Nieuws

Het Stadsarchief viert de verjaardag van Amsterdam

Op 27 oktober 2025 is het precies 750 jaar geleden dat de naam Amsterdam voor het eerst werd opgetekend in een document: in het tolprivilege door de Hollandse graaf Floris V op 27 oktober 1275. Door heel Amsterdam staan de laatste uren van het jubileumjaar, dat aan deze verjaardag voorafging, volledig in het teken van deze mijlpaal. En dat geldt natuurlijk ook voor Stadsarchief Amsterdam. Met op zondag 26 oktober een speciale gratis publieksdag in samenwerking met het brievenproject Schrijven naar de Toekomst, Brainpower deelt zijn verjaardagswens aan de stad met ons, knutselen voor kinderen en alleen deze zondag gratis naar de tentoonstelling De Wallen van Dana Lixenberg.

> 2 min

Lichtjesavond bij de Historische Vereniging Wormerveer

De Historische Vereniging Wormerveer organiseert op vrijdag 31 oktober a.s. weer de welbekende lichtjesavond op de Oude Begraafplaats West in Wormerveer.
In de loop der jaren is het aantal lichtjes uitgegroeid tot maar liefst 2.000 exemplaren. Daardoor is de begraafplaats sprookjesachtig verlicht.

> 1 min

Steun provincie voor culturele verenigingen en amateurkunst in Noord-Holland

De provincie investeert de komende tijd extra in het culturele verenigingsleven en amateurkunst van Noord-Holland. Met het programma ‘Samen, sterker’ wil de provincie de amateurkunstsector versterken door hun kennis te vergroten, nieuwe samenwerkingen aan te gaan en ruimte te bieden aan talentontwikkeling. Zo krijgen koren, toneelgroepen, dansverenigingen en andere culturele organisaties meer ondersteuning om zich verder te ontwikkelen en om nog meer Noord-Hollanders te betrekken bij kunst en cultuur. Samen met het Rijk wordt dit jaar in totaal € 348.000 beschikbaar gesteld voor de versterking van de amateurkunst in Noord-Holland.

> 1 min

Kröller Müller doet mee aan kunstbeurs PAN

In de RAI vindt vanaf 2 november voor de 38e keer de PAN Amsterdam plaats, een kunstbeurs met oude meesters, maar ook hedendaagse kunst en design.

> 1 min

UNESCO opent virtueel museum voor gestolen kunst

UNESCO heeft begin oktober een virtueel museum gelanceerd voor gestolen kunst. Met het virtuele museum wil UNESCO de bewustwording rond geroofde kunst vergroten. Daarnaast kan het de samenwerking tussen landen versterken om de gestolen objecten terug te vinden.

> 1 min

‘Made in China’ onderzoekt China’s maakcultuur

Vanaf 17 oktober 2025 is Made in China te zien in Wereldmuseum Amsterdam. In deze tentoonstelling bekijkt het museum het verleden en heden van ‘makerschap’. Want makerschap is van alle tijden en zo onlosmakelijk verbonden met het mens zijn. Made in China neemt China als casestudy voor een nieuwe blik op makerschap. Met een mix van objecten, kunst, mode, foto’s en video’s toont de tentoonstelling de maakcultuur van China, die eeuwenoud en tegelijkertijd springlevend is.

> 6 min

Basisschool De Piramide haalt ruim €12.000 op voor restauratie molen Het Pink

Basisschool De Piramide uit Zaandam heeft met een enthousiaste sponsorloop maar liefst €12.313,45 opgehaald voor de restauratie van molen Het Pink in Koog aan de Zaan. Het geld wordt ingezet voor het herstel van de zeventiende-eeuwse oliekelder van deze historische oliemolen.

> 1 min

Thuis in de 17de eeuw

De tentoonstelling Thuis in de 17de eeuw volgt het ritme van een dag, van het eerste ochtendlicht tot het moment waarop de kaarsen worden gedoofd. Persoonlijke verhalen laten zien hoe mensen, oud en jong, arm en rijk, in de 17de eeuw woonden, werkten, aten, speelden, baden en rouwden. Dankzij het bijzondere scenografische ontwerp van theatermaker Steef de Jong wandelt de bezoeker via 9 ‘kijkdozen’ door de dag. Hoogtepunten uit de toegepaste kunst komen in de tentoonstelling samen met alledaagse voorwerpen die in elk huishouden aanwezig waren. Centraal staan de beroemde poppenhuizen van Petronella Oortman en Petronella Dunois.

> 3 min

Herdenking Oktoberrazzia Hilversum 1944-2025

Op 23 oktober a.s. staat Stichting Hilversum in de Oorlog stil bij de Oktoberrazzia van 23 oktober 1944. Op deze dag werden bijna 4000 Hilversumse mannen door de Duitse bezetter weggevoerd. Velen van hen kwamen via Kamp Amersfoort in Duitsland terecht. Zeker 80 van hen keerden nooit meer terug. Deze gebeurtenis heeft een diepe indruk achtergelaten op Hilversum. In het jaar waarin Nederland 80 jaar vrijheid viert, vindt Stichting Hilversum in de Oorlog het van groot belang deze gebeurtenis te herdenken.

> 1 min

Polderen. Zet het land naar je hand

Op 23 januari 1566 staken woedende Assendelver boeren de dijk door, nadat ze er eerst met veel geweld de dijkgraaf hadden weggejaagd. Wat bezielde hen? En waarom lieten ze met opzet hun polderland overstromen?

