Het beroemde Verkade-album van J. P. Thijsse lokt in de jaren ’30 de eerste toeristen naar ‘vogeleiland’ Texel. Op de boot is is slechts plaats voor zo’n tien auto’s en het is maar liefst drie kwartier varen tot in de haven van Oudeschild. “Naar Texel gaan was in die tijd nog echt een avontuur”, vertelt Texelaar Harry de Graaf in deze aflevering van Ons Dorp.
>In deze video belicht Mart van de Wiel een belangrijk verhaal uit de geschiedenis van Noord-Holland: de watersnoodramp van 1916. In de nacht van 13 op 14 januari 1916 was er een stormvloed op de Zuiderzee. De dijken bij Uitdam, Katwoude en Durgerdam konden het water niet meer tegenhouden. Een groot gebied in Waterland, tussen Zaandam en Purmerend, raakte overspoeld. Mart laat ons op een kaart zien met daarop het overstroomde gebied. Ook krijgen we indrukwekkende prentbriefkaarten te zien, die de nasleep van de ramp in beeld brengen. Mart vertelt over de maatregelen die daarna getroffen werden, volgens het plan van ingenieur Cornelis Lely: de aanleg van de Wieringermeerpolder en de Afsluitdijk.
>In deze eerste aflevering van Ons Dorp gaan de ‘ouden van dagen’ uit Bergen een dagje uit via de Zaanse Schans naar Amsterdam. Het speelt zich af in 1950. In die tijd was het in heel veel dorpen gebruikelijk dat de ouderen er een keer per jaar met z’n allen op uit trokken. Die reisjes werden georganiseerd door de verenigingen en de middenstand. In het hele land waren er vaste bestemmingen voor de uitjes en er werd ook altijd gefilmd. Zo konden de deelnemers en hun familieleden er maanden later op een speciale avond in het dorpshuis nog een keer van genieten.
>De kunstrubriek ‘Zien wat je bekijkt’, gemaakt naar een idee van Rutger Jan Bredewold en Joop Luten, verschijnt wekelijks op Noordkop Centraal. In deze aflevering bespreekt Bredewold een stenen beeld gemaakt door Theo Mulder. Het beeld staat bij de kerk in Anna Paulowna en stelt mensen voor die wilgenteen matten verslepen. Theo Mulder heeft sedert 1979 gewerkt en gewoond in Wieringen. Zijn onderwerpen komen vaak uit zijn directe omgeving: dijkwerkers, boeren, vechtende hanen en rotganzen, zaken die verbonden zijn met het leven op het platteland.
>Tussen 27 augustus en 6 oktober 1799 woedt er in Noord-Holland een oorlog tussen een Frans-Nederlands leger (vrijheid, gelijkheid en broederschap) en een Engels-Russisch invasieleger (de adel vertegenwoordigend). De twee legers bestaan uit elk 40.000 man. Er vallen zo’n 20.000 doden en gewonden. Er worden vier veldslagen geleverd. De slag bij Castricum is de laatste en beslissende. De acteur vertelt over de slag vanuit een Engels, een Frans en een Russisch gezichtspunt.
>De Westfriese Omringdijk beschermde eeuwenlang een groot gedeelte van Noord-Holland tegen de oprukkende zee. De 126 kilometer lange dijk is dan ook hét symbool van de West-Friese strijd tegen het water. In deze video zien we drone beelden van de Westfriese Omringdijk. De geschiedenis van deze dijk gaat 1200 jaar terug in de tijd!
>In deze animatie komen de verhalen tot leven uit de gasthuisarchieven in de collectie van Stadsarchief Amsterdam. De middeleeuwse archiefstukken van de drie oudste gasthuizen van Amsterdam (het Oude Gasthuis, het St.-Pietersgasthuis en het O.L.-Vrouwengasthuis) en van twee nonnenkloosters zijn voortaan voor iedereen digitaal toegankelijk.
>Het Zuiderzeemuseum nodigde in het kader van de tentoonstelling ‘Reis rondom de Zuiderzee’ negen burgemeesters van voormalige Zuiderzeeplaatsen uit de Zuiderzeeballade (1958) nog eens te zingen. Alle burgemeesters reageerden enthousiast en dat leverde deze Zuiderzeeballade remix op.
>Hoe zag het leven er 100 jaar geleden uit? Het Youtube kanaal van Rick88888888 toont oude filmbeelden in kleur, waardoor oude beelden opeens heel relateerbaar worden. Deze filmfragmenten van plaatsen rond de voormalige Zuiderzee dateren uit de jaren 1930. De film geeft een goede indruk van de grote bedrijvigheid rondom het huidige IJsselmeer in een tijd waarin dit water nog niet van de Noordzee was afgesloten door de afsluitdijk. We zien interessante beelden van havens, havenhoofden, vissers, vissersschepen, vuurtorens, kasteeltjes en dorpen. Plaatsen zoals Harderwijk, Durgerdam, Urk, Marken en Volendam komen in beeld, evenals diverse pontjes zoals die van Amsterdam naar Harderwijk.
>Op 22 april 2022 vond de landschapstalk “Purmer 400 jaar” plaats, georganiseerd door het Steunpunt Monumenten & Archeologie Noord-Holland en Stichting Ode aan het Landschap NH. Bekijk hier het filmverslag van de vierde landschapstalk. Tijdens de vierde Landschapstalk vieren we het landschap. In de 17e-eeuwse droogmakerij Purmer, die dit jaar 400 jaar bestaat. In de Purmer, die onder de rook van Amsterdam ligt, is de druk op de ruimte groot. Kan een gebied waar wonen, werken en recreëren ruimte vragen haar eigen identiteit behouden? Ellen Klaus en Marrit van Zandbergen gingen in gesprek met Milou van Putten (planoloog), Rik Rolleman (Recreatie Noord-Holland) Thierry van der Weide (Vereniging Ondernemend Waterland) en Frank de Wit (Water, Land en Dijken).
