Oneindig Noord-HollandBeleef de geschiedenis van jouw provincie

De Historische Kring Velsen viert het jubileumjaar 2026

Dit jaar bestaan IJmuiden en het Noordzeekanaal 150 jaar. Op 1 november 1876 opende Koning Willem III het Noordzeekanaal en ontstond IJmuiden. De gemeente Velsen deed in 2025 een oproep aan organisaties in Velsen om projecten in te dienen die bijdragen aan de viering van dit jubileum en ondersteunt de mooiste projecten met een subsidie. De projecten die de Historische Kring Velsen heeft aangedragen scoorden goed bij de commissie die de subsidie mocht toekennen. Het wordt een druk programma voor het bestuur en een aantal enthousiaste vrijwilligers van de vereniging.

> Book 5 min

Nieuwe vloerexpositie: 150 jaar IJmuiden

In het Zee- en Havenmuseum is van 22 december tot en met 11 januari 2026 een bijzondere vloerexpositie te zien. Centraal ligt een grote luchtfoto van IJmuiden, waarop bezoekers hun eigen straat of wijk kunnen terugvinden. De expositie, aangevuld met historische informatieborden, vormt een vooruitblik op het jubileumjaar 2026, waarin IJmuiden en het Noordzeekanaal 150 jaar bestaan.

> Book 1 min

Beleef PreSail IJmond 2025 in IJmuiden én Beverwijk

In de dagen voorafgaand aan Sail Amsterdam 2025 staan niet alleen de havens van IJmuiden, maar dit jaar ook Beverwijk in het teken van een groots maritiem spektakel: PreSail IJmond 2025. Op maandag 18 en dinsdag 19 augustus maken bezoekers kennis met bijzondere Tall Ships, nautische demonstraties en een bruisend festival met cultuur, muziek en activiteiten voor jong en oud. Ook is er gelegenheid om kennis te maken met bedrijven die werkzaam zijn in de havens en vertellen ze hoe zij nu en in de toekomst verduurzamen hoog op de agenda hebben staan.

> Book 1 min

Het leugenbankje: dé hangplek voor bejaarden

Het zijn altijd hangjongeren die op straat problemen veroorzaken. Of toch niet? Bejaarden met hun rollator of scootmobiel kunnen er ook wat van. In menig winkelcentrum is er zelfs een samenscholingsverbod voor deze probleemgroep. Vroeger was dat wel anders. In veel dorpen kregen ‘hangouderen’ hun eigen plek toegewezen. Nog steeds zijn er in heel Nederland de zogenaamde ‘leugenbankjes’ te vinden, aan de haven of op het dorpsplein.

>

Simon Vissering: de ‘peetvader’ van IJmuiden

Een wat droevig ogend straatje is genoemd naar ‘de peetvader’ van IJmuiden. Het komt uit bij het Noordzeekanaal, waar deze peetvader al over schreef tientallen jaren voordat het kanaal werd gegraven. Wie was deze man met een vooruitziende blik, deze journalist die hoogleraar en minister werd?

>

De Historische Kring Velsen bedient een hoop kernen

De Historische Kring Velsen organiseert elk jaar negen lezingen, heeft een website, een beeldbank en een Facebookpagina die regelmatig ververst wordt. De lezingen worden altijd druk bezocht, maar actieve vrijwilligers kunnen ze nog wel gebruiken. Wij spraken met een aantal van deze vrijwilligers over het jaarboek, het ‘eerste stenen project’ en de geschiedenis van het gebied rondom het Noordzeekanaal.

>

Fort bij IJmuiden

Fort bij IJmuiden, ook bekend als Forteiland IJmuiden, is het oudste en grootste bouwwerk van de Stelling van Amsterdam. Waar de bouw van andere forten niet onmiddellijk op gang kwam, werd met dit zeshoekige kustfort haast gemaakt. Dit om het in 1876 geopende Noordzeekanaal te kunnen verdedigen.