> 1 min

Amsterdam Time Machine: navigeer door het verleden van de stad

Hoe zag jouw huis er 50 of 100 jaar geleden uit? Hoe werd Amsterdam vroeger beschermd tegen overstromingen? En hoe beleefden Amsterdamse vrouwen de Tweede Wereldoorlog? De Amsterdam Time Machine, een publieke onderzoekstool over de geschiedenis van Amsterdam, brengt het verleden tot leven met interactieve kaarten, 3D-visualisaties en slimme dataverbindingen. Zo ontdek je hoe de stad zich door de eeuwen heen ontwikkelde, en wat we daar vandaag de dag van kunnen leren.

> 1 min

‘De mannen van Michelangelo’ in Teylers Museum

550 jaar na zijn geboorte brengt Teylers Museum een eerbetoon aan een van de beroemdste kunstenaars uit de geschiedenis. Van 15 oktober 2025 tot en met 25 januari 2026 is ‘De mannen van Michelangelo’ te zien: een tentoonstelling over de glorieuze hoofdrol die het mannelijk lichaam speelt in de kunst en in het leven van Michelangelo Buonarroti (1475-1564). Dat is een internationale primeur: nooit eerder werd een tentoonstelling volledig gewijd aan dit onderwerp. ‘De mannen van Michelangelo’ werpt nieuw licht op het denken en doen van Michelangelo en trekt paralellen met de huidige tijd.

> 2 min

IFIKZ MaakMee Festival in het Molenmuseum

Ter gelegenheid van het 100-jarig jubileum van De Zaansche Molen organiseert IFIKZ 2025 in de herfstvakantie een week vol activiteiten die de ontwikkeling van de Zaansche molens tot de Zaanse industrie centraal zetten. Bezoekers kunnen tijdens het festivalweekend op 18 en 19 oktober verschillende (molen)ambachten ontdekken, oud-Hollandsche spelletjes doen, maar ook een paar onderdelen van de molenmakerij komen aan bod. Kunstenares Hanneke de Graaff geeft een workshop Papier van kleding, kleding van papier.

> 1 min

Dreef Expositie: DIS | CONNECTIE

Het provinciaal bestuur van Noord-Holland nodigt u uit een bezoek te brengen aan de nieuwe tentoonstelling in de reeks Dreef Exposities: ‘DIS | CONNECTIE’. De tentoonstelling is vanaf vrijdag 17 oktober 2025 tot en met vrijdag 9 januari 2026 te zien in Paviljoen Welgelegen in Haarlem.

> 2 min

350 jaar oude Bartolotti’s op reis

Johannes Bartolotti en zijn vrouw Geertruij Dorothea van Goltstein zijn normaal gesproken te bewonderen in Huis Bartolotti. Onlangs hebben ze echter een bijzondere reis gemaakt naar Washington, waar ze vanaf 26 september te zien zijn op de tentoonstelling Women Artists from Antwerp to Amsterdam, 1600–1750 in het National Museum of Women in the Arts.

> 1 min

Open Dag bij het Waterlands Archief

Tijdens de landelijke Maand van de Geschiedenis staat dit jaar het thema ‘Natuurlijk’ centraal. Op zondag 19 oktober organiseert het Waterlands Archief een Open Dag, waarbij herinneringen aan het leven vóór en na de afsluiting van de Zuiderzee in 1932 in het middelpunt staan.

> 1 min

Erwin Olaf – Freedom

Het eerste museale overzicht na zijn plotselinge overlijden twee jaar geleden: Erwin Olaf – Freedom. Een eerbetoon aan de veelzijdige en gelaagde kunstenaar die hij was, met aandacht voor zijn gehele creatieve proces. Naast iconische kunstwerken en series van Erwin Olaf zal er ook minder bekend werk te zien zijn, waaronder video’s en sculpturen, zijn werk voor reclame en persoonlijk archiefmateriaal. Zijn laatste werk, een onvoltooid videowerk, vormt het slotstuk van de tentoonstelling.

> 4 min

Amsterdams Stadsjournaal, activistische films 1974 – 1984

In het Stadsarchief Amsterdam, is van 11 oktober 2025 t/m 8 maart 2026 een gratis tentoonstelling over de geschiedenis van het Amsterdams Stadsjournaal te zien, met fragmenten uit films en papieren archief, plus materiaal als magazines, knipsels en foto’s. Eye digitaliseert de 16 mm films die uit de collecties van het Stadsarchief Amsterdam, Eye Filmmuseum en Nederlands Instituut voor Beeld & Geluid komen.

> 2 min

Pampus onthult energiesysteem in verrassende film

Op donderdag 9 oktober beleefde Forteiland Pampus de première van ‘Pampus, het eiland van zelfenergie’, geproduceerd door Strawberry Fields in opdracht van GasTerra. In tien minuten neemt de film de kijker mee in het hart van het fossielvrije energiesysteem van het eiland, waar zon, wind, biomassa en waterstof samenkomen onder leiding van een ‘computerdirigent’.
De dag na de première wordt de film online beschikbaar gemaakt, zodat iedereen – waar ook ter wereld – kan zien hoe vernuftig het eiland zijn duurzame energiehuishouding organiseert.

> 2 min

Nieuwe Gouden Boekjes in Werelderfgoedreeks

In de Gouden Boekjes-reeks over UNESCO Werelderfgoed in Nederland verschijnen twee nieuwe titels. Sipke komt op stoom (Ir. D.F. Woudegamaal) en Hoe Jan aan zijn naam kwam (Droogmakerij de Beemster) vertellen hoe Nederland door de eeuwen heen land op het water won en zo de voeten droog wist te houden.

> 2 min