De Nachtwacht van Hilversum

Een roemrucht stukje radiogeschiedenis herleeft in Hilversum. In het Muziekcentrum van de Omroep is het gigantische orgel herbouwd dat vanaf 1936 te horen was in de programma’s van de AVRO. Het grote orgel draagt nu de naam van Pierre Palla, de legendarische organist die het de eerste dertig jaar bespeelde. Het Pierre Palla Concertorgel ‘hoort bij Hilversum zoals de Nachtwacht bij Amsterdam’, zei de gemeente over de restauratie.

Tamtam

‘Het grootste orkest van de wereld’ is het orgel wel genoemd. Het bevat de klanken van talloze muziekinstrumenten én de meest uiteenlopende geluidseffecten: van regen en vogels tot een brandweerbel en een tamtam. ‘Een pistoolschot is zowat het enige effect dat niet in dit orgel zit,’ zei een andere in die tijd beroemde bespeler, Bernard Drukker.

Het Pierre Palla Concertorgel. Foto: Arie den Dikken, via Muziekcentrum van de Omroep.

1448 pijpen

Het orgel is dan ook enorm: een van de grootste van Nederland, en bovendien een van de best bewaarde van Europa. Het bestaat uit een imposante speeltafel, ontworpen door de architecten van de AVRO-studio, en twee kamers vol met pijpen van verschillende formaten – 1448 in totaal – en allerlei slagwerk. Na de verkoop van de AVRO-studio in 2000 is het orgel eruit gesloopt. De onderdelen lagen jarenlang op een grote hoop opgeslagen in een oude loods.

Pierre Palla achter ‘zijn’ orgel. Foto: Muziekcentrum van de Omroep.

VARA-studio

Het Pierre Palla Concertorgel is de afgelopen jaren zorgvuldig gerestaureerd en herbouwd in Studio 1 van het Muziekcentrum van de Omroep. Het Muziekcentrum is gevestigd in het oude studiocomplex van de VARA. De oudste studio dateert er uit 1931 en is de eerste speciaal voor de radio gebouwde studio van Nederland. Net als de VARA-studio is het Pierre Palla Concertorgel intussen een rijksmonument: een rijksmonument in een rijksmonument dus!

De VARA-studio in Hilversum, waar tegenwoordig het Muziekcentrum van de Omroep in gevestigd is, 1946. Fotocollectie Anefo, Nationaal Archief.

Te zien én te horen

Op 10 december wordt het Pierre Palla Concertorgel feestelijk in gebruik genomen in het Muziekcentrum van de Omroep. Het is dan voor het eerst weer te horen. In die week krijgt het orgel tijdens verschillende concerten een glansrol. Je kunt trouwens iedere dag een kijkje nemen in de hal van het Muziekcentrum van de Omroep óf via de website een virtuele tour maken door de oude VARA-studio’s.

Publicatiedatum: 02/12/2019