Het kan je niet ontgaan als je de entreehal van Museum Kaap Skil betreedt: er hangen sinds maandag 16 maart twee enorme houtsnijwerken aan de muur! Het zijn een boegbeeld en een hoekman, allebei afkomstig van een gezonken 17e-eeuws scheepswrak. Ze illustreren op indrukwekkende wijze waar het hoofdgebouw van het museum over gaat: de periode van de houten scheepvaart.
>
1 min
Tegenwoordig kijken we niet op of om als iemand een getatoeëerd plaatje op zijn arm heeft staan. De objectkeuze van de tattoo verraad echter wel iemands persoonlijke smaak en afkomst. Vroeger kon je nog veel meer aflezen aan iemands ´inkt´. Zo lieten zeelieden tatoeages zetten met een (bij)gelovige betekenis. Ankers, kompassen, vuurtorens en zwaluwen waren symbolen van geluk, de juiste koers en een veilige terugkeer naar het vasteland. Daarnaast kon een visser door zijn zeemanstatoeages worden geïdentificeerd, mocht hij tijdens de reis verdrinken en ergens aanspoelen…
>De haven van Amsterdam werd vroeger vaak als een woud van scheepsmasten beschreven. In dit bos waren ook ‘bomen’, een soort slagbomen op het water waarmee de haven ’s avonds kon worden afgesloten. Hoe werkte dat? En wat gebeurde daar?
>Kleine grachten, pittoreske bruggetjes en een eeuwenoude binnenstad omringd door water: veel Amsterdamser kan het niet klinken toch? Totdat je de plaatjes van Venetië uit dezelfde tijd ziet. Amsterdam wordt ook ‘het Venetië van het Noorden’ genoemd. Andersom vonden de Venetianen het ook een eer om met Amsterdam te worden vergeleken. De twee steden onderhielden onderling een gezonde concurrentie maar ook veel gelijkenissen.
>Vandaag opent de nieuwe tentoonstelling Tussen werf en schip in het Schathuys van het Zuiderzeemuseum. Stap in de rijke geschiedenis van de Zuiderzee en ontdek hoe de scheepvaart het leven van mens en omgeving heeft gevormd. Deze tijdelijke tentoonstelling toont bijzondere objecten uit de uitgebreide museumcollectie en neemt je mee naar de wereld van scheepswerven, het werk aan boord van vissers- en vrachtschepen én de bedrijvigheid op de wal.
> 2 min
In de nieuwe Koopvaardijzaal van het IJmuider Zee- en Havenmuseum is met ingang van zaterdag 18 januari een langlopende expositie te zien over 11 Amsterdamse rederijen na 1876.
> 2 min
De binnenvaart is officieel opgenomen in het Netwerk van Immaterieel Erfgoed Nederland. Deze erkenning onderstreept het unieke culturele en historische belang van de binnenvaart in Nederland, een traditie die al eeuwenlang een fundamentele rol speelt in de transportsector en de ontwikkeling van talloze schippersfamilies.
> 2 min
Jutten hoort bij Texel. Al eeuwenlang verdienen de eilandbewoners wat bij met de scheepsladingen die na hevige stormen op het strand aanspoelen. Hoewel het jutten tegenwoordig meer een hobby dan noodzaak is, valt er nog steeds genoeg te vinden. Van een simpele reddingsboei tot een container vol gloednieuwe televisies.
>Daar gaan we weer! De klok wordt wederom verzet. Gedoe of toch wel fijn? In de zeventiende eeuw wist men nooit hoe laat het precies was. Dat was een groot probleem met zoveel schepen die naar de Oost voeren. Tijd en plaats zijn namelijk twee begrippen die onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Het oplossen van dit probleem werd een race tegen de klok.
>Vandaag de dag vieren we tijdens Pride Amsterdam de vrijheid dat je kan en mag zijn zoals je bent. Vierhonderd jaar geleden was dat anders: liefde en seks tussen mensen van hetzelfde geslacht was streng verboden, ook op VOC-schepen.
