50 jaar Stichting Santpoort: ‘parel aan een kroonjuweel’
Santpoort is wel eens ‘een parel aan het kroonjuweel van Kennemerland’ genoemd. En als het aan de Stichting Santpoort ligt, die vijftig jaar geleden werd opgericht, blijft dat zo.
>Santpoort is wel eens ‘een parel aan het kroonjuweel van Kennemerland’ genoemd. En als het aan de Stichting Santpoort ligt, die vijftig jaar geleden werd opgericht, blijft dat zo.
>Van het veertiende-eeuwse kasteel Brederode is alleen nog maar een ruïne over. Het is lastig om voor te stellen dat hier ooit een vooraanstaande adellijke familie woonde. De laatste bewoonster was edelvrouw Yolande van Lalaing (1422-1497), die samen met haar man Reinoud II van Brederode zes kinderen kreeg. Yolande was niet zomaar een kasteelvrouwe. Tijdens de afwezigheid van haar man beheerde ze de kastelen en landerijen van Brederode. Maar na zijn dood moest ze strijden voor haar bezit en kinderen. Vijf bastaarden, een neef en andere familieleden vonden dat zij meer recht hadden op de erfenis dan Yolande – een vrouw.
>Vanaf de straat wordt de monumentale villa Syrinx grotendeels aan het oog onttrokken. De markante gevel bevindt zich dan ook aan de achterzijde, alleen zichtbaar voor de bewoners en hun bezoek. Toch wordt de bungalow aan de Harddraverslaan in Santpoort-Zuid beschouwd als één van de meest indrukwekkende ontwerpen van architect Gerrit Rietveld.
>Misschien heb je vanuit de trein dit provinciale monument al eens bewonderd of zie je het zelfs elke dag: station Santpoort-Zuid. Het station herinnert treinreizigers aan de opkomst van het treinvervoer in de provincie, toen het reizen met de trein nog langzaam op stoom moest komen.
>De Nederlandse edelen stonden in de jaren zestig van de 16e eeuw voor een dilemma. Want moesten ze doen? Trouw blijven aan de eigen politiek van tolerantie tegenover de protestanten? Of trouw blijven aan de Spaanse koning Philips II die met zijn Inquisitie de protestanten vervolgde? Terwijl Willem van Oranje twijfelde, ontpopte een andere edelman zich tot leider van het gewapend verzet: Hendrik van Brederode.
>Bij Santpoort-Zuid staat de ruïne van kasteel Brederode. Het kasteel is in de tweede helft van de dertiende eeuw gesticht door heer Willem I van Brederode, afstammeling van de Heren van Teylingen, en zijn zoon Dirk II. In 1318 was de bouw van het kasteel voltooid. Vermoedelijk stond er voor de bouw van dit kasteel al een woontoren, een zogeheten donjon. Het kasteel had een vierkant grondplan en vierkante torens, op één ronde toren na, de Sivaardtoren.
>Twee walviswervels die jaren geleden tevoorschijn kwamen bij opgravingen rond de ruïne van het middeleeuwse slot van Brederode in Santpoort, blijken na recent onderzoek afkomstig van een volwassen vrouwtjesorka. Het gaat bij deze bijzondere ontdekking om de tot nu toe oudste orkavondst in Nederland. De wervels werden aangetroffen in de kasteelgracht tussen de resten van bijna veertig andere soorten zoogdieren, vis en gevogelte – vermoedelijk restanten van verschillende maaltijden van de familie Van Brederode. Hoe komen de botten van een orka terecht tussen middeleeuws keukenafval?
>