De vakjury is onder de indruk van de samenhangende visie op duurzaamheid en de manier waarop Pampus die in de praktijk brengt. Ze waardeert vooral dat bezoekers duurzaamheid niet alleen uitgelegd krijgen, maar ook zelf kunnen ervaren en beleven. Daarnaast prijst de jury de betrokkenheid en bevlogenheid van medewerkers en vrijwilligers. Volgens de jury vormt Pampus daarmee een overtuigend en inspirerend voorbeeld binnen de museumsector.

Foto: Anouschka Zanolla.
Een klein eiland met grote dromen
Op Pampus, gelegen in het IJmeer, komen 130 jaar geschiedenis en een duurzame toekomst samen. Het fort werd ooit gebouwd om Amsterdam te verdedigen en moest lange tijd op eigen kracht kunnen functioneren. Diezelfde noodzaak tot zelfredzaamheid vormt vandaag de inspiratie voor een nieuwe generatie slimme oplossingen.
Waar vroeger de kolenvoorraad lag, wordt nu schone energie opgewekt en opgeslagen. Die haalt Pampus uit zon, wind en zelfs groente- en fruitresten. Het eiland maakt bovendien drinkwater van IJmeerwater en gebruikt bloemen, groenten en kruiden van eigen bodem. Achter deze bijzondere prestaties staat een netwerk van betrokken partners die met hun deskundigheid, creativiteit en inzet hebben geholpen om dit mogelijk te maken. Dankzij die samenwerking beschikt Pampus over een bijzonder systeem waarin duurzame energie, water en voedsel samenkomen.
Met de Museumprijs wil Pampus nu een volgende stap zetten: dit verhaal beter aan haar publiek vertellen en het eiland nog avontuurlijker maken voor kinderen én volwassenen.

Luchtfoto van Forteiland Pampus. Foto: Ruben Philipse. via Forteiland Pampus.
Zelf proberen, proeven en ontdekken
De droom van Pampus is om op verschillende plekken op het eiland vaste, interactieve opstellingen te realiseren rond energie, water, voedsel en grondstoffen. Bezoekers kunnen dan niet alleen zien hoe het eiland zichzelf draaiende houdt, maar vooral ook zelf aan de slag.
Hoe haal je energie uit de wind? Welke kleine beestjes helpen in de moestuin? En hoe kun je ook in de winter genieten van wat er in de zomer groeit?
Door zelf te proberen, te proeven en te experimenteren ontdekken bezoekers hoe verrassend slim en leuk zelfredzaamheid kan zijn.

Janneke Godschalk, nieuwe directeur Forteiland Pampus. Foto: Maarten van Haaff.
Een andere blik op de toekomst
“Op Pampus ervaren we iedere dag hoeveel je met nieuwsgierigheid en een flinke dosis vindingrijkheid kunt bereiken. Wat we samen met onze partners hebben bereikt, willen we nu met zoveel mogelijk mensen delen”, vertelt Janneke Godschalk, directeur van Pampus.
“We nodigen bezoekers uit om zelf op ontdekking te gaan en zich te laten verrassen door wat er allemaal mogelijk is. We hopen dat ze naar huis gaan met meer dan een mooie herinnering aan ons eiland. Dat ze anders kijken naar de stroom uit hun stopcontact, het water uit hun kraan en het eten op hun bord. En misschien denken: hé, dat kan ik thuis ook proberen!”

Foto: Forteiland Pampus.
Het publiek beslist
De VriendenLoterij Museumprijs is een initiatief van het Cultuurfonds en de VriendenLoterij, in samenwerking met de Museumvereniging. Een vakjury selecteerde de drie finalisten. Nu is het aan het publiek om de winnaar te kiezen.
Iedereen kan van 5 tot en met 27 november stemmen op zijn favoriete museum via www.museumprijs.nl. De winnaar wordt op 2 december bekendgemaakt en ontvangt €100.000 om zijn museumdroom te realiseren. De twee overige finalisten ontvangen ieder één euro voor iedere stem die op hun museum is uitgebracht.
Pampus hoopt op brede steun van iedereen die het eiland een warm hart toedraagt én van mensen die geloven in de mogelijkheden van een zelfredzame toekomst. Iedere stem brengt de museumdroom van Pampus een stap dichterbij.
Stem op Pampus via www.pampus.nl/museumprijs
Bron: Forteiland Pampus
Publicatiedatum: 10/11/2026
Vul deze informatie aan of geef een reactie.