Olympische Spelen op de Bussummerheide

Het is nu moeilijk voor te stellen, maar meer dan een eeuw geleden was het rondom De Lange Heul een drukte van belang. Ongeduldige paarden met jockeys bereidden zich voor op een spannende wedstrijd.

Harddraverijen

Op zaterdag 28 augustus 1880 vonden de eerste wedstrijden plaats, georganiseerd door de Harddraverij Vereeniging. Er waren zes harddraverijen met rijtuigen of met een ruiter. Ook was er een springwedstrijd in jockeykostuum, militairen mochten in uniform rijden. Het wedstrijdseizoen begon rond Hemelvaartsdag en liep door tot september. Per jaar werden er zo’n zes wedstrijden georganiseerd.

Plattegrond van de renbaan. Beeld: Historische Kring Bussum.

Houten tribunes

De renbaan lag een halve kilometer van de Engweg, nu Randweg, in Bussum. De ovale baan was twintig meter breed en 1600 meter lang. De rechte stukken hadden een lengte van 500 meter. De jury zat in vier hoge torens en kon goed in de gaten houden of de wedstrijd volgens de regels verliep. Vanaf de twee houten tribunes die bovenop de heuvel van De Lange Heul waren gebouwd, kon het publiek de wedstrijd goed volgen. Maar er waren ook  veel toeschouwers die hun zitplaats liever verruilden voor een staanplaats langs de baan of op het middenterrein.

Wie wat wilde drinken kon terecht bij de buffetten die overal rond de baan stonden opgesteld. De paarden konden hun dorst lessen in de 15 meter diepe waterput achter de grote tribune. Voor en na de wedstrijd stonden de paarden in de 60 meter lange stallen achter de tribune aan de voet van de heuvel. Veel militairen deden mee aan de wedstrijden. Ze waren gelegerd bij Crailo en in Naarden.

In rijtuig naar de paardenraces

Paardenraces waren heel populair bij de welgestelden. Dankzij de komst van de spoorlijn in 1874 waren er veel rijke Amsterdammers in het Gooi komen wonen. Zij bezochten maar wat graag de paardenrennen. Veel bezoekers kwamen met de trein naar de Bussumse renbaan en stapten dan uit bij de Crailosche Brug. Het was dan nog anderhalve kilometer wandelen via de Nieuwe en de Oude Crailosche Weg naar de renbaan. Maar de meesten namen een rijtuig. Via de Bussumergrintweg voerde een pad langs de Engdijk naar de renbaan.

Koningin Emma en prinses Wilhelmina woonden op 28 juni 1894 de wedstrijd bij. Beeld: Historische Kring Bussum.

Koninklijk bezoek

Hoogtepunten waren de bezoeken van de koninklijke familie aan de Bussumse renbaan. Op 3 september 1881 bezocht koning Willem III de wedstrijden. Een paar foto’s van dit gewichtige bezoek zijn bewaard gebleven. Ook koningin Emma en haar dochter Wilhelmina bezochten de renbaan op 28 juni 1894. Ze zagen een hordenren over 4000 meter, een harddraverij en een steeple-chase over 5000 meter. Nadat zij de prijzen hadden uitgereikt aan de winnaars, keerden ze in hun rijtuig terug naar Paleis Soestdijk.

Einde Renbaan Bussum

De renbaan ondervond veel concurrentie van de drie kilometer verderop gelegen Renbaan Cruysbergen. Deze renbaan was veel gemakkelijker te bereiken. In 1895 sloot de Renbaan Bussum door gebrek aan inkomsten.

Koning Willem III op de renbaan Bussum. De koninklijke familie bezocht regelmatig de paardenrennen op de heide. Koning Willem III was in 1881 op de Bussumse renbaan. Beeld: Historische Kring Bussum.

Olympische Spelen

Tijdens de Olympische Spelen in 1928 wordt er toch nog één keer gebruikgemaakt van de Renbaan Bussum. Op vrijdag 10 augustus startten de ruiters voor een uithoudingsproef bij de manege aan de Jonkerweg in Hilversum. Het wegparcours leidde naar de Bussumergrintweg. De ruiters staken de weg over en reden door het mulle zand naar de steeple-chase. Een parcours van 12 hindernissen van ongeveer een meter hoog. Daarna volgde nog een wegparcours van 15 kilometer en een crosscountry van 8 kilometer.

Bron:

Martin Heyne, Sporen van de paardenrenbaan aan de Lange Heul, in: Bussums Historisch Tijdschrift, pp. 6-9.

Publicatiedatum: 23/05/2011