textiel - ONH.nl

De blekerijen van Bloemendaal

In het Mauritshuis in Den Haag hangt het schilderij ‘Gezicht op Haarlem met bleekvelden op de voorgrond’ van de beroemde landschapschilder Jacob van Ruisdael (1628-1682). Het beeld dat wordt getoond is gemaakt vanuit het perspectief van Bloemendaal. Hij schilderde wel vijftien van dergelijke taferelen, die in verschillende grote musea in de wereld hangen. Ook andere schilders begonnen hem na te doen. Er werden zoveel van dezelfde afbeeldingen gemaakt dat ze een eigen soortnaam kregen, ‘Haarlempjes’. Het schilderij van Jacob van Ruisdael is een geromantiseerde weergave van de werkelijkheid, maar hoe zag de wereld achter die gedrapeerde lijnwaden er in die tijd werkelijk uit?

Textielkunst in het Muiderslot

Met Soft! brengt het Muiderslot een springlevende kunstvorm terug binnen zijn eeuwenoude muren. Waar vroeger rijke wandtapijten warmte, status en ambacht uitstraalden, tonen nu diverse eigentijdse textielkunstenaars hoe krachtig, innovatief en verrassend modern textielkunst vandaag is. In samenwerking met Rademakers Gallery presenteren we een bijzondere tijdelijke tentoonstelling die je uitnodigt om textiel met nieuwe ogen te bekijken.

2 min

Oudheidkamer organiseert lezing erfgoedexpert

Als afsluiting van het jaar waarin de Oudheidkamer haar 70-jarig jubileum viert, heeft het museum antiek- en erfgoedexpert Hans van Kampen gevraagd een lezing te geven. Het onderwerp is ‘streeksieraden en gebruiken bij rouw’. Naast dat Van Kampen boeiend kan vertellen, laat hij ook allerlei mooie dingen zien. De lezing vindt plaats op 1 november in de Doopsgezinde Kerk in Den Burg, van 14 tot 16 uur. De toegang is gratis, voor koffie/thee in de pauze wordt gezorgd.

1 min

Weverijen van Laren

De voorouders van Laren hebben zich zo’n 250 jaar bezig gehouden met spinnen en weven – met de textielnijverheid. Weven begon in Laren in het verleden als thuisarbeid en later werd er fabrieksmatig gewerkt. Eeuwenlang heeft een groot deel van de bevolking van Laren “om den brode” gesponnen en geweven.

1 min

Wat droegen Hollandse vrouwen 500 jaar geleden?

De welvaart van een streek is meestal goed af te lezen aan de kleding van haar inwoners. Hoe rijker de lokale bevolking, hoe meer mensen zich de laatste mode kunnen veroorloven. Niet voor niets zien we vrouwenkleding in Noord-Holland vanaf de zestiende eeuw steeds modieuzer worden. Spaanse opstaande kraagjes werden tot in Graft gedragen en Franse rijglijfjes waren van Landsmeer tot Schagen gemeengoed. Duik met ons in de garderobe van de zestiende eeuw, die toch vooral warm, stijf en zedig moest zijn.

Wandbespanning en betengeling: een eeuwenoud ambacht

Wat als het elke dag Open Monumentendag was? Dat is het geval voor Frans Hazenbosch. Als specialist in wandbespanning, betengeling en interieurstoffering werkt hij op de meest bijzondere historische locaties. In de afgelopen 40 jaar heeft Frans zeventiende-eeuwse grachtenpanden, de Beurs van Berlage en het Anne Frank Huis van nieuwe wandbekleding voorzien. Oneindig Noord-Holland sprak met hem over zijn beroep én nieuwste project: een zeventiende-eeuws woonhuis aan de Zaanse Schans.

Unboxing: Fashion from the Archives

Het Amsterdam Museum bezit een van de oudste modecollecties van Nederland. Met ongeveer 10.000 objecten omvat de collectie een schat aan historische én hedendaagse mode. Vanwege de kwetsbaarheid van textiel wordt deze collectie beperkt aan het grote publiek getoond. Met de nieuwe mini-expo Unboxing: Fashion from the Archives stelt de modecollectie zich opnieuw aan de bezoeker voor, op een multi-zintuigelijke manier.

2 min

Wieringen Eiland Af: rouwdracht van toen in plastic flessen van nu

In 2024 is het 100 jaar geleden dat Wieringen nog een eiland in de Zuiderzee was. In 1924 werd het eiland met het vasteland verbonden door de aanleg van het eerste deel van de Zuiderzeewerken. Een mooie aanleiding om de betekenis van die ingrepen van toen te verbinden aan het heden. Wat toen belangrijk was, is nog steeds belangrijk: hoe gaan we goed en veilig om met water?

2 min

Archeologische textielvondsten uit Noord-Holland

Na drie jaar onderzoek en schrijven is het project Textiel uit Hollandse bodem nu afgerond en is de publicatie ‘Textiel uit Hollandse bodem. Archeologische vondsten uit de 17e en 18e eeuw’ te koop. Tijdens dit project zijn vele archeologische vondsten bekeken, waaronder vondsten uit het depot in Amsterdam. In dit artikel komen enkele damast vondsten voorbij, gekoppeld aan beschrijvingen van het gebruik van damast in historische bronnen én enkele overgebleven museumstukken.

Zomerexpositie: Saligh Weven

Wat is de betekenis achter textiel uit de lutherse traditie? Hoe speelt textiel een belangrijke rol in het verhaal van de lutheranen in Nederland? Ontdek het in de zomerexpositie van het Luther Museum Amsterdam!

1 min

Stof tot Nadenken: het uniform als laatste vesting

Uniformen van militairen spreken tot de verbeelding. Voor de één zijn de tekenen van onderdrukking, voor de anderen symbolen van de verdediging van vrijheden. En van alles ertussenin..

1 min

Nieuw boek! Textiel uit Hollandse bodem

‘Textiel uit Hollandse bodem’ is een boek over archeologisch textiel uit de 17de en 18de eeuw. Een klein stukje textiel kan een heleboel geheimen prijsgeven: waar kwam het textiel vandaan en waar werd het geproduceerd? Welke grondstoffen en verfstoffen zijn gebruikt? Is het geweven, gebreid, geknoopt, geborduurd? En zijn er nog kledingstukken in de resten te herkennen? Een rijk geïllustreerde uitgave waarin ook het maken van reconstructies van vondsten aan bod komt!

1 min

De Haarlemse klopjes: borduren en bidden

Bijna niemand kent nog de klopjes van Haarlem. De zestiende-eeuwse kloppengemeenschap en hun schuilkerk Sint-Bernardus bestaat al lang niet meer. Toch waren deze ongehuwde katholieke vrouwen in heel Nederland bekend vanwege hun prachtige borduurwerk op kerkelijke gewaden en ander kerkelijk textiel. Stille getuigen van de vele geduldige handen, die bidden door te borduren.

Naardense lakenloodjes: keurmerk van goede stof

Naarden was vroeger een échte textielstad. Eeuwenlang werd hier laken (wollen stof) van hoge kwaliteit gemaakt en verkocht. Van schaap tot kledingstuk was dat een intensief proces, waar veel verschillende ambachtslieden bij betrokken waren. Twee lakenloodjes in de collectie van het Nederlands Vestingmuseum herinneren aan dit rijke verleden.

Gemalen luis met pis? Kleurige kleding uit de tuinen van het Muiderslot

Drama! Op dit schilderij uit de collectie van het Muiderslot is de slotscène van Lucelle te zien – een toneelstuk geschreven door Gerbrand Adriaenszoon Bredero. Net zoals Romeo en Julia zijn de hoofdrolspelers Lucelle en Ascagnes ‘star-crossed lovers’. Naast de afgebeelde scène, valt de kleur van de kleding op. De rode broek, het goud-gele jak, de roze cape…

Mistroostig, lafjes of pompeus… Wat vind jij van de kleding die de Muiderkring draagt?

Als je aan mode denkt, denk je waarschijnlijk niet meteen aan een 700 jaar oud kasteel. Maar wanneer je de schilderijen in de zalen van het Muiderslot bekijkt, kun je eigenlijk niet om al die “pompeuze kledij” heen. Wat zien we nu eigenlijk? En hoe keken ze er vroeger naar?

Conservator is bijna ‘verliefd’ op toiletset uit Palmhoutwrak

De driedelige documentaire over de zeventiende eeuwse jurk die Texelse sportduikers in 2014 uit het Palmhoutwrak haalden (en de andere vondsten), zorgen waarschijnlijk voor het drukste jaar in de geschiedenis van het Texelse museum Kaap Skil. Reden voor een terugblik met conservator geschiedenis Alec Ewing.

Made in… de Zaanstreek

De expositie ´Made in…´ in het Zaans Museum gaat over de kleding die tussen 1760-1850 in de Zaanstreek werd gedragen. Wat is zo kenmerkend voor de streekdracht in deze periode? Modeconservator Leonie Sterenborg vertelt ons er meer over.

Textiel uit Hollandse Bodem

Tijdens een onderzoek naar textiele archeologische vondsten, die in de jaren 1980 zijn opgegraven bij het Waterlooplein (Vlooienburg) in Amsterdam, bleek dat er veel materiaal nog niet geïnventariseerd was. Archeologe Marijn Stolk en kostuumhistorica Martine Teunissen zagen de ontelbare verborgen schatten in het depot. Bijzondere vondsten die (nog) niet online te vinden zijn via de websites van de erfgoedinstellingen. Daarom besloten zij om een project op te zetten: Textiel uit Hollandse bodem, om archeologisch textiel uit de zeventiende en achttiende eeuw te ontsluiten en te onderzoeken. Martine Teunissen vertelt ons meer over het onderzoek, de bijzondere archeologische vondsten en de voortgang van het project.

Het matrozenpakje

Op oude foto’s zijn jonge kinderen vaak gekleed in een matrozenpakje. Zij staan geposeerd voor een geschilderde achtergrond in een fotostudio. De meesten kijken serieus, verveeld, dromerig en een enkele keer vrolijk in de camera. Zou de fotograaf zo zijn best hebben gedaan voor dit mooie plaatje of is het dankzij de trotse moeder die erachter staat? Het matrozenpakje was namelijk hét ensemble bij uitstek dat moeders graag voor hun kroost aanschaften en behoort tot de populairste kindermode aller tijden.