Aerdenhout

De revalidatie in Villa Kareol was zijn tijd ver vooruit Bosch en landzicht Buitenplaats Mariënbos te Aerdenhout Klein Bentveld Boekenrode De tuinmanswoning van buitenplaats Kareol De portierswoning van buitenplaats Kareol Buitenhuis ‘Bosch en Landzigt’ in Aerdenhout Bloemendaal: Drinkwater uit de duinen Kareol (Bloemendaal)

De revalidatie in Villa Kareol was zijn tijd ver vooruit

Aan de Van Lennepweg in Aerdenhout stond op het landgoed Kareol een grote villa. De eigenaresse stemt er, bij het begin van de Tweede Wereldoorlog, mee in dat het Rode Kruis de villa in gebruik neemt als herstellingsoord voor gewond geraakte militairen. Later ook voor burger- en oorlogsslachtoffers die baat hebben bij de geleverde zorg.

>

Bosch en landzicht

Aan de Zandvoorterweg, staan drie zeer verschillende gebouwen die ogenschijnlijk niets met elkaar te maken hebben: een oude villa, een lage arbeiderswoning en een boerderij. Toch hebben ze een gezamenlijke geschiedenis en vormden ze ooit onderdelen van buitenplaats Bosch en landzicht. Achter de negentiende-eeuwse pleisterlaag van het huis, gaat de zeventiende eeuw schuil.

>

Buitenplaats Mariënbos te Aerdenhout

Een klein weggetje vanaf de Boekenroodeweg komt uit bij de te midden van velden gelegen buitenplaats Mariënbos. Na een bewogen geschiedenis van huis en tuinen die eigendom waren van vooraanstaande lieden, staat er nu een in 1940 tot aanzienlijk landhuis verbouwde boerderij uit 1910.

>

Klein Bentveld

Tegen de oostgrens van Zandvoort, op de plek van de historische buitenplaats ‘Klein Bentveld’ staat tegenwoordig een villa uit 1923. Het is nauwelijks zichtbaar vanaf de weg door de begroeiing langs het hek. In zijn naam, maar ook in zijn architectonische vorm is het een twintigste-eeuwse vertaling en voortzetting van de buitenplaats-geschiedenis van het gebied.

>

Boekenrode

De buitenplaats Boekenrode ontstaat in 1662 als de hofstede wordt aangekocht door diplomaat mr. Pieter de Groot (1615 – 1678), pensionaris van Amsterdam. Het huis en de tuin zijn aangelegd in classicistische stijl en in later jaren steeds aangepast aan de heersende tuinmode. In 1924 komt de buitenplaats in eigendom van de zusters Franciscanessen. Inmiddels is het pand voor de zusters te groot en wordt een nieuw gebouw neergezet waarin naast appartementen voor de zusters ook seniorenappartementen worden ingericht. Boekenrode is een rijksmonument. Daarbij behoort het landhuis dat in de loop der tijd enorm is aangepast, en het theehuis, dat stamt uit de 18e eeuw. Het is gelegen op de rand van het duingebied en de veel lagere polder.

>

De tuinmanswoning van buitenplaats Kareol

Kareol werd tussen 1907 en 1912 gebouwd in opdracht van J.C. Bunge door de Zweede architect Anders Lunberg, in samenwerking met een andere Zweedse architect en een Nederlandse collega. In 1977 werd het op de rijksmonumentenlijst geplaatst, maar door leegstand is het in 1979 gesloopt. Van de buitenplaats zijn alleen nog enkele onderdelen in de tuin, de portierswoning (Van Lennepweg 14) en de tuinmanswoning over.

>

Buitenhuis ‘Bosch en Landzigt’ in Aerdenhout

Deze voormalige hofstede is in 1797 verbouwd tot buitenhuis. De oudste teruggevonden verkoopactie dateert uit 1744. De oudste afbeelding is een tekening van H. Tavenier uit 1773.   Jachtgebied Het gebied waarin het huis staat was het voormalige jachtgebied van de heren van Brederode die in het noordelijke deel van Bloemendaal een kasteel hadden laten bouwen. Het jachtgebied was bereikbaar via de Zandvoorterweg die met een klaphek was afgesloten om het wild niet te laten ontsnappen. Bij dit klaphek, waar later tol werd geheven, is bebouwing ontstaan waaronder de hofstede en daar tegenover de herberg ‘De Haringbuys’, ook wel ‘Het Claverbladt’ genoemd. Op het terrein van Bosch en Landzigt staan nog twee grensstenen waarop een klaverblad staat afgebeeld. Deze stenen vallen ook onder de provinciale bescherming.

>

Bloemendaal: Drinkwater uit de duinen

Volgens de overlevering zat de bekende schrijver Jacob van Lennep op een zonnige middag te werken in de tuin van zijn buitenhuis Manpad in Heemstede. Zijn vrouw schonk hem een vers glas duinwater in, dat je daar gewoon uit de pomp kon halen. Spontaan zou toen het idee zijn geboren om dit duinwater te gaan leveren aan Amsterdam. Zoals dat geldt voor wel meer historische anekdotes, is het verhaal te mooi om waar te zijn. Maar het staat buiten kijf dat Van Lennep een doorslaggevende rol speelde bij de oprichting van de Amsterdamse Duinwater-Maatschappij. Vanaf 1853 pompte die steeds meer kubieke meters schoon duinwater naar de hoofdstad die daar grote behoefte aan had.

>

Kareol (Bloemendaal)

Op het grondgebied tussen de Boekenrodeweg, de Van Lennepweg en het Van Vollenhovenlaantje in Aerdenhout stond, tot 1979, het landgoed Kareol. Daarvan zijn nu nog onder andere de vijver en een robuuste pergola de stille overblijfselen. De naam Kareol verwijst naar de gelijknamige burcht in de opera Tristan und Isolde van Richard Wagner. Kareol werd tussen 1908 en 1911 gebouwd door de Amsterdamse koopman, bankier en voorzitter van de Wagnervereniging Julius Carl Bunge. Bunge was de kleinzoon van een Duitse immigrant en zijn echtgenote, Lotte Meisner, was Duitse. In de korte geschiedenis van Kareol speelden migranten, vooral Duitsers, een belangrijke rol.

>