Het Molenmuseum presenteert vanaf 10 januari 2026 de nieuwe tentoonstelling Het Kalf en de Waterwolf, over de ontstaansgeschiedenis van de Kalverpolder: het bijzondere gebied waar het Molenmuseum, de molens, de Zaanse Schans en het Zaans Museum samenkomen. De tentoonstelling laat zien hoe mens en water eeuwenlang met elkaar in strijd én samenwerking waren.
>
1 min
In het zuiden van Zaandijk staat een molen met een wel heel lugubere naam: ‘De Bleeke Dood’ of ‘De Dood’. Tegenover deze molen stond eeuwenlang, in het uiterste noorden, watermolen ‘Het Leven’. De Zaandijkers woonden en leefden dus letterlijk tussen ‘het leven en de dood’ in. Bakkers uit het dorp waren tot aan de negentiende eeuw verplicht om hun tarwe tot meel te laten malen in de korenmolen. Door concurrentie, brand en andere omstandigheden raakte de molen in verval. Gelukkig werd De Bleeke Dood in 1950 aangekocht door Vereniging de Zaansche Molen, die hem liet restaureren en weer geheel bedrijfsvaardig maakte.
>Traditioneel is het Zaanse Molendag op de laatste zaterdag in september en dat wordt altijd groots gevierd. Nu, op 27 september 2025, nog grootser dan andere jaren. Want De Zaansche Molen wil juist op deze dag haar 100-jarig bestaan vieren met de hele Zaanstreek!
> 2 min
Deze zomer biedt De Zaansche Molen bezoekers een unieke kans om de historische molens van Westzaan vanaf het water te verkennen. Met de Zaansche Molenboot organiseren wij bijzondere vaarexcursies die je meenemen door het schilderachtige polderlandschap en langs drie iconische molens. Mis deze kans niet om op een bijzondere manier kennis te maken met de rijke molengeschiedenis van de Zaanstreek.
> 1 min
Molen De Koker is de laatst overgebleven korenmolen van de Wormer. Al in de zestiende eeuw speelde hij een belangrijke rol in de productie van stijfsel en scheepsbeschuit. Zonder die laatste zouden veel zeelieden aan de honger ten onder zijn gegaan. In de afgelopen eeuwen heeft De Koker heel wat verhuizingen en restauraties meegemaakt. Een klein wonder dus, dat er nog steeds meel wordt gemalen.
>Molen De Ooievaar staat al sinds 1669 aan de Kalverringdijk (Diederik Sonoyweg) te Zaandam. Oorspronkelijk deed hij dienst als oliemolen, maar werd later ook gebruikt om cacaoafval te verwerken. In de karakteristieke molenschuur is sinds 2014 Molenmakerij Saeundijck gevestigd. Samen met deze werkplaats is De Ooievaar klaar voor de toekomst.
>Het plan om de Zaanse Schans gedeeltelijk aan de openbaarheid te onttrekken om zo betaalde toegang mogelijk te maken, stuit op stevige kritiek. Monumenteigenaren vrezen voor de gevolgen, waaronder mogelijk verlies van de monumentenstatus van hun panden.
> 2 min
Traditie en technologie samenbrengen: dat belooft de voorstelling ‘Door het Oog van de Molen’, die op 3 en 4 mei bij de Etersheimer Braakmolen in Oosthuizen wordt opgevoerd. De eeuwenoude techniek van de molen wordt via VR-brillen en drones aan het publiek gepresenteerd door theatermakers van Studio Engine Off en Holy Dirt. De voorstelling komt voort uit een samenwerking tussen het Erfgoedspektakel van BOEi en De Hollandsche Molen.
> 1 min
Vereniging De Zaansche Molen, die een eeuw geleden werd opgericht, laat niet alleen de wieken van haar dertien Zaanse molens draaien. Ook de ambachten waarvoor die molens werden ingezet wil de vereniging levend houden. Katelijne Prinsenberg, directeur/bestuurder en Jan Goedhart, voorzitter van de Raad van Toezicht, vertellen er graag over.
