Slagschip gestrand!

Het wrak ligt er nog steeds. Tot 28 juli 2014 staken bij eb de roestige resten duidelijk zichtbaar boven water uit. Toen verdween het onder een dikke laag zand ter versterking van de Hondsbossche Zeewering. Het gaat om het formidabele Engelse slagschip H.M.S. Prince George, te water gelaten in 1895. Het schip was bijna 120 meter lang en mat 14.000 ton. De Prince George had een bepantsering van 45 centimeter dik. De hoofdbewapening bestond uit vier kanonnen die granaten van 390 kilo konden afvuurden. Op 28 december 1921 strandde de Prince George op de Hondsbossche Zeewering bij Camperduin. Hoe kon dat gebeuren?

De Invasie van Gallipoli

Eigenlijk was de Prince George aan het begin van de Eerste Wereldoorlog in 1914 al weer achterhaald. Toch speelde het schip nog een belangrijke rol. Het nam in april 1915 deel aan de beruchte landingen op het schiereiland Gallipoli ten zuiden van Constantinopel (Istanbul). Deze invasie was gericht tegen Turkije, destijds een Duitse bondgenoot. De zware kanonnen van de Prince George slingerden de ene na de andere granaat op de Turkse stellingen. Het mocht niet baten: de Engelse en Australische troepen zaten vast op de landingsterreinen. De soldaten sneuvelden bij duizenden onder moordend Turks vuur. Eind december 1915 werd de hele campagne afgeblazen.

Gestrand

Na ‘Gallipoli’ ging de Prince George terug naar Engeland. Het verouderde schip werd van haar bepantsering en bewapening ontdaan. Daarna diende het nog enige tijd als hospitaalschip. In januari 1921 werd de Prince George via-via verkocht aan een Duitse sloper. Onder begeleiding van twee sleepboten ging het slagschip in december 1921 op weg naar zijn laatste bestemming. Halverwege de reis, ten noordwesten van Texel, werd de Prince George voor anker gelegd. De sleepboten voeren daarna terug naar Engeland om kolen in te slaan. Een opzetje om de verzekering een poot uit te draaien? Hoe dan ook, het begon te stormen. De Prince George raakte op drift. Het schip strandde op 28 december 1921 muurvast op een hoofd van de Hondsbossche Zeewering. Met behulp van vuurpijlen werd een lijn naar het wrak geschoten. Via deze verbinding kwam de tienkoppige bemanning veilig aan wal.

H.M.S. Prince George gestrand.

H.M.S. Prince George gestrand. Beeld: Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier.

De sloop

Na jarenlang touwtrekken met de verzekering ging in 1925 de sloop van de Prince George van start. Het Amsterdamse sloopbedrijf Electro N.V. maakte een kabelbaan tussen schip en zeewering. Op deze manier werden de losgebrande staalplaten afgevoerd. Het werk verliep niet zonder incidenten. Op dinsdagmorgen 12 mei 1925 vloog een Fokker D VII jachtvliegtuig van de luchtmacht tegen de kabel. Mensen die op de dijk stonden probeerden de piloot nog te waarschuwen. Die dacht echter dat ze naar hem stonden te zwaaien. Hij ging nog lager vliegen en zag de kabel te laat. Het vliegtuig stortte neer op het strand en was totaal vernield. Wonder boven wonder raakte piloot De Knecht slechts licht gewond.

Kustverdediging

Tegenwoordig zijn de restanten van de Prince George eigendom van Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. Het dwarsliggende scheepswrak speelde lange tijd een rol bij de kustverdediging: het diende als golfbreker en erachter hoopte zich veel zand op. Om de kust bij de Hondsbossche Zeewering te versterken is daar aan de buitenzijde in de zomer van 2014 een strand aangelegd en een dubbele duinenrij. Op 28 juli verdween het slagschip onder een dikke laag zand.

Meer weten over de Prince George en de Hondsbossche Zeewering? Breng dan een bezoek aan kustinfocentrum Dijk te Kijk te Petten, zie www.hhnk.nl.

Het schip dwars op de zeewering.

Het schip dwars op de zeewering. Beeld: Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier.

Publicatiedatum: 24/02/2012