Blaricum

Grenspalen herinneren aan grensconflicten

Met Jan Feith door het Gooi (1933)

Deze zomer neemt Jan Feith je mee op reis door onze provincie. Zijn historische teksten uit het album ‘Zwerftochten door ons land: Noord-Holland’ (1933) geven een beeld van zonnige duinen, drukke pleinen en pittoreske polders. Deze week: ‘Door Gooiland op stap!’

>

Grenspalen herinneren aan grensconflicten

Gevochten is er bij Blaricum en Eemnes tussen troepen van de bisschop van Utrecht en die van de graaf van Holland. Wie mocht de veengronden tussen het Gooi en het riviertje de Eem ontginnen? Na veel gedoe viel midden 14e eeuw het besluit een paal te slaan die de grens zou aangeven. Een paal met daarop de Hollandse leeuw. Een Leeuwenpaal dus.

>

De massale klopjacht op oorlogscrimineel Pieter Menten

Het is nog vroeg als een kolonne politiewagens op 15 november 1976 de Vliegweg in Blaricum opdraait. De stoet stopt bij nummer 7. Veel agenten zijn uitgerukt om ondernemer, kunstverzamelaar en multimiljonair Pieter Menten te arresteren.

>

Het Gooi Bevrijd

Ooit vochten ze mee tijdens de invasie van Normandië of zorgden ze voor meer dan 535.000 kilo voedsel voor het westen van Nederland tijdens ´Operation Manna´ en ´Operation Chewhound´. Nu komen ze terug naar Nederland, samen met een aantal medeveteranen die andere delen van Europa probeerden veilig te stellen. Tijdens Het Gooi Bevrijd staan de geallieerde troepen én hun voertuigen centraal.

>

De dood van een erfgooier

Begin twintigste eeuw groeiden enkele kleine Gooise dorpjes uit tot grote forenzengemeenten. De belangen van de nieuwe Gooiers botsten met die van de oorspronkelijke dorpelingen. De Gooise burgemeesters zagen met welgevallen de nieuwe inwoners toestromen. De dorpelingen, met name de erfgooiers, raakten door de verstedelijking in de knel en kwamen in verzet tegen de overheid. Het waren nu juist ook de burgemeesters die het voor het zeggen hadden in het bestuur van Stad en Lande van Gooiland, de eeuwenoude belangenorganisatie van de erfgooiers.

>

De ‘Leeuwenpalen’

De 23 zogenaamde ‘Leeuwenpalen’ van het Gooi markeren de oostelijke provinciegrens van Noord-Holland met Utrecht. De oudste nog aanwezige palen werden vervaardigd in 1719, maar ook in de negentiende en twintigste eeuw zijn voor deze grens nog leeuwenpalen gemaakt.

>

Paaltje 49. Leemkuil

Deze leemkuil behoort tot de mooiste van Europa. Biologen uit binnen-en buitenland komen speciaal voor deze leemkuil naar de Tafelbergheide. Het is de bijzondere flora die zoveel wetenschappers trekken.

>

Paaltje 35. Camping Parrewijn

Een beetje verscholen in het bos ligt de natuurcamping Parrewijn. De meeste campinggasten komen iedere zomer terug om te genieten van de rust en de heide. Zonnepanelen wijzen erop dat de kampeerders meegaan met de tijd.

>

Paaltje 16. Natuurbrug Laarderhoogt

In 2015 is bij de A1 ter hoogte van ziekenhuis Tergooi Blaricum een natuurbrug gereedgekomen. Het ecoduct is een van de verbindingen in het uitvoeringsprogramma ‘Heel de Heuvelrug’. Doel is om de natuurgebieden op de Utrechtse Heuvelrug vanaf Rhenen tot aan het Gooimeer tussen Naarden en Huizen weer met elkaar te verbinden.

>

Paaltje 9. Zandafgraving

Je zou het niet zeggen, maar je kon van zand rijk worden. Het afgegraven Gooise zand werd gebruikt voor de uitbreidingen van  Amsterdam. Het waren vooral de rijke Amsterdammers die naar het Gooi trokken en het zand verhandelden. De Blaricummerheide is een glooiend terrein. Dit komt deels door de ijstijd maar ook door afgravingen.

>

Paaltje 5. Leemkuil, mooiste van Europa

Het glooiende landschap van de Tafelberg-en Blaricummerheide is deels ontstaan door afgravingen. Op de heide zijn verschillende kuilen te vinden. Ze zijn onstaan doordat bewoners van het Gooi er leem afgroeven. Leem is een soort geelachtige klei, waarmee de vloer en het erf van de boerderij werd verhard. Later gebruikten aannemers het leem voor het verharden van fietspaden. De laatste jaren staat leem weer in de belangstelling vanwege haar sterk vochtregulerende eigenschappen. Met leemwanden in de badkamer raken de spiegels niet meer beslagen.

>