Heilige plaatsen in Heiloo

Heiloo werd in de elfde eeuw niet voor niets ‘Heiligelo’ (heilige plek) genoemd. In dit oude dorp zouden er spirituele gebeurtenissen hebben plaatsgevonden: van heidense rituelen tot het ontstaan van geneeskrachtige bronnen en Mariaverschijningen. Eeuwenlang trokken pelgrims naar deze bijzondere plaats om met eigen ogen te zien waar missionaris Willibrord rond het jaar 700 een bron had laten ontspruiten. Tegelijkertijd vertellen archeologische vondsten uit de bronstijd een ander, nog veel ouder verhaal. Hoe groeide Heiloo uit tot een van de belangrijkste bedevaartsoorden van Nederland?

>

Geschiedenis zwart christendom in Nederland blijkt eeuwen ouder

Het onderzoeksproject Kerk en Slavernij heeft een aanvullende beurs ontvangen van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) voor onderzoek naar dopen van Afrikaanse, Aziatische en Amerikaanse – in de historische bronnen gezamenlijk aangeduid als ‘zwarte’ – slaafgemaakten in Nederland. De zogenoemde Impact Explorer-beurs is bedoeld om de maatschappelijke betekenis te onderzoeken van een onverwachte historische vondst: meer dan honderd dopen van zwarte christenen in de zeventiende, achttiende en negentiende eeuw.

> 2 min

De zusters franciscanessen van Bennebroek

De zusters franciscanessen van Bennebroek hebben in de 19de en 20ste eeuw een belangrijke rol vervuld in het katholieke onderwijs in Nederland, waaronder dat van Heemstede en Bennebroek. Hoe is het katholieke onderwijs in Nederland en in beide dorpen ontstaan, wie gaven er les en waar kwamen de zusters vandaan?

>

Uitverkoren door de Heer: naar het seminarie

In 2023 werd het honderdjarig bestaan van Hageveld in Heemstede gevierd. In 1923 gingen de poorten open voor de ontvangst van de eerste seminaristen. Wat bezielde jongens om voor deze opleiding te kiezen?

>

Het Karmelklooster in Egmond aan den Hoef

Vanaf de Herenweg beletten bomen en struiken het zicht op nummer 269, maar de inwoners van Egmond aan den Hoef weten dat hier het voormalig Karmelklooster ligt. Die begroeiing staat er niet voor niets, de zusters ‘Ongeschoeide Karmelietessen’ bleven namelijk altijd binnen de muren van het klooster en hadden haast geen contact met de buitenwereld.

>

Historische complottheorieën: de platte aarde

De aarde als platte schijf – het klinkt als samenzweringstheorie, maar dit idee zit verrassend diep geworteld in de menselijke geschiedenis. Ondanks vroege pogingen van oud-Griekse en middeleeuwse wetenschappers om de bolvorm aan te tonen, heeft het nog honderden jaren geduurd voordat dit inzicht het grote publiek bereikte. Tegenwoordig zien we zelfs weer een opleving van de platte aarde-theorie. Waar komt dit idee vandaan en waar is het op gebaseerd?

>

In de Amstelveense Dorpskerk worden nu gaatjes gevuld

De Dorpskerk in het oude hart van Amstelveen is waarschijnlijk al het vierde kerkgebouw op deze plek. De opeenvolgende godshuizen bepalen hier al acht eeuwen lang het aanzien van het Dorpsplein én het ritme van het leven. Hoewel het huidige gebouw na herbestemming niet meer als kerk in gebruik is, zijn er nog veel oude elementen intact gebleven. Deze vertellen ons over de geschiedenis van ‘Nieuwer-Amstel’, zoals Amstelveen tot 1964 heette.

>

Historische complottheorieën: het einde van de wereld

Tijdens de jaarwisseling in 1999 waren veel mensen bang voor de ‘millenniumbug’, die wereldwijd voor een crash van alle computersystemen zou zorgen. Duizend jaar eerder vreesde men nog veel grotere gevolgen van de millenniumwisseling. Middeleeuwse christenen dachten dat de Apocalyps nabij was. Velen reisden naar Jeruzalem, om het Laatste Oordeel af te wachten in de Heilige Stad.

>

Liudger (742-809): de oudste Nederlandse schrijver

De vroege geschiedenis van de Gooi- en Vechtstreek is grotendeels in nevelen gehuld, net als die van heel Holland trouwens. Pas met de komst van de Franken en het christendom aan het begin van de achtste eeuw doemen in die nevelen de eerste namen en gegevens op, ook over de gesproken taal. En al die gegevens zijn op een bepaalde manier allemaal te danken aan één man: Liudger (742-809), zoon van Thiadgrim en Liafburg en kleinzoon van onder meer Adelberga en Atto.

>

Het spook van koning Radboud: de Tientôn-elfrib

Volgens de legende spookt het in en rond het dorpje Hoogwoud in West-Friesland. De Friese koning Radboud waart hier rond als de Tientôn-elfrib (tien tenen en elf ribben): een monster met de kop van een snoek met vlijmscherpe tanden. Westfriese kinderen kregen als het donker werd dan ook de waarschuwing: ‘Binnenkomen, anders word je gepakt door de Tientoon en Elfrib!’

>

De Zieneres van Amsterdam

Hoog scoort Amsterdam nog niet op de lijst van katholieke bedevaartsplaatsen. Maar als het aan de zusters van de kloostergemeenschap Familie van Maria ligt komt daar ooit verandering in.

>

De kerstboom: (g)een eeuwenoude traditie?

Jaarlijks wordt de kerstboom door velen van ons neergezet en opgetuigd om het huis in kerstsfeer te brengen. Hoewel het lijkt alsof de kerstboom al eeuwenlang hoort bij de christelijke kerstviering, bestaan er theorieën dat de kerstboomtraditie respectievelijk jong is of dat de boom een heidense oorsprong heeft. Tijd voor meer duidelijkheid: waar komt de traditie vandaan? En waarom hangen we eigenlijk kerstballen en lichtjes in de boom?

>

De Driekoningen gaan aan ons voorbij

Je weet dat de feestdagen echt ten einde lopen wanneer Driekoningen eraan komt. De wijzen reizen per kameel vanuit het Verre Oosten en reiken zelfs tot in Noord-Holland. Maar wie viert het eigenlijk nog? De tradities rondom deze christelijke feestdag lijken in rap tempo te verdwijnen.

>

Kerstmis volgens Pieter Aertsen

In het Amsterdam Museum hangt een schilderij van de zestiende eeuwse kunstenaar Pieter Aertsen (1507-1575) dat de aanbidding der herders verbeeldt, een bekend onderdeel van het kerstverhaal. Het schilderij is slechts gedeeltelijk bewaard gebleven.

>