hand zijn twee dingen die voor veel van ons vanzelfsprekend zijn. Zo’n honderd jaar geleden was dit echter heel anders. Nederland kende heel wat gebieden waar grote armoede heerste. Misschien wel het beroemdste voorbeeld hiervan is de Amsterdamse Jordaan. Deze volksbuurt, die volkszangers en volksverhalen voortbracht, werd een icoon voor de hoofdstad. Het plat Amsterdams dat hier gesproken werd, de Westertoren en Johnny Jordaan vormen het romantische beeld dat velen tegenwoordig van de Jordaan hebben. Wat in dit beeld echter vaak wordt weggelaten is de bittere armoede waarin de Jordanezen leefden.