Oneindig Noord-HollandBeleef de geschiedenis van jouw provincie

De illustere bewoners van Huis Bartolotti

Huis Bartolotti in Amsterdam is één van de pronkstukken van Hendrick de Keyser Monumenten. Dit opvallende dubbele woonhuis, uit het begin van de zeventiende eeuw, werd gebouwd door de rijke koopman Willem Bartolotti van den Heuvel (1560-1634). Het grachtenpand valt meteen op door zijn ligging in de ‘kleine bocht’ van de Herengracht. Door de eeuwen heen breidden voorname bewoners, waaronder walvisreder Jan van Tarelink (1723–1791), het huis verder uit. De weelderige kamers, zoals de rijk versierde zaal met mahoniehouten houtsnijwerk en plafondschilderingen, zijn nog altijd te bewonderen.

>

Single in de 17e eeuw: het memorieboek van Maria van Nesse

Maria van Nesse (1588-1650) was een zelfstandige, ongehuwde vrouw in zeventiende-eeuws Alkmaar. Haar naam was bijna vergeten door de tand des tijds, totdat in 2019 haar unieke memorieboek werd teruggevonden in het Belgisch Rijksarchief. Dankzij haar nauwgezette aantekeningen behoort Maria nu tot een van de best gedocumenteerde personen van de zeventiende eeuw. In het kasboek beschreef ze niet alleen haar uitgaven, maar ook recepten, huishoudtips en andere aspecten van het dagelijks leven.

>

Een kanarie uit de Gierstraat

Aan de Gierstraat 35 in Haarlem hebben archeologen een laatmiddeleeuwse kelder en beerput gevonden. De resten van zeventiende-eeuwse tegeltableaus en luxe serviesgoed laten zien dat de vroegere bewoners welvarend waren. Maar wat doet die keramieken kanarie daartussen?

>

Geknipt! Papierknipkunst uit Holland

Als je het over papier knippen hebt, denken velen van ons terug aan de kleutertijd. Waar een gevouwen papiertje met wat knipjes een sneeuwvlok kon worden. Maar wat veel mensen niet weten is dat je vroeger je brood kon verdienen met papierknipwerk. In de 17de en 18de eeuw was dit zelfs een vooraanstaande bezigheid in hoge kringen. De papieren kunstwerkjes waren verzamelobjecten en de onderwerpen liepen uiteen van familiewapens, Bijbelse voorstellingen, gezegdes tot echtelijke ruzies. Door het fragiele materiaal zijn van de duizenden kunstwerken slechts enkelen overgebleven. Tijd om een aantal Hollandse knippers en hun fijne werk uit de vergetelheid te halen.

>

In Huis Bonck keer je terug naar de 17e eeuw

Huis Bonck in Hoorn bestaat al vier eeuwen, maar dat je nog steeds de zeventiende-eeuwse indeling kunt ervaren, is pas ècht bijzonder. Van dat soort huizen zijn er niet meer zo veel in Nederland.

>

Unieke Hondiuskaart uit 1602

Op 25 juni 2025 werd de unieke Hondiuskaart uit 1602 door de Stichting Nederlandse Kaap Hoorn-vaarders overgedragen aan de Vrienden van het Westfries Museum. Het Hoornse museum geeft de zeldzame kaart een hoofdrol in de vernieuwde presentatie, na heropening medio 2027. Zo wordt ook na de opheffing van de Stichting Nederlandse Kaap Hoorn-vaarders hun missie voortgezet: het verhaal van de ontdekking van Kaap Hoorn levend houden.

> Book 2 min

De molenbeker en andere drankspelletjes

Onze voorouders wisten wel hoe ze een feestje moesten bouwen. Naast de keuze uit verschillende wijnen hadden ze ook creatieve manieren om deze te nuttigen. Speciale drinkglazen en andere ´stortebekers´ werden in de 17de eeuw gebruikt om drankspelletjes mee te spelen. Deze zorgden voor veel vermaak en natuurlijk grote dronkenschap. Van het lange pasglas tot aan de zilveren molenbeker: de een nog gekker dan de ander. Drink je mee?

>

Historisch kaasplankje

Schilderijen uit de zeventiende eeuw staan er vol mee: kaas. De prachtige maaltijdstillevens van Nederlandse schilders tonen kazen die nauwelijks te onderscheiden zijn van de kazen die vandaag de dag geduldig rusten op de planken van de kaasboer. Vooral de Goudse en Edammerkazen zijn in uiterlijk vergelijkbaar met de hoog opgestapelde torens van kaas op de schilderijen.

>

Actrice Joanna Lumley maakt tentoonstelling Frans Hals in Rijksmuseum ‘Absolutely Fabulous’

De Britse actrice Joanna Lumley, bekend van tv-serie Absolutely Fabulous, wordt de verteller van de online ontdekkingsreis Frans Hals: Strokes of Genius. Deze verschijnt op de website van het Rijksmuseum bij de tentoonstelling Frans Hals, die op 16 februari opent. Joanna Lumley is groot fan van de Nederlandse 17de-eeuwse schilderkunst en het Rijksmuseum. Ze twijfelde daarom geen moment toen ze gevraagd werd voor haar rol bij de Frans Hals-tentoonstelling. De Nederlandse versie, De geniale streken van Frans Hals, wordt ingesproken door actrice Eva van de Gucht (Iedereen beroemd, Oogappels, Klokhuis), die net als Frans Hals Vlaamse roots heeft.

> Book 2 min

‘Anna Maria Tesselschade’: twee dichteressen, één portret

Het Noord-Hollands Archief heeft onlangs de laatste hand gelegd aan het toegankelijk maken van de portrettencollectie van de Provinciale Atlas: een ‘galerij der beroemdheden’. Inmiddels zijn bijna 1000 portretten uit de recente geschiedenis doorzoekbaar. Daar behoren ook drie portretten van dichteressen Anna en Maria Tesselschade Roemers Visscher toe. Alhoewel – staan de zussen er wel echt op?

>

Hoe rook de Gouden Eeuw?

Dat de Amsterdamse grachten vroeger niet al te aangenaam roken, zal niemand verbazen. Maar er zijn slechts weinig mensen die zich nog de lucht kunnen herinneren van kalkovens of bleekvelden. En wat te denken van mirre of ambergrijs, geuren die lang geleden uit ons collectieve geurpalet verdwenen zijn? Duik met ons in het kleurrijke bouquet van de zeventiende eeuw.

>