Oneindig Noord-HollandBeleef de geschiedenis van jouw provincie

Wie verstopte de muntschat van Ter Coulster?

Bij archeologisch onderzoek op landgoed Ter Coulster in Heiloo werd een bijzondere ontdekking gedaan: een muntschat bestaande uit 44 zilveren munten, zorgvuldig begraven in de grond. Wie verstopte deze schat en waarom? Op zondag 15 maart vindt in Archeologiemuseum Huis van Hilde in Castricum een lezing plaats over de muntschat van Ter Coulster.

> Book 1 min

Oudste stenen huis van Hoorn ontdekt

De locatie van het Westfries Museum geldt als het oudste bewoonde gedeelte van Hoorn: archeologen vonden in archiefstukken al aanwijzingen van het oudste stenen huis in Hoorn, mogelijk daterend uit de 14e eeuw. Voor Archeologie West-Friesland vormt de omvangrijke verbouwing van het museumcomplex een intensieve onderzoeksfase waarvan veel wordt verwacht. Die verwachting is ingelost, aldus archeoloog Christiaan Schrickx. Tijdens het funderingsherstel van het monumentale hoofdgebouw aan de Roode Steen uit 1632 zijn zware middeleeuwse muren, kelders en zelfs een stenen traptoren van het oudste bakstenen huis van Hoorn tevoorschijn gekomen.

> Book 5 min

Vondst op vrijdag: Jaar van het paard

Aan de hand van een tegeltje, gevonden aan het Verdronkenoord, neemt Maartje ons deze week mee in de Chinese astrologie en wenst ze ons een succesvol jaar van het paard.

> Book 2 min

Vondst op vrijdag: Het instrument van de meester

Een wel heel bijzonder verhaal deze week van Guus. Over een instrumentarium dat onze eigen kastelenonderzoekster Nancy ontving van de Nederlandse Kastelen Stichting. Het was het werkmateriaal van Jaap Renaud, Nederlands eerste hoogleraar in de kasteelarcheologie. En wij mogen het tijdelijk bewaren in het archeologisch depot.

> Book 3 min

Vondst op vrijdag: Fabeldieren

Deze week neemt Maartje ons mee in de wereld van de fabeldieren. Aan de hand van twee tegeltjes met afbeeldingen van magische wezens, gevonden aan de Langestraat.

> Book 2 min

Lorenzo en De Schat van Hoogwoud op Kasteel Radboud

Kom zaterdag 31 januari naar Lorenzo en De Schat van Hoogwoud op Kasteel Radboud. Lorenzo Ruijter is stiekem wereldberoemd: hij vond in 2023 de Schat van Hoogwoud, gewoon met zijn metaaldetector! Hoe dat precies is gegaan en waarom het nieuws over deze schat de wereld overging, vertelt hij je deze middag in de Ridderzaal. Dat niet alleen, hij legt je ook uit hoe je zelf op onderzoek uit kunt gaan, wat je daarvoor nodig hebt en wat wel en niet mag. Het allerbelangrijkste? Hoe je kiest wáár je gaat zoeken.

> Book 1 min

Het middeleeuwse sluisje onthult nog meer geheimen

Bij het verdronken dorp Ethersheim groef men in 2023 profielsleuven in de dijk: doorsnedes dwars door de dijk heen. Dit had een bijzondere vondst tot gevolg: een middeleeuwse sluis. “Hét bewijs dat we al eeuwenlang inventief bezig zijn met waterbeheer,” aldus Jan-Willem Oudhof, die het archeologisch onderzoek leidt namens de Alliantie Markermeerdijken. In 2023 was echter al bekend dat dit slechts een deel van de sluis was. De rest zou onder de weg achter de dijk kunnen liggen, als er tenminste nog wat van overgebleven was. Dus toen de weg afgelopen zomer verplaatst werd, werd het spannend: ligt het er of ligt het er niet?