>Erfgoed journaal Haarlemmermeer brengt iedere twee maanden nieuws, tips en weetjes rond erfgoedlocaties in Haarlemmermeer avontuurlijk in beeld. In het vierde Erfgoed journaal komen de volgende onderwerpen aan bod: Chiara ontmoet dijkgraaf Rogier van der Sande van het Hoogheemraadschap Rijnland. Expositie over de luchtoorlog van mei 1940 bij CRASH 40-45 en NTM. De Klaverman begroet erfgoedvrijwilliger Foppe Kamerling bij De Witte Boerderij. Burgemeester Schuurmans onthult plaquette schijnvliegveld Rijsenhout. Uittip: de Stellingtafel op het Fort van Hoofddorp. Uittip: bezoek de stoomdagen van Stoomgemaal Halfweg. Uittip: Bee Heroes, het bijenproject van het Kunstfort bij Vijfhuizen.
>Een kijkje op de locatie waar tot 1947 het station van Noord-Scharwoude te vinden was. Het gebouw werd gesloopt in 1951.
>Fotografe Anne Reitsma legde tijdens de lockdown de lege theaters vast, en ging in gesprek met de medewerkers.
>Op 21 april 2022 vond de landschapstalk “Overstromingen in de polder” plaats, georganiseerd door het Steunpunt Monumenten & Archeologie Noord-Holland en Stichting Ode aan het Landschap NH. Bekijk hier het filmverslag van de derde landschapstalk. Hevige stortbuiten zijn het resultaat van de klimaatverandering. Extra voelbaar waren ze in juni 2021 voor de bewoners van de Sammerspolder bij Egmond. Weilanden en bollenvelden overstroomden en de schade voor de boeren was enorm. Het is tijd om in actie te komen, zegt ook het Hoogheemraadschap, want het huidige watersysteem is niet ontworpen voor de hevige regenval. Ellen Klaus en Marrit van Zandbergen gingen in gesprek met Mart Brouwer de Koning (LTO Kennemerland-Zaanstreek), Klazien Hartog (Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier) en Steven Slabbers (Provinciaal Adviseur Ruimtelijke Kwaliteit).
>Op de Munnikenweg in Oudorp is weer een klein stukje blootgelegd van de wegversperring die de Duitsers in de Tweede Wereldoorlog opwierpen op deze plek. Het is een constructie van betonbalken die in verbinding staan met de drakentanden aan weerszijden van de weg. Op de beelden zie je Martin Ruijmgaart van Stadswerk 072, Mark van Regionaal Archief Alkmaar en onze stadsarcheologe Nancy de Jong die de constructie nader onderzoeken.
>In aanloop naar de grote Johannes Vermeer-tentoonstelling die op 10 februari 2023 in het Rijksmuseum opent, worden zijn wereldberoemde schilderijen onderzocht met de meest vooruitstrevende technieken. Het onderzoek naar Het Melkmeisje, het Straatje, de Liefdesbrief en de Brieflezende vrouw moet nieuwe inzichten opleveren in Vermeers werkwijze, schildertechniek en de conditie van de werken. Kijk in deze exclusieve Rijksmuseum video mee over de schouders van de onderzoekers, dwars door de verflagen en ontdek wat Vermeer zo uniek maakt.
>Op 20 april 2022 vond de landschapstalk “De RES: energieopgave langs de A9” plaats, georganiseerd door het Steunpunt Monumenten & Archeologie Noord-Holland en Stichting Ode aan het Landschap NH. Bekijk hier het filmverslag van de tweede landschapstalk.‘De snelweg is een logische plek’, zo wordt vaak gezegd, ‘want snelwegen doorkruisen het landschap al. Wat lang niet iedereen weet is dat achter de Nederlandse snelwegen een unieke ontwerptraditie schuilgaat. Met als doel het creëren van snelwegpanorama’s. Zetten we deze panorama’s onder druk, door ze aan te wijzen als zoekgebieden voor zonne-energie? Ellen Klaus en Marrit van Zandbergen gingen tijdens deze landschapstalk in gesprek over zonne-energie lands snelwegen met o.a. Edward Stigter (gedeputeerde duurzame energie en klimaat van provincie Noord-Holland), landschapsontwerper Laura de Bonth (Urban Synergy), Jan Timmerman (Rijkswaterstaat), en Ian Minnes van Jong RES Noord-Holland.
>Wat een ramp! is het thema van de Maand van de Geschiedenis 2022 die op 1 oktober van start gaat. Maar wat is een ramp eigenlijk? En wat doet een ramp met mensen? Hoe kunnen we rampen voorkomen en hoe herdenken we ze? In deze korte documentaire gaat Roos van Goeie Ouwe Koeien op zoek naar antwoorden op deze vragen. Ze spreekt met historici, een burgemeester en een brandweervrouw. Van een lesje geschiedenis tot indrukwekkende verhalen van ervaringsdeskundigen. Bekijk de korte documentaire en neem het thema onder de loep.
>Op 24 juni 2022 werd de experience in het Luchtoorlogmuseum in Fort bij Veldhuis geopend door nabestaanden van piloot Eric Tilbury. In een smalle ruimte van Fort Veldhuis is de fatale vlucht van de AVRO Lancaster ED603 in 1943 met film, geluid en beweging vormgegeven.
>Veel bekende verhalen uit het koloniaal verleden zijn harmonieus, avontuurlijk en welvarend. De slaafgemaakte mensen die deze welvaart met hun leven betaalden, komen er alleen nauwelijks in voor. Terwijl zij onder dwang over de Atlantische Oceaan naar de koