Verhalen

Hoe tem je de waterwolf?

Gulzig was de meedogenloze Waterwolf. En bloeddorstig. Hoe harder de storm, hoe meer het Haarlemmermeer zijn tanden liet zien. Dan verslond het huizen en landerijen, hele dorpen zelfs. Het zeventiende-eeuwse dorpje Nieuwerkerk verdween van de aardbodem, verorberd door de ‘Waterwolf’, de bijnaam die het Haarlemmermeer van de angstige bevolking kreeg.

>

Land dat druipt van walvistraan

Ze worden wel eens de eerste Nederlandse romanschrijvers genoemd: Betje Wolff en Aagje Deken. Het schrijversduo werd onafscheidelijk na de dood van Betjes man in 1777. Samen huurden ze een huis in De Rijp. “Wij woonen in een land druipende van walvisch traan…”, schreven de dames rond het jaar 1780.

>

De val na valkenjacht

Willem II, graaf van Holland, en de West-Friezen waren geen vrienden van elkaar. Verre van. In 1256 zou Willem II door de paus tot Keizer van het Heilige Roomse Rijk gekroond worden. Voordat hij naar Rome afreisde, wilde hij eerst nog even korte metten maken met de West-Friezen, die zich maar niet aan hem wilde onderwerpen. In de striemende januarikou zakte hij met paard en al door het ijs. De West-frieze boeren waren er als de kippen bij om hem te vermoorden.

>

Strijden met een Franse slag

Je zou het ‘de vergeten oorlog van de Noordkop’ kunnen noemen. Want wie weet er nog van de felle strijd die in het jaar 1799 in de noordelijke helft van Noord-Holland woedde? Gevochten is er toen. En hoe! Duizenden Engelse en Russische soldaten waren bij Huisduinen aan land gekomen om het leger van ‘onze’ Bataafse Republiek te verslaan. In naam was de Republiek wel onafhankelijk, maar in werkelijkheid deelden de Fransen hier de lakens uit. En dat vertrouwden de Engelsen voor geen cent.

>

De locomotief stoomt vooruit

Als Jaap Eden, ‘de Locomotief’, eenmaal op stoom was, kon hij door niets en niemand bijgehouden worden. Ongenaakbaar was hij dan. Record na record sneuvelde. Als Jaap Eden nu geleefd zou hebben, was zijn naam misschien niet de Locomotief, maar de ‘HSL’ geweest. Want hij ging als een trein. Altijd supersnel.

>

Aanvalsgolf op de Zuiderzee

Na vier lange dagen wachten, op 11 oktober 1573, draaide plots de wind. Pas nu kon Cornelis Dirksz, commandant van de geuzenvloot, zijn kanonnen op de Spaanse vloot richten. Eindelijk. De Slag op de Zuiderzee kon losbarsten.

>

Kennemerland: de Blauwe Tram

Wie in de Tempeliersstraat in Haarlem omhoog kijkt, ziet daar in een nieuwbouwpand (nr. 53-70) een felgekleurde gevelsteen. Hierop staat de legendarische Blauwe Tram afgebeeld. De Blauwe Tram had daar tot 1957 een halte op het traject Zandvoort-Amsterdam.

>

Amsterdam: de haven en het Noordzeekanaal

In 2011 is het REM-eiland naar de Amsterdamse Minervahaven verplaatst: de constructie waar ooit de eerste commerciële televisie-uitzendingen vandaan kwamen is nu een restaurant, 22 meter boven het water. Het symboliseert de overgang van een oude houthaven naar een moderne stadshaven.

>

Gooi en Vecht: villaparken in het Gooi

De Muiderbrug is in 2009 verhoogd, versterkt, verbreed en aangevuld met een fietsbrug. De 300 meter lange brug over het Amsterdam-Rijnkanaal is gebouwd rond 1970 en is onderdeel van de A1, een belangrijke forenzenroute tussen het Gooi en de regio Amsterdam. Sinds het Gooi eind negentiende eeuw toegankelijker werd, heeft het zich ontwikkeld tot een geliefd woongebied.

>

Zaanstreek: het Noordhollands Kanaal

Het Noordhollands Kanaal kronkelt door het landschap tussen Den Helder en Amsterdam. Het werd in 1824 aangelegd om de verbinding van de hoofdstad met de zee te verbeteren. Ook de andere regio’s langs de nieuwe vaarweg profiteerden. Zelfs de Zaanstreek, hoewel die vreemd genoeg niet direct aan het kanaal kwam te liggen.

>

Waterland: de pont en andere veren

Ilpendam heeft in augustus 2010 een nieuw autoveer gekregen. ‘Het pontje van Ilpendam’ vervangt de oude ‘Roelof Bierdrager’. De (pont)veren zijn al eeuwen een vertrouwd verschijnsel in het waterrijke Waterland.

>

West-Friesland: handel en scheepvaart

In september 2010 werd in het Westfries Archief het oudste aandeel van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) gevonden. Het was in 1606 uitgegeven door de VOC-kamer in Enkhuizen. De West-Friese havensteden speelden een grote rol in de (inter)nationale handelsvaart van die tijd.

>

Noordkop: de Rede van Texel

Vanaf eind 2011 is het panorama van de Rede van Texel permanent te bewonderen in het nieuwe entreegebouw van Kaap Skil, museum van jutters & zeelui in Oudeschild op Texel. De beschutte ankerplaats aan de zuidoostkant van het eiland vormde voor de Nederlandse vloot in vroegere eeuwen de poort naar de wereld.

>

Ouderkerkerplas

Het was eigenlijk niet de bedoeling dat de Ouderkerkerplas nu nog bestaat. Maar gelukkig voor de watervogels die er ’s winters neerstrijken en de honderdduizenden zomerse recreanten is die plas niet gedempt. Ouder-Amstel moest niet alleen brede snelwegen (A2, A9) in de gemeente tolereren, maar moest ook het zand leveren. Zo ontstond deze plas.

>

Nuestra Casa Nostra (Beverwijk)

Aan de Dr. Schuitstraat, een rustige straat nabij het centrum van Beverwijk, staat op nr. 13 een kantoorgebouw van bescheiden omvang. Het naambord naast de deur vertelt ons dat daar de Stichting Multiple Choice, bureau voor multiculturele vraagstukken in Noord-Holland, gehuisvest is. Multiple Choice bemoeit zich dus met het wel en wee van nieuwe Nederlanders en hun nakomelingen. Dit werk aan de Dr. Schuitstraat begon op 8 februari 1958. Op de foto ziet u dat daar op die dag de Italiaanse vlag gehesen werd. Die vlaghijsing markeerde de feestelijke opening van een houten gebouwtje, zeg maar: een keet. Die keet droeg de zeer welluidende naam ‘Casa Nostra, Centro di Assistenza Sociale e di Cultura con sala di ricreazione’. Uiteraard sprak men kortweg van ‘Casa Nostra’, oftewel Italiaans voor ‘Ons Huis’. In dit Casa bood de katholieke kerk opvang en begeleiding aan de eerste grote groep naoorlogse gastarbeiders. Het waren Italianen die sinds februari 1956 in steeds groter aantallen werkten bij de Koninklijke Hoogovens en Staalfabrieken.

>