>

Vondst op vrijdag: Klapmuts

Bij een rondje door het depot werd mijn aandacht getrokken door de vondsten uit zes beerputten die in 1991 werden gevonden op de plek van het voormalige ABN-gebouw aan de Breedstraat. Lang geleden bestond mijn eerste grote klus voor de Alkmaarse archeologische dienst uit het inventariseren en beschrijven van precies deze vondsten. Mijn oog viel in het bijzonder op een porseleinen kommetje met een omgeslagen accoladerand.

> Book 2 min

Vondst op vrijdag: Vier vreemde eenden

Depotbeheerder Maartje Kramer trof bij het registreren van vondsten een paar vreemde eenden in de bijt… Vier zeventiende-eeuwse tegeltjes met vogels waarover ze niets terugvindt in het registratiesysteem. Wat zijn het voor vogels en waar zijn de tegels gevonden? Wie het weet mag het zeggen.

> Book 3 min

Vondst op vrijdag: Een knallend nieuwjaar

Deze eerste Vondst op Vrijdag van dit nieuwe jaar is niet van Guus of Maartje maar van één van de monumentenadviseurs. Errol van der Sijde die de archeologen in het team regelmatig een handje helpt, vertelt over zijn bijzondere vondst van 2025. Een minikanon, waarmee we, samen met jou, knallend het nieuwe jaar ingaan!

> Book 2 min

Nieuw licht op rijke geschiedenis Landgoed Ter Coulster

Een nieuwe uitgave van Huis van Hilde werpt nieuw licht op de rijke geschiedenis van landgoed Ter Coulster in Heiloo. Het boek Ter Coulster opgedolven – geschreven door de eerder dit jaar overleden dr. G.P. Alders – brengt archeologische vondsten, historische bronnen en bouwhistorisch onderzoek samen in één compleet verhaal over het enige particuliere historische landgoed in Noord-Holland boven het Noordzeekanaal.

> Book 2 min

Nieuwe archeologische kroniek Noord-Holland belicht vondsten uit 2024

De provincie Noord-Holland heeft de nieuwe archeologische kroniek gepubliceerd — een jaarlijkse uitgave met verhalen en foto’s van bijzondere vondsten die in 2024 in de provincie zijn gedaan. De kroniek bundelt onderzoeksresultaten en ontdekkingen die samen een beeld geven van het verleden dat nog in de Noord-Hollandse bodem verborgen ligt.

> Book 1 min

Onderstel kanon onthult sporen van scheepsramp

Op het strand van Texel spoelen geregeld bijzondere vondsten aan. Zo werd in de eerste dagen van 2024 bij Paal 11 een groot stuk hout met een wel heel opvallende vorm ontdekt. Aan één zijde van het hout waren duidelijk uitgesneden trappen zichtbaar, die uitnodigden tot verder onderzoek. Het bleek te gaan om een gedeelte van een ‘rolpaard’: een houten onderstel van een scheepskanon. Wat was er met het schip gebeurd waar dit rolpaard ooit bij hoorde?

>

Tentoonstelling over de opgraving die de Romeinse geschiedenis herschreef

Romeinen in Noord-Holland? Vaak wordt gedacht dat de Romeinen zich uitsluitend in het Zuiden van Nederland vestigden, met de Rijn als noordelijke grens. Tótdat archeologisch onderzoek anders aantoonde, zoals de opgraving van de resten van een Romeinse wachttoren in Krommenie, waarover de nieuwe tentoonstelling ‘Romeinen op de uitkijk’ in Archeologiemuseum Huis van Hilde gaat.

> Book 3 min

Echt nep: de ‘vondsten’ van landarbeider Dirk Westbroek

In de collectie van archeologiemuseum Huis van Hilde is een veertigtal stenen werktuigen te vinden die voor de leek uit het stenen en bronzen tijdperk lijken te komen. Maar wie bij de beschrijving van de voorwerpen kijkt, leest het woord ‘falsificatie’. Zitten er nou echt vervalsingen in de collectie? Wat is hier aan de hand?

>