De wereldreis van station Uithoorn

Het oude station van Uithoorn herinnert aan de Haarlemmermeerlijnen. Vanaf 1915 tot 1950 was Uithoorn met dit spoorwegnet verbonden. Het gebouw in de stijl van Berlage huisvest tegenwoordig een café-restaurant.

Naar alle windrichtingen

Een bezoeker van het oude stationsgebouw vertelt in 2005: “Wij zijn achterom binnengekomen en een charmante jongedame vraagt wat wij wensen. ‘Wat heeft u allemaal te bieden’, vragen wij. ‘Heel gewild is een Retourtje Barneveld, maar uiteraard kunt ook een Retour Thailand of een Weekend Oslo nemen.

Wilt u wat avontuurlijkers, dan raad ik u onze Wereldreis of onze heerlijke Droomreis Argentinië aan. Met een beetje durf pakt u een Enkeltje Nieuw Zeeland.’ Verbaasd kijken wij haar aan. ‘Is dat allemaal mogelijk via de Rails op deze Spoordijk?’ ‘Zeker’, glimlacht zij, ‘en wij maken het spoorslags voor u klaar’.”

1935 – Station Uithoorn. Collectie René Koeleman.

Een spoormonument

Het stationsgebouw dateert van 1911. Het interieur van het café-restaurant dat hier nu zit, ademt nog de sfeer van het oude station. Het aparte toiletgebouwtje uit 1911 heeft een andere functie gekregen. Beide gebouwen zijn het enige tastbare bewijs in Uithoorn van de Haarlemmermeerspoorlijnen, aangelegd door de Hollandsche Electrische Spoorweg Maatschappij (H.E.S.M.).

Vanaf 1915 was Uithoorn op dit spoorwegnet aangesloten. Men reisde naar Aalsmeer en Haarlem, naar Amsterdam en naar Alphen aan den Rijn. Verdwenen zijn een seinhuis, de plaatijzeren locomotiefloods uit 1937, de overwegbomen met wachterhuisje, de woning van de chef met tuin, de waterplaats en de kolenbunker. Ook de nabij gelegen draaibrug is aangepast aan de nieuwe oversteker, de bus.

1920 – De draaibrug met twee enkelsporen over de Amstel. Collectie René Koeleman.

Aftakking naar het Teerbedrijf

Een belangrijke aftakking van het spoor werd indertijd gemaakt langs de Amstel, langs de Thamerkerk en via de Van Seumerenlaan naar de Teerunie aan Amsteldijk-noord. Voor fietsers waren de in de bocht liggende rails op de Steenkampweg een gevaarlijk obstakel. Menigeen heeft met zijn voorwiel in de rails voor locomotief gespeeld en dat viel zelden goed uit.

Het ontwerp van het statige station lijkt uit de school van Berlage te komen; vanaf de perronzijde was links de wachtkamer 3e klasse, daarnaast de wachtkamer 2e klasse met erboven ‘Uithoorn’ in art-nouveaustijl, dan de kantoorruimte en het bagagedepot. Helaas waren de spoorlijnen geen blijvend succes. Op 2 september 1950 werd het personenvervoer gestaakt, in 1973 gevolgd door het goederenvervoer.

Bron: Stichting Oud Uithoorn / De Kwakel

Publicatiedatum: 06/08/2013