Het romantische beeld van prachtig gebouwde schepen, donker zwaar hout en lange wapperende grote vlaggen klinkt prachtig. Maar het leven van een zeevarende ging niet over rozen, de omstandigheden aan boord waren zwaar.
>Waar mensen leven, gedijt ongedierte. Dieren die van ons afhankelijk zijn, maar die wij met hand en tand proberen te bestrijden. Zo voert de mens met sommige kruipertjes al eeuwenlang een gevecht, dat vooral in de grote stad tot felle botsingen komt. Van muggen tot paalworm, wij hebben de vijf rampzaligste dierplagen uit het verleden voor je op een rijtje gezet.
>Tegenwoordig leven we langer dan ooit. Een verkoudheidje is hooguit vervelend en ernstigere kwalen zijn vaak met een ziekenhuisbezoek te verhelpen. Dat was anderhalve eeuw geleden wel anders. Veel Amsterdammers woonden dicht op elkaar onder erbarmelijke omstandigheden, waardoor infectieziektes voortdurend op de loer lagen. Waar stierven mensen toen precies aan? Werden arme en rijke stadsbewoners even hard getroffen? En welke initiatieven brachten verbetering in deze situatie?
>Aaf Dell en Dieuw van Vliet zijn beide geboren Horenaren. Dieuw wordt geboren 1887 en Aaf volgt zes jaar later, in 1893. Aaf en Dieuw ontmoeten elkaar op de openbare basisschool in Hoorn waar ze beide werken als onderwijzeres. De twee zijn ondernemende, zelfstandige vrouwen: ze staan voor de klas en wonen met elkaar, niet met een echtgenoot, in de conciërgewoning van het Waterschapshuis in de binnenstad van Hoorn. Als de oorlog in mei 1940 uitbreekt besluiten Aaf en Dieuw om onderduikers in huis te nemen.
>Wat geeft een beter beeld van de zeventiende en achttiende eeuw dan persoonlijke brieven? De verhalen van gewone Hollanders die de geschiedenisboeken niet hebben gehaald. Hun brieven werden door de Engelsen in beslag genomen op gekaapte Nederlandse schepen. Ze hebben hun bestemming nooit bereikt, maar worden nog steeds bewaard in het archief van de High Court of Admiralty in Londen. In het boek ‘Zeepost’ krijgen sommigen van hun een stem.
>Tegenwoordig kunnen we ons weinig voorstellen dat droeviger is dan ouders die hun kinderen overleven. Maar nog geen honderd jaar geleden hoorde kindersterfte onlosmakelijk bij het leven. Infectieziekten als polio, difterie en mazelen sloegen blijvende gaten in jonge gezinnen. Dankzij het in 1957 gestarte Rijksvaccinatieprogramma zijn dit soort epidemieën zeldzaam geworden.
>Het leek iets uit een science fiction-rampenfilm, maar de pandemie is realiteit: we zitten er middenin. Besmettelijke ziekten zijn echter van alle tijden. Ook in de 17e eeuw werd minstens 1,5 meter afstand van je gehouden als je besmet was met lepra. En er werd toen ook al een oplossing voor bedacht: de leprozenklepper. Het Westfries Museum vertelt ons meer over deze voorloper van de corona-app.
>Besmettelijke ziektes indammen. Dat was ook vroeger de aanpak. Reizigers moesten bij twijfel eerst in quarantaine. Op Wieringen werd daar een speciaal kamp voor ingericht.
>In 1918 en 1919 teisterde een griepvirus ons land, dat meer doden teweegbracht dan alle slagvelden van de Eerste Wereldoorlog bij elkaar. De Spaanse Griep begon bij de soldaten in de loopgraven, maar verspreidde zich in hoog tempo onder de rest van de bevolking en maakte miljoenen slachtoffers. Medische kennis ontbrak, overheden wisten zich geen raad met deze wereldwijde pandemie.
>