Het Noord-Hollands Archief (NHA) herbergt niet alleen hele oude en bijzondere collecties die dankzij digitalisering een stuk toegankelijker zijn geworden. Het archief heeft ook een breed werkgebied, want veel Noord-Hollandse gemeenten hebben er hun archief ondergebracht.
>Voor liefhebbers van de 16e en 17e eeuw heeft het Noord-Hollands Archief een cadeautje. Want ook het oudste deel van het notarieel archief van Haarlem is vanaf nu op woordniveau doorzoekbaar in een speciale zoekomgeving. Daarmee is nu het gehele notarieel archief van Haarlem uit de periode 1570-1925 te doorzoeken op bijvoorbeeld de naam van een straat, huis, beroemdheid, voorouder, gebruiksvoorwerp, schilderij of welk woord je dan ook kan bedenken. De transcripties zijn gemaakt met behulp van automatische tekstherkenning (Handwritten Text Recognition, HTR), een vorm van kunstmatige intelligentie.
>
1 min
Verwey Museum Haarlem introduceert een nieuwe digitale museumgids via Bloomberg Connects, de gratis kunst- en cultuurapp van Bloomberg Philanthropies. Het eerste museum in Haarlem dat zich aansluit bij het internationale platform biedt bezoekers hiermee verhalen bij de tentoonstellingen en de collectie.
> 2 min
Op 28 november verscheen een nieuw boek over de stedelijke ontwikkeling en architectuur in Haarlem, getiteld Haarlem verandert. Post-65 stedenbouw en architectuur. Centraal daarin staat een inventarisatie van alles wat er in een turbulente fase, tussen 1965 en 1995, in Haarlem tot stand kwam.
> 1 min
Het Noord-Hollands Archief (NHA) is de schatkamer van de provincie Noord-Holland. Het archief herbergt een schat aan historische prenten en foto’s, dus het werd hoog tijd om daar een keuze uit te maken. Dat leverde zowel een tentoonstelling als een boek op.
>Het is inmiddels traditie. Onder de enorme Koepelkathedraal van Haarlem bevindt zich t/m 4 januari een bijzondere plek: de ondergrondse ‘crypte’ van de kathedraal is omgetoverd tot een betoverende kerstwereld. Twintig winterdorpen verbonden door een 90 meter lange treinrails en zo’n 300 kerststallen nemen je mee in een reis over de hele wereld. De oudste meer dan 100 jaar oud, de jongste net gemaakt. Soms modern, soms traditioneel, maar elk met een eigen verhaal.
> 1 min
Rest and Remember is de eerste museale solotentoonstelling in Haarlem van de internationaal erkende beeldend kunstenaar Jacobien de Rooij (1947, Rotterdam). Sinds 25 jaar woont en werkt zij in Haarlem. Dit overzicht toont haar vroegste werken naast haar meest recente pasteltekeningen op groot formaat. Haar werk is sterk geworteld in haar persoonlijke ervaring van de natuur en creëert een zeldzaam moment van mentale ademruimte in een overvolle, snelle wereld.
> 2 min
Zaterdag 22 november viert het Noord-Hollands Archief (NHA) Haarlems 780ste verjaardag, een dag eerder dan de daadwerkelijke verjaardag. Alle Haarlemmers zijn om 10.30 uur uitgenodigd in de Janskerk om dit historische moment traditiegetrouw te vieren met een stukje taart en een mooie bijeenkomst. Het is dubbel feest. NHA presenteert ook zijn boek ‘Op reis door Noord-Holland’ mét gelijknamige tentoonstelling.
> 1 min
Op 22 november 2025 verschijnt het boek ‘Op reis door Noord-Holland: verhalen en beelden uit de collecties van het Noord-Hollands Archief’. Voor het eerst geeft het Noord-Hollands Archief een rijk geïllustreerd werk uit met hoogtepunten uit de eigen collectie. Deze uitgave is een uitnodiging aan iedereen om zelf op onderzoek uit te gaan in het archief. De begeleidende tentoonstelling geeft context en verdieping.
> 1 min
De voorraadkast, het café, de werkplaats – Anneke van de Wal (1963) bouwt sinds 2019 haar miniatuurwerelden in houten laatjes en kistjes. Ze stelt deze diorama’s samen vanuit haar kleine woning in het Hofje van Bakenes.
