Op woensdag 18 maart 2026 zijn de Gemeenteraadsverkiezingen. Voor het eerst is nu ook het Zaans Museum stemlocatie. Mensen die in het Zaans Museum komen stemmen, bezoeken het museum na afloop met korting. Een ideale manier om de democratie te vieren én een tentoonstelling mee te pakken.
>
1 min
Op vertoon van het Boekenweekgeschenk krijgen bezoekers op zondag 22 maart 2026 gratis toegang tot het Czaar Peterhuisje. Deze en heel veel andere musea doen tijdens de Boekenweek mee aan de landelijke actie van de Museumvereniging. Bezoekers ontvangen ook een speciale verhalenbundel, met daarin ruimte om zelf een verhaal over een museumstuk te schrijven. Zo viert Nederland hoe mooi literatuur hand in hand gaat met de verhalen die besloten liggen in museumcollecties.
> 1 min
Tijdens de Queer Geschiedenismaand organiseert het Zaans Museum op zondag 15 maart 2026 het middagprogramma Peter Rozemeijer: Mode, Kunst en Identiteit. In deze speciale editie van Verhalen van de Schans staat het leven en werk van de Zaanse couturier Peter Rozemeijer (1947-1987) centraal. Verschillende sprekers blikken terug op zijn werk, zijn invloed op de Nederlandse modewereld en de positie die Rozemeijer innam binnen de Amsterdamse kunst- en lhbtiq+-scene. De middag vormt ook het officiële overdrachtsmoment van een schenking van acht creaties van Rozemeijer aan het Zaans Museum.
> 3 min
Het Zaans Museum zet met diverse activiteiten een spotlight op de Hollandse polder. Met op vrijdagavond 6 maart een kijkje achter de schermen bij een Assendelver boerenbedrijf en op 28 maart en 24 april vaartochten door de donkere Kalverpolder. Een unieke manier om heden, verleden én mogelijke toekomst van het iconische polderlandschap van de Zaanstreek te beleven. Beide activiteiten sluiten aan bij de tentoonstelling Polderen. Zet het land naar je hand, die nog tot en met 3 mei 2026 te zien is in het Zaans Museum.
> 2 min
Laarzen aan, verrekijker om de nek en op safari door de polder! Met de Poldersafari gaan families op ontdekkingsreis tussen het Molenmuseum en het Zaans Museum. Buiten én binnen ontdekken zij alles over de polder, haar bewoners en de eeuwenlange strijd tegen het water.
> 2 min
Het Molenmuseum presenteert vanaf 10 januari 2026 de nieuwe tentoonstelling Het Kalf en de Waterwolf, over de ontstaansgeschiedenis van de Kalverpolder: het bijzondere gebied waar het Molenmuseum, de molens, de Zaanse Schans en het Zaans Museum samenkomen. De tentoonstelling laat zien hoe mens en water eeuwenlang met elkaar in strijd én samenwerking waren.
> 1 min
De Protestantse Gemeente in Assendelft schenkt het Zaans Museum een zilveren avondmaalsstel uit de 17de eeuw. Het stel, dat bestaat uit twee bekers en twee schalen, is eeuwenlang in gebruik geweest in de Hervormde Kerk van Assendelft.
> 2 min
Op 23 januari 1566 staken woedende Assendelver boeren de dijk door, nadat ze er eerst met veel geweld de dijkgraaf hadden weggejaagd. Wat bezielde hen? En waarom lieten ze met opzet hun polderland overstromen?
> 1 min
Natuuractivisme is actueler dan ooit. Pionier Jac. P. Thijsse dé leukste natuurleraar van Nederland en schrijver van de Verkade-albums sprong begin 20ste eeuw al in de bres voor de natuur. Hij redde in 1906 het Naardermeer dat door de gemeenteraad Amsterdam als vuilnisstortplaats was aangewezen.
> 1 min
Van 25 januari t/m 25 augustus zijn er in het Zaans Museum elf schilderijen te zien van de Zaanse kunstenaars Jaap Kaal en Cornelis Koning. Zij drukten in de eerste helft van de 20e eeuw een stempel op het artistieke klimaat van de Zaanstreek.
> 1 min
De expositie ´Made in…´ in het Zaans Museum gaat over de kleding die tussen 1760-1850 in de Zaanstreek werd gedragen. Wat is zo kenmerkend voor de streekdracht in deze periode? Modeconservator Leonie Sterenborg vertelt ons er meer over.
