Drie kastelen bij Alkmaar

Graaf Floris V bouwde tussen 1282 en 1287 bij Alkmaar twee kastelen om de West-Friezen in bedwang te houden. De kastelen Torenburg (gebouwd door zijn vader graaf Willem II), Middelburg en Nieuwburg vormden een militaire eenheid. Ze waren precies zo dicht op elkaar gebouwd, dat men geen van deze burchten zonder problemen zou kunnen innemen. Vanaf elk kasteel konden de verdedigers grote pijlen schieten over tweederde van de tussenafstand.

Een fantasievol negentiende-eeuws beeld van de drie kastelen bij Alkmaar.

Weergegeven zijn de Torenburg (links), de Nieuwburg (rechtsboven/midden) en de Middelburg (rechtsonder).

Een fantasievol negentiende-eeuws beeld van de drie kastelen bij Alkmaar.Een fantasievol negentiende-eeuws beeld van de drie kastelen bij Alkmaar.

De Nieuwburg

Kasteel de Nieuwburg was lange tijd één van de belangrijkste kastelen van het graafschap Holland. Op een kaart uit 1556 staat de Nieuwburg met omgeving vrij nauwkeurig afgebeeld. Het kronkelend verloop van de Munnikenweg is daarop al hetzelfde als in de negentiende eeuw. Vanaf de laatste knik loopt de weg rechtdoor naar de voorburcht.

De Middelburg

Kasteel de Middelburg stond tussen de Torenburg en de Nieuwburg in, aan de oever van het Zwijnsmeer, nabij het punt waar de Munnikenweg een belangrijke waterloop passeerde.

Verwoesting

Kasteel de Torenburg verdween al in de veertiende eeuw. De Nieuwburg en de Middelburg werden in 1492 deels verwoest tijdens de opstand van het Kaas- en Broodvolk. In 1517 gaf het Friese rebellenleger ‘De Zwarte Hoop’, bijgenaamd de ‘Gelderse Friezen’, onder aanvoering van Grote Pier de beide kastelen de genadeslag. Er bleef weinig meer van over dan twee puinhopen. Nabij de vroegere locaties van de Nieuwburg en de Middelburg zijn tegenwoordig informatieborden te vinden.

Publicatiedatum: 08/03/2012