>Scheepvaart over zee heeft altijd een grote rol gespeeld in de Nederlandse geschiedenis, vooral tijdens de Gouden Eeuw. Dit gold ook voor de binnenvaart via het Haarlemmermeer, die Amsterdam en Haarlem met de grote steden in Zuid-Holland verbond. De vaarroutes gingen dwars door rivieren en vaarten, en langs kolken en sluizen.
>Tijdens de zeventiende eeuw maakten Nederlanders kennis met allerlei exotische voedingswaren, zoals koffie, thee, suiker en specerijen. Deze goederen werden uit het verre Oost- en West-Indië aangevoerd door de VOC en de WIC, die de overzeese handel beheersten. Het waren echte luxeproducten, die alleen welgestelde Nederlanders zich konden veroorloven.
>De Waddeneilanden zijn populaire vakantiebestemmingen. Vlieland is favoriet bij rustzoekers én feestgangers. Het eiland wordt vanwege zijn hippe sfeer wel het Nederlandse Ibiza genoemd. Tot 1942 hoorde ‘Vliebiza’, samen met Terschelling, bij Noord-Holland. Hoe zit dat? En wat heeft de scheiding te maken met de plannen van de nazi’s?
>Het stuk van de maand van Regionaal Archief Alkmaar is een dik pak papier vol scheldpartijen, schandalen en scheepsrampen. De verzameling aktes van notaris Adriaan Wentel geeft een inkijkje in het leven op en om Texel in het midden van de achttiende eeuw. Het archief van de notarissen van Texel bevat een schat aan belangrijke historische gegevens en allerlei verhalen over dagelijkse voorvallen. Daarom hebben zij dit archief uitgekozen voor een proef om handgeschreven stukken via het platform Transkribus met de computer doorzoekbaar te maken.
> 6 min
Hoorn is dé stad van de Gouden Eeuw. In de oude binnenstad proef je de geschiedenis van de scheepvaart en de walvisvangst. Verhalen over de Slag op de Zuiderzee en de scheepsjongens van Bontekoe komen hier tot leven. Wandel in gedachten met ons mee door de prachtige haven en de gezellige winkelstraten. Welkom aan de West-Friese kust: de Goudkust.
>Enkhuizen is een levend openluchtmuseum. Geen enkele andere stad heeft zoveel monumenten op loopafstand van elkaar. Wandel in gedachten met ons mee door deze voormalige Zuiderzeestad en waan je in de Gouden Eeuw. Welkom aan de West-Friese kust: de Goudkust.
>Het was op een mooie zondag ‘besaeyt met Menschen’ op de Spaarndammerdijk schreef Brederode (1585-1618). Hij had stadgenoten zien lopen over de dijk met zicht op het weidse polderland en het IJ. Even de stad ontvluchten – ook toen. Wandel (in gedachten) met Brederode mee de stad uit. De dijk op naar Spaarndam.
>Tussen Den Helder en Texel drijft een onbewoond eiland. Geen tropisch strand, waar je onder een palmboom van de zonsondergang kunt genieten, maar een bijzonder natuurgebied en broedplaats voor vogels en zeehonden. Noorderhaaks, in de volksmond bekend als de Razende Bol, is al eeuwenlang voortdurend in beweging.
>Elk dorp en elke stad in Nederland heeft zijn ‘eigen Chinees’, waar de afhaalbakjes op zondag over de toonbank vliegen of in een vernederlandst Chinees interieur uitgebreid kan worden gedineerd. 1 juli is de Chinees-Indische restaurantcultuur bijgeschreven op het Inventaris Immaterieel Erfgoed. Hoog tijd om in de zoetzure geschiedenis van het oude vertrouwde Chin. Ind. Spec. Rest. te duiken.
>Quarantaineregels golden vroeger regelmatig. Grenzen gingen dicht, kapiteins mochten pas na toestemming van de gezondheidsautoriteiten schepen aanmeren. Wie zich niet aan de regels hield, riskeerde ten tijde van de Bataafse Republiek in ons land zelfs de doodstraf.
>