>Toen Ericus Verkade in 1886 de Verkadefabriek oprichtte, wist hij niet dat zijn familiebedrijf ooit bekend zou komen te staan om de heerlijke koekjes en chocolade. De fabriek maakte aanvankelijk slechts brood, beschuit en ontbijtkoek, maar daar zou gauw verandering in komen. Hoe konden de biscuitjes en chocoladerepen van Verkade tot zo’n begrip uitgroeien? En misschien nog wel belangrijker: hoe werden ze eigenlijk gemaakt? Om dat uit te vinden, brachten we een bezoekje aan de Verkade Experience in het Zaans Museum.
>Het Zaans Kostuum is bekend geworden in de verschijningsvorm van rond 1780. Vooral het kostuum van de vrouw, jak en rok breed silhouet, kostbare stoffen, oorijzer, sieraden en de kaper spreekt tot de verbeelding. De mannen droegen het gangbare driedelige kostuum, lange jas, kniebroek, vest en driekante steek. Feitelijk ligt de bloeiperiode tussen ca. 1750 en 1850. Het accent ligt wel op de tijd rond 1780. Uit deze periode zijn de meeste publicaties geweest en is ook de meeste kleding bewaard gebleven. Het Zaans Museum heeft een prachtige collectie van deze kleding.
>Het fotomateriaal van tijdens de Tweede Wereldoorlog is schaars. Bij een zoektocht kwamen echter duizenden foto’s aan het licht, waarvan de meest beeldende foto’s een plek kregen in het zojuist verschenen boek ‘De Zaanstreek in Oorlogstijd 1940 – ‘45’ van Erik Schaap. Oneindig Noord-Holland sprak de auteur (per telefoon) over zijn zoektocht en vroeg hem foto’s uit zijn boek toe te lichten. De drie gekozen beelden brengen de bevrijding van de Zaanstreek op unieke wijze in beeld.
>De collectie van Het Zaans Museum geeft een rijk beeld van de geschiedenis van de Zaanstreek, het eerste industriegebied ter wereld. Vijf opmerkelijke objecten belichten de rol van industriële giganten als Honig, cacaofabriek de Zaan, Wessanen en Verkade maar ook de schoonheid van het landschap.
>De Zaanse Schans is niet voor niks één van de mooiste stukjes van Nederland. Waan je in de achttiende eeuw terwijl je wandelt langs fraaie historische panden, houten huizen, molens , een prachtig weidelandschap en veel industrieel erfgoed.
>‘Waar is nou dat oude scheefgezakte houten huisje? Ik zie niks.’ Menig kind op schoolreisje naar Zaandam (eerst per boot en later met de bus) zal ter plekke deze vraag aan meester of juf hebben gesteld. En inderdaad, op het eerste gezicht is het zeventiende-eeuwse Czaar Peterhuisje niet te zien. Het kleine werkmanshuisje – het oudste in zijn soort in Nederland – is in 1895 stevig verpakt in een stenen omhulsel, naar een ontwerp van het Amsterdamse architectenbureau Salm. Hun schepping is inmiddels ook tot monument verklaard, net zoals het naar tsaar Peter de Grote vernoemde huisje dat zich in haar binnenste bevindt.
>‘Groeten uit de Zaanstreek’ is de titel van deze serie die voert langs schilderijen van typisch Zaanse landschappen met weiden, molens, fabrieken, sloten en vaarten en Zaanse houtbouw. De productie van Willem Jansen (1892-1969) was gigantisch. Vele duizenden schilderijen heeft hij gemaakt over alle mogelijke onderwerpen en thema’s. De Westzaner was dan ook een echte broodschilder.
>Willem Aten (1894-1973) hanteerde een grijs palet en schilderde bij voorkeur lege landschappen, gestoffeerd met enkele huizen, bootjes en grillige waterpartijen. ,,Van al die mooie frisse kleurtjes op mijn palet maak ik in een uur één grauwe massa”, zei hij eens met de nodige ironie over de grijsheid van zijn schilderstijl. Dat was andere koek dan de kleurrijke uitbundigheid en speelsheid van de expressionisten. Aten koos voor een sober realisme zonder tierlantijnen en volgde daarmee een trend in de Zaanse schilderkunst die in de jaren twintig en dertig in zwang was.
>Dat de in Koog aan de Zaan geboren Jan Kruijver (1869-1950) een grote voorliefde aan de dag legde voor het afbeelden van molens, is niet verwonderlijk. Kruijver kreeg het met de paplepel ingegoten als zoon van een molenaar.
>