> 1 min
Aan de Gierstraat 35 in Haarlem hebben archeologen een laatmiddeleeuwse kelder en beerput gevonden. De resten van zeventiende-eeuwse tegeltableaus en luxe serviesgoed laten zien dat de vroegere bewoners welvarend waren. Maar wat doet die keramieken kanarie daartussen?
>Op donderdag 16 oktober heeft de gemeenteraad met grote meerderheid de Egelantier gekozen als nieuwe locatie voor het Frans Hals Museum. Hiermee wordt een jarenlange wens voor verbetering van de huisvesting van het museum eindelijk vervuld. De Egelantier, een monumentaal voormalig ziekenhuis uit de 19de eeuw, is een historische locatie in het hart van de stad, die tal van mogelijkheden biedt om de rijke kunstcollectie van het Frans Hals Museum optimaal te tonen. De verbouwing en renovatie van het museum staan gepland voor 2030-2032; in de tussentijd worden belangrijke voorbereidingen getroffen.
> 4 min
550 jaar na zijn geboorte brengt Teylers Museum een eerbetoon aan een van de beroemdste kunstenaars uit de geschiedenis. Van 15 oktober 2025 tot en met 25 januari 2026 is ‘De mannen van Michelangelo’ te zien: een tentoonstelling over de glorieuze hoofdrol die het mannelijk lichaam speelt in de kunst en in het leven van Michelangelo Buonarroti (1475-1564). Dat is een internationale primeur: nooit eerder werd een tentoonstelling volledig gewijd aan dit onderwerp. ‘De mannen van Michelangelo’ werpt nieuw licht op het denken en doen van Michelangelo en trekt paralellen met de huidige tijd.
> 2 min
Het provinciaal bestuur van Noord-Holland nodigt u uit en bezoek te brengen aan de nieuwe tentoonstelling in de reeks Dreef Exposities: ‘DIS | CONNECTIE’. De tentoonstelling is vanaf vrijdag 17 oktober 2025 tot en met vrijdag 9 januari 2026 te zien in Paviljoen Welgelegen in Haarlem.
> 2 min
De door de tand des tijds vervaagde zonnewijzer op de zuidgevel van Huis te Zaanen in Haarlem-Noord is in ere hersteld. Ook krijgt het dak een nieuwe luidklok.
> 2 min
Ter gelegenheid van 500 jaar doopsgezinden in Nederland lanceert Doopsgezind Haarlem in samenwerking met het Historisch Toneel Genootschap een gloednieuwe theatrale rondleiding: “Welkom in de Mennistenhemel”. Na het langlopende succes van Van huis uit Doopsgezind voegt het gezelschap hiermee een tweede theatrale wandeling in het kerkcomplex toe aan het Haarlemse erfgoedspectrum — speels, scherp én historisch onderbouwd.
> 2 min
Het Frans Hals Museum zet de Haarlemse kunstenaar Coba Ritsema (Haarlem 1876 – Amsterdam 1961) in de schijnwerpers. In een tijd waarin gemiddeld maar één op de vijf kunstenaars vrouw is, heeft Coba Ritsema met haar schilderijen en pasteltekeningen groot succes in binnen- en buitenland.
> 0 min
Dit jaar maakt het Noord-Hollands Archief Open Monumentendag extra speciaal met een familiedag op zaterdag 13 september. Kom met (of zonder) kinderen langs voor diverse activiteiten.
> 3 min
Eeuwenlang was de Haarlemmerhout een toeristische trekpleister. Haarlemmers en Amsterdammers van alle rangen en standen reisden naar het stadsbos om te wandelen en te recreëren. Maar zoals dichter Willem Kloos (1859-1938) zei: “Ik hou van de natuur maar ik moet er wel iets te drinken bij hebben.” Rondom de Hout zaten talloze kroegen en herbergen, waar het er dikwijls ruw aan toe ging. Van het Dronkenhuisje tot het Bokje, de een nog beruchter dan de ander.
>In de ABC-Kunstgang wordt van 17 augustus tot en met 26 oktober ‘Sporen van Bedrijvigheid’ getoond. Op deze expositie is het werk te zien van Ton Apon. Apon is vrijwilliger bij de Stichting Geveltekens van de Vereniging Haerlem. Hij fotografeert en documenteert al enige tijd vooral historische sporen (reclame-uitingen) op bedrijfspanden in Haarlem. Inmiddels heeft hij vele van dergelijke sporen vastgelegd en van een groot aantal heeft hij ook de geschiedenis ontrafeld.
> 1 min