Flevorama

Flevorama met zijn hoogteverschillen is een afspiegeling van de afzanding en herbeplanting rond de vesting Naarden.

Geschiedenis

De geschiedenis van het gebouw en het landgoed Flevorama is verbonden met de geschiedenis van de hofsteden Oud Bussem en Berghuizen (Berghuis). In 1781 betrok Jacobus Hendrik Thierens (1730-1807) namelijk het Oude Bos van de hofstede Oud Bussem bij Berghuizen. Twee rechte lanen uit deze tijd zijn nu nog aanwezig op het terrein van Flevorama. In 1816 kocht Joannes Petrus van Rossum (1778-1856) Berghuizen met het Oude Bos, dat in geruïneerde staat verkeerde na de belegering van de vesting Naarden in 1814. Van Rossum transformeerde Berghuizen geleidelijk tot een park in landschapsstijl. Het hoger gelegen gedeelte van het terrein werd gedomineerd door een bos met slingerpaden. Het vlakke terrein van een voormalige zandwinning diende als parkweide met tot slingerrivier vergraven zandvaart. Op de oostelijke rand van het Oude Bos liet Van Rossum een tabaksschuur opstellen, die omstreeks 1843 vervangen werd door een houten paviljoentje (belvédère) met uitzicht op de Zuiderzee, ooit het Flevomeer. Het belvédère kreeg om die reden de naam Flevorama.

Wandelkaart van Gooiland met daarop te zien Flevorama (1876-1880). Collectie Noord-Hollands Archief, Provinciale Atlas.

Zelfstandige buitenplaats Flevorama

Na het overlijden van Van Rossum in 1856 scheidde men de terreinen van het Oude Bos weer af van Berghuis/Berghuizen. Op het Oude Bos ontstond op24 hectarede zelfstandige buitenplaats Flevorama. Eigenares werd in 1856 Hermine Marie Elisabeth van Rossum (1807-1869), die getrouwd was met Abraham Everardus Dudok van Heel (1802-1873). Dudok van Heel was directeur van de Koninklijke Fabriek van Stoom- en andere Werktuigen ‘Paul van Vlissingen en Dudok van Heel’ in Amsterdam. Het houten belvédère Flevorama werd in 1858 vervangen door een landhuis met dezelfde naam, gebouwd door architect Adolf Leonard van Gendt (1835-1901), dat later aangevuld werd met een koetshuis.Omstreeks 1898 werd op het terrein van Flevorama, op de hoek van de Flevolaan en de Naarderstraat aan de Flevolaan 2, nog een huis gebouwd; De Viersprong. Huis Flevorama uit 1858 werd vergroot in de eerste jaren van de twintigste eeuw.

In 1926 splitste men Flevorama; de westelijke helft werd in 1928 bebouwd met landhuis Zuiderhof aan de Bollelaan 22 (architect Jan Rebel). De bijbehorende tuinaanleg werd verzorgd door Dirk Frederik Tersteeg (1876-1942).

Flevorama is niet openbaar toegankelijk.

Flevorama te Naarden. Via Wikimedia.

Landschap Noord-Holland / Cultuur Compagnie

Literatuur:

  • Bertram, Christian. Noord-Hollands Arcadia. Ruim 400 Noord-Hollandse buitenplaatsen in tekeningen, prenten en kaarten uit de Provinciale Atlas Noord-Holland. Alphen aan den Rijn: Canaletto, 2005, 107.
  • Kooyman-van Rossum, A.P. ‘Een erfenis van de familie Dudok van Heel. Hun landhuizen in het parkgebied van Naarden’. De Omroeper 7.2 (1994): 64-66 [Flevorama], 69-70 [Zuiderhof], 72-73 [De Viersprong].
  • Schaftenaar, H. ‘Landgoed Flevorama’. Tussen Vecht en Eem [2e serie], 13 (1995): 62-66.
  • Schaftenaar, Henk. Oude Naardense buitenplaatsen. De geschiedenis van Kommerrust en Berghuysen. Naarden: Stichtig Vijverberg, [1995], 61, 71-89, 129-134.
  • Schaftenaar, H. ‘Ter gelegenheid van de restauratie van Flevorama’. De Omroeper 8.1 (1995): 10-21.

Publicatiedatum: 30/04/2012