Het Noorderpolderhuis in Schermerhorn

Het Noorderpolderhuis diende lange tijd als vergaderruimte voor het waterschap de Schermeer. Vanaf het begin van de droogmaking is het waterschap belast met de waterhuishouding in de droogmakerij de Schermer. Dat betekent het onderhoud van sloten en dijken, molens en later gemalen.

Daarnaast is het waterschap verantwoordelijk voor de betaling van de in haar dienst zijnde molenaars en timmerlieden. Later worden dat machinisten en technici. De benodigde gelden worden onder andere via ‘omslagen’ (belastingen) geïnd.

Het Noorderpolderhuis met de timmerschuur in december 2007

Het Noorderpolderhuis met de timmerschuur in december 2007. (foto: SSM).

Vergaderruimte voor het Waterschap

Na het droogvallen van de Schermeer in 1635 beschikt het waterschap niet over een eigen vergaderruimte. Het polderbestuur vergadert in het stadhuis van Alkmaar.
Pas in 1744 koopt het polderbestuur het Noorderpolderhuis, inclusief het gereedschap van de overleden timmerman Pieter Cornelis van der Sluys. Het pand is dan al krap honderd jaar in gebruik als timmermanswerkplaats. Al in 1661 wordt het huis mét  gereedschap verkocht aan meestertimmerman Pieter Dircxsz.

Voor het polderbestuur op deze locatie kan vergaderen wordt het eenvoudige huis uitgebreid met een hal en een aparte vergaderruimte: de Herenkamer. Rond 1752 is de verbouwing klaar en worden meubilair en servies aangeschaft om te vergaderen en de traditionele maaltijden te gebruiken.

De Schermer polderkast uit 1638

De Schermer polderkast uit 1638. In deze kast werden de archieven van de Schermer bewaard. Hij stond oorspronkelijk in de polderkamer van het stadhuis van Alkmaar. Het Stedelijk Museum van Alkmaar heeft de kast in bruikleen van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. (foto: SSM)

Een spannend jaar

Het voortbestaan van het Noorderpolderhuis hangt rond 1950 aan een zijden draadje. Het waterschap de Schermeer heeft plannen voor een restauratie van de Herenkamer in het Noorderpolderhuis.

Veel te duur,’ vinden de dames I. van Wijck-Insinger uit Den Haag en M.A. Hens-Jahn uit Valkenburg Houthem. ‘Het Noorderpolderhuis is geen voorbeeld van 17de eeuwse bouwstijl en is ook geen historisch monument.’ Beide dames bezitten landerijen -die gepacht worden- in de Schermer en vrezen dat het polderbestuur de kosten zal verhalen op de landeigenaren.Zij trekken fel van leer tegen deze in hun ogen grove verspilling. De Herenkamer behoeft ook inrichting en een ‘voor de traditionele eetpartijen der bestuurders vereiste keukenaccommodatie en wellicht een servies in stijl‘.De dames dienen een bezwaar in  bij Gedeputeerde Staten. Dijkgraaf en heemraden verdedigen zich. Zij wijzen erop dat het Noorderpolderhuis op de Monumentenlijst staat en dat er dekking is voor de investeringen. Zij willen het Noorderpolderhuis graag als eigen vergaderruimte behouden, ‘daarmede een eeuwenoude traditie ten plattelande handhavend.

Op 11 juli wijzen Gedeputeerde Staten de bezwaren van de dames af en kan de restauratie beginnen. Ook het verfoeide ‘servies in stijl‘ wordt aangeschaft: Wedgewood Napoleon Ivy, een servies voorzien van een klimopmotief dat de vriendschap symboliseert.

Muskusrattenbeheer door het waterschap

Muskusrattenbeheer door het waterschap. Met het graven van gangen en holen in dijken en kades verzet één muskusrat wel dertien kruiwagens grond per jaar! Ze ondermijnen daarmee de stabiliteit van deze waterwerken. Ze komen pas sinds 1905 in Europa voor, nadat zij vanuit Noord-Amerika als pelsdier zijn ingevoerd. Omdat zij nauwelijks natuurlijke vijanden hebben en zich razendsnel voortplanten vormen zij al gauw een plaag. (foto: SSM)

Waterschap, Lange Rond en Hoogheemraadschap

In 1977 gaat het waterschap de Schermeer op in het Lange Rond, een grote organisatie, waarbij 37 waterschappen opgaan in één groot waterschap. Het dagelijks bestuur van de Schermeer blijft nog enige tijd vergaderen in de Herenkamer.

In 2003 zijn de waterschappen van heel Noord-Holland boven het Noordzeekanaal opgegaan in het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier dat sinds 2011 gevestigd is in een eigen kantoorgebouw in Heerhugowaard. Daar worden nu ook de vergaderingen gehouden, waarmee een definitief einde is gekomen aan de ‘eeuwenoude traditie ten plattelande‘.

Kaart Schermer

Kaart Schermer

Bron: Thea de Roos- van Rooden: Het Noorderpolderhuis, ‘In consideratie dat dit door de tijd profijtelijk is’. Uitgave Waterschap Het Lange Rond, Alkmaar 1998.
© Schermer Molens Stichting/ tekstbewerking: Tanja Schermerhorn
QR: 16. Het Noorderpolderhuis.

Publicatiedatum: 26/02/2014

Aanvullingen

Vul deze informatie aan of geef een reactie.

Plaats een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Vereiste velden zijn gemarkeerd met *. Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.