>De Gekroonde Poelenburg heeft net als veel andere Zaanse molens een turbulente geschiedenis. Zo zou iedereen die de groene houtzaagmolen ziet staan, nooit vermoeden dat hij eerst een andere naam én kleur had. Ondanks de vele eigenaren en verhuizingen staat de negentiende-eeuwse paltrokmolen (dankzij Vereniging De Zaansche Molen) nog steeds vrolijk hout te zagen.
>In 2025 viert vereniging De Zaansche Molen haar 100-jarig bestaan. Dit bijzondere jubileum wordt gevierd met een feestelijk weekend op 15 en 16 maart bij het Molenmuseum. Bezoekers kunnen genieten van live-optredens van koren en muzikanten, inspirerende lezingen, een veiling en een exclusieve preview van de jubileumfilm.
> 1 min
Oliemolen De Zoeker op De Zaanse Schans is de oudste molen van vereniging De Zaansche Molen, die dit jaar honderd jaar bestaat. In de maand januari worden er extra rondleidingen gegeven.
>In het kader van het 100-jarige jubileum van vereniging De Zaansche Molen wordt elke maand één van de molens uitgelicht. Oliemolen De Zoeker trapt af met het verhaal in woord en beeld van de redding en verplaatsing van deze prachtige molen. Verder zijn er uitgebreide rondleidingen en demonstraties olieslaan bij inschrijving.
> 2 min
Noord-Holland staat bekend om zijn eeuwenoude molens. In al die jaren hebben er veel verschillende molenaars gewoond en gewerkt. Wat de meeste mensen niet weten is dat er dramatische dingen zijn gebeurd, tenminste…als we de volksverhalen mogen geloven. Spannende sages vol spoken, heksen en verborgen schatten spelen zich in en rondom de molens af. Tijd om een paar van deze klassiekers uit te lichten. Lees en huiver…
>Aan het eind van de zeventiende eeuw stonden er zo’n veertig papiermolens in de Zaanstreek, maar die zijn in de loop der tijd allemaal verdwenen. Alleen De Schoolmeester in Westzaan, die in 1692 werd gebouwd, is nog over. Het is zelfs de enige door wind aangedreven papiermolen ter wereld. Oneindig Noord-Holland sprak met de molenaar.
>De Zaanstreek is niet alleen vermaard om zijn cacao, er stonden ook papiermolens die papier van onovertroffen kwaliteit maakten. De Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring is er op gedrukt en Beethoven schreef er zijn composities op. Een pas verschenen boek zet de Zaanse papiergeschiedenis op … papier.
>Wist je dat er een geheime molentaal bestaat? Door de wieken in een bepaalde stand te zetten kon de molenaar boodschappen doorgeven aan zijn omgeving. Dit gebeurde in tijden van vreugde, rouw, oorlog en verzet. Ook nu nog gebruiken molenaars deze speciale molentaal. De redactie van Oneindig Noord-Holland ging op bezoek bij Molen de Adriaan in Haarlem en kreeg uitleg over de verschillende betekenissen.
>Op het Schermereiland kreeg in de zeventiende eeuw de welvaart een voet aan de grond. Het nieuwe boek ‘Koopman in De Rijp’ van Leo den Engelse neemt ons mee in het leven van drie opeenvolgende koopmanfamilies in de Rijp, die door graanhandel en persoonlijke relaties met elkaar verbonden waren. De bedrijvigheid van De Rijp krijgt in zijn boek een gezicht.
>Dit is het land van Leeghwater. De Rijp, ooit centrum van de haringvisserij. Van hier vertrokken walvisvaarders. Schippers kwamen aan uit Baltische havens. De Rijp bruiste van het leven. Met stank, stof en lawaai.
>Als herinnering aan de industriële glorietijd staan er nog altijd draaiende molens in de Zaanstreek. Aan veel bestaande en historische molens kleeft een mooi verhaal, wat in het bijzonder geldt voor dit merkwaardige vijftal.
>