Monnickendam: stadje met dorpse uitstraling
In april vierde Vereniging Oud-Monnickendam (VOM) met een groot feest het 75-jarig jubileum, wat meteen honderd nieuwe leden opleverde. Reden voor een bezoek aan dit mooie oude stadje aan de Gouwzee.
>Zaanse Pieter kreeg een vis naar zich vernoemd
Je zal maar de zoon van een Zaanse zeilmaker zijn en een tropische vis naar je vernoemd krijgen. Het overkwam Pieter Bleeker (1819-1878). Zijn levensverhaal leest als een spannend boek. Hoe kwam deze Zaanse jongen in het Indische leger terecht? Waarom kreeg hij meermalen een eredoctoraat? En waarom noemden apothekers een drankje naar hem?
>Steentijd: de eerste boeren in Noord-Holland
De eerste boeren die zich in de Nieuwe Steentijd in Noord-Holland vestigden, kwamen terecht in een drassig landschap dat permanent onder invloed stond van de getijden. Op de strandwallen van Kennemerland en de kreekoevers van West-Friesland wisten ze akkers aan te leggen en met succes gewassen zoals emmertarwe en gerst te verbouwen, waardoor de leefwijze van de mens voorgoed zou veranderen.
>Enkhuizen haringstad, hoezo?
De Hollandse Nieuwe is er weer! In juli vers aangevoerd op de afslag in Scheveningen. Een plaats die zich op Vlaggetjesdag met verve presenteert als dé haringhaven van ons land. En trots de vlag laat wapperen met drie gekroonde haringen. Maar het wapen met de drie haringen is heel oud. Het is al sinds 1356 het wapen van de stad Enkhuizen.
>Geld stinkt, maar verse vis niet
Het haringseizoen is geopend! Vanaf juni, als de eerste vaatjes nieuwe haring binnenkomen, beginnen de liefhebbers al te watertanden. Wat was het innovatieve idee dat ervoor zorgde dat de Nederlandse haringhandel eeuwen geleden flink wat poen in het laatje bracht?
>Haai of rog, segrijn of chagrin? Veelzijdigheid van vissenhuid in mode en accessoires
Vis is glibberig, glad en nat, en zo op het eerste gezicht niet geschikt voor toepassing in mode en design. Toch wordt vissenhuid al eeuwen lang en over de hele wereld gebruikt voor kleding, schoenen en accessoires.
>Haring als hoofdmoot
De viskraam van Jos Lijnzaat en zijn dochter is al bijna honderd jaar een baken op de Grote markt van Haarlem. Hier haal je dagverse haring, gesneden in stukjes. Jos Lijnzaat vertelt vanuit de kraam het verhaal van zijn vishandel.
>‘Gestuurd door storm en winden, geen redding was te vinden’
In de strenge winter van 1849 trok de Durgerdammer visser Klaas Bording met zijn twee zoons erop uit om bot te kloppen op de dichtgevroren Zuiderzee. Niet wetende dat ze pas twee weken later weer voet aan wal zouden zetten. Hun barre tocht op een ijsschots, overgeleverd aan de elementen, spreekt nog steeds tot de verbeelding.
>‘Zout water geeft het zoetste brood’
In ‘Eens ging de zee hier tekeer’, het nieuwste boek van historica Eva Vriend, kan de lezer meeleven met het lot van de Zuiderzeevissers. We leren vier generaties van de Spakenburgse familie Hopman kennen, waarvan de gezinsleden elk op geheel eigen wijze omgingen met de afsluiting van hun geliefde Zuiderzee.
>7 Redenen om IJmuiden te bezoeken
IJmuiden ontstond tegelijkertijd met het Noordzeekanaal, groeide in de negentiende eeuw uit tot de belangrijkste aanvoerhaven van vis en is vandaag de dag de derde haven van Nederland.
>Het vermaarde Groene Purmer Zeewijf
Op de puibalk van het achttiende-eeuwse huis Nieuwvaartje 8 in Edam zijn voorstellingen te zien van het ‘Purmer Zeewijf’. De afbeeldingen zijn zowel in het hout gesneden als erop geschilderd met bijbehorende teksten.
>De Drie Meren
In de voorbije tijden werden verschillende bedrijven en winkels in en rond Purmerend ‘De Drie Meren’ genoemd. Zo was er een veilingvereniging met die naam. Firma de Jong en Eilander in de Peperstraat gebruikte eveneens deze naam. Tevens was er een bakkerij en een coöperatie en nog een aantal andere bedrijven die ook zo heetten. Wat is de oorsprong van deze veelgebruikte benaming?
>De Vismarkt van Purmerend
Tot omstreeks 1880 vond op de huidige Oude Vismarkt de vismarkt plaats. Voor de droogmaking van het Beemstermeer kende Purmerend een bloeiende en lucratieve aalvisserij. Toen Purmerend in 1410 stadsrechten kreeg, hield de graaf van Holland het visrecht op de Where aan zich en daarmee dus ook de opbrengsten ervan. Dat betekende dat de graaf de pachtgelden opstreek en niet de stad.
>Orka in de slotgracht
Twee walviswervels die jaren geleden tevoorschijn kwamen bij opgravingen rond de ruïne van het middeleeuwse slot van Brederode in Santpoort, blijken na recent onderzoek afkomstig van een volwassen vrouwtjesorka. Het gaat bij deze bijzondere ontdekking om de tot nu toe oudste orkavondst in Nederland. De wervels werden aangetroffen in de kasteelgracht tussen de resten van bijna veertig andere soorten zoogdieren, vis en gevogelte – vermoedelijk restanten van verschillende maaltijden van de familie Van Brederode. Hoe komen de botten van een orka terecht tussen middeleeuws keukenafval?
>