>

‘Ongerepte’ Breesaap van de kaart geschept

Wie kent nog de Breesaap? De opa van oud-premier Ruud Lubbers dreef er een uitspanning. Conny Braam schreef hoe haar voorouders zich in de Breesaap vestigden. Frederik Willem van Eeden bejubelde ruim anderhalve eeuw geleden dit ‘heiligdom der natuur’. En nu? Denderend verkeer. Een fabriek met de hoogste CO₂ uitstoot van het land. Wat is er met de Breesaap gebeurd?

>

Een speciale kerstviering voor woonwagenbewoners

Een jongetje met een baard van watten en een kartonnen kroon overhandigt een geschenk. Tegenover de Wijzen uit het Oosten staat een groepje herders, verkleed met doeken en baarden aan touwtjes. Aan de zijkant van het podium, tussen de coulissen, kijken kleine kinderen toe. Ondertussen wiegt een meisje het kindeke Jezus, een pop met een flinke bos haar. Het lijkt een kerstvoorstelling van een kerk of school, maar de beschrijving in de collectie van fotopersbureau De Boer luidt: ‘Kerstfeest woonwagenbewoners, IJmuiden, 20 december 1967’. Waar kijken we precies naar? Wie zijn deze kinderen en wie organiseerde deze avond?

>

Ondergrondse bunkers rondom Zandvoort in beeld gebracht

‘Kruipend door nauwe gangen vol met zand duurt het niet lang voor je omgeven bent door absolute duisternis. Metersdiep onder de grond hoor je slechts de echo van je eigen ademhaling, de buitenwereld is stil. Het signaal van je telefoon is weggevallen. Je schijnt met een zaklamp in het duister, waar sinds de oorlog geen licht meer is geweest.’

>

Het Noordzeekanaal en Simon Wolf Josephus Jitta

In 1865 werd Simon Wolf Josehpus Jitta voorzitter van de in 1863 opgerichte Amsterdamsche Kanaal Maatschappij. Deze had tot doel Amsterdam door middel van een kanaal met de Noordzee te verbinden.

>

Bijzondere (bij)namen: Kennemerland en IJmond

Noord-Holland kent veel plaatsen met bijzondere namen. Van sommige is de oorsprong snel vast te stellen, bij andere is het nodig om wat dieper te graven in het verleden. In deze serie verhalen onderzoeken we elke maand een andere regio van onze provincie, om achter de herkomst van de lokale plaatsnamen én bijnamen van de inwoners te komen. Deze maand: Kennemerland en IJmond.

>

Met Brederode mee de dijk op

Het was op een mooie zondag ‘besaeyt met Menschen’ op de Spaarndammerdijk schreef Brederode (1585-1618). Hij had stadgenoten zien lopen over de dijk met zicht op het weidse polderland en het IJ. Even de stad ontvluchten – ook toen. Wandel (in gedachten) met Brederode mee de stad uit. De dijk op naar Spaarndam.

>

Met de gele quarantainevlag in top

Quarantaineregels golden vroeger regelmatig. Grenzen gingen dicht, kapiteins mochten pas na toestemming van de gezondheidsautoriteiten schepen aanmeren. Wie zich niet aan de regels hield, riskeerde ten tijde van de Bataafse Republiek in ons land zelfs de doodstraf.

>

Met Jan Feith aan zee (1933)

Deze zomer neemt Jan Feith je mee op reis door onze provincie. Zijn historische teksten uit het album ‘Zwerftochten door ons land: Noord-Holland’ (1933) geven een beeld van zonnige duinen, drukke pleinen en pittoreske polders. Deze week: ‘In den zeewind langs onze Noordzee-kust’.

>

Zandvoort: van visafslag tot mondaine badplaats

Wat hebben keizerin Sisi en een oor op sterk water met elkaar te maken? Zandvoort! Kijk maar in het Zandvoorts Museum. Een verhaal van bomschuiten, zeebaden en een bonbonnière die koningin Victoria aan de kleine (84 cm) Paap schonk.

>