Aardgas uit de polder

TAQA Energy is een internationaal energiebedrijf dat zich al geruime tijd bezig houd met onder andere de opslag van aardgas in Noord-Holland. Door de vondst van een grote aardgasbel in Slochteren in 1959 kon de kolenboer met vervroegd pensioen en toen er na 1967 kachels op aardgas op de markt kwamen, was het snel gedaan met de kolenkachels en al het stof en roet na een winter lang stoken op steenkool. Meer dan veertig jaar later verwarmen we onze huizen nog steeds met aardgas en zorgt TAQA Energy voor een constante aanvoer.

TAQA Bergermeer.

Het uitgeputte aardgasveld Bergermeer zal gebruikt worden voor ondergrondse gasopslag. Beeld: Flickr.com, foto Johan Wieland.

TAQA Bergermeer.TAQA Bergermeer.

Stadsgas

De ontdekking van steenkool als energiebron in 1852 werd ruim een eeuw door de bevolking omarmd voor de ontdekking van de aardgasbel in 1959. Alkmaar had zelfs een eigen leidingennet aangelegd voor het lokaal geproduceerde stadsgas uit steenkool, waardoor de gemeente tot 1968 geheel zelfstandig gas produceerde. Aan de Helderseweg herinnert alleen nog het oude administratiekantoor van de gemeentelijke gasfabriek aan die tijd tussen 1883 en 1968.

Van kachel naar cv

Tijdens de opkomst van aardgas, gooide de kolenindustrie er midden jaren zestig nog een publiekscampagne tegenaan. Gezellig met zijn allen rond de kolenkachel, daar zou geen centrale verwarming (cv) tegenop kunnen. Bovendien zou de goedkope leverantie van het aardgas uit Slochteren nooit lang gaan duren volgens de kolenindustrie. Het mocht niet baten. Vanaf 1971 stapte Nederland massaal over op aardgas. De markt voor kachels en haarden, gestookt op kolen, olie, of stadsgas, stortte binnen enkele jaren geheel in. De kolenkachels belandden op de schroothoop en het beroep van kolenboer stierf uit.

TAQA in de polder

De geologische ondergrond van Noord-Holland gaf aanleiding om te vermoeden dat hier reële kansen waren om aardgas aan te treffen. Vanaf begin jaren zestig zijn er op dan ook meerdere plaatsen proefboringen naar aardgas gedaan. Zo ontdekte Amoco, rechtsvoorganger van TAQA Energy, in 1964 een winbare voorraad aardgas in de aardbodem van de Schermer. In de loop der jaren kwamen daar tal van gasvondsten bij. Zo ook in de Bergermeer tussen Alkmaar en Bergen en Boekelermeer van Alkmaar, waar aardgas werd gewonnen uit het zogeheten Alkmaarderveld.

Piekgasinstallatie

Toen het Alkmaarderveld veld leeg raakte kreeg dit natuurlijke ondergrondse reservoir in 1997 een bestemming als piekgasinstallatie. Hierin wordt aardgas tijdelijk opgeslagen om het op enig moment snel te kunnen terugwinnen. TAQA stelt met deze installatie de Gasunie in staat om pieken in het verbruik van aardgas in het westen van Nederland probleemloos op te vangen. Zo’n piek kan zich bijvoorbeeld voordoen in een extreme winter. Gasprijzen liggen in de zomer lager, omdat er minder vraag is. Dat is een gunstig moment om gas in te kopen en het tijdelijk op te slaan. In de winter zijn de gasprijzen hoger en is het aantrekkelijk om gas uit de opslag te halen.

Gasrotonde

Er is ook een langetermijnbelang gediend met gasopslag. De Nederlandse gasvoorraden raken op en de verwachting is dat ons land de komende jaren steeds meer gas zal moeten importeren uit vooral Noorwegen en Rusland. De Nederlandse overheid heeft gekozen om een belangrijke rol te blijven spelen als logistiek knooppunt in Noordwest-Europa voor de verwerking van gasstromen uit verschillende landen. De piekgasinstallatie in de Boekelermeer draagt daaraan bij. Ook het nieuwste project ‘Gasopslag Bergermeer’, waarbij het uitgeputte aardgasveld Bergermeer gebruikt zal worden voor ondergrondse gasopslag, is een onderdeel van de zogeheten ‘gasrotonde’ voor Europa.

Auteur: Anita Blijdorp.

Bronnen

Harry de Raad. ‘Van stadsgas tot aardgas’. Ik was erbij, Alkmaar deel 2. Aardgaswinning in Nederland, Geraadpleegd op 21 september 2012, via http://nl.wikipedia.org/wiki/Aardgaswinning_in_Nederland
Gasopslag Bergermeer. Geraadpleegd op 21 september 2012, via http://nl.wikipedia.org/wiki/Gasopslag_Bergermeer
Bedrijfswebsite Taqa Energy, geraadpleegd op 21 september 2012, via http://www.taqa.ae/nl/
Website Gasopslag Bergermeer (van Taqa), geraadpleegd op 21 september 2012, via http://www.gasopslagbergermeer.nl/

Publicatiedatum: 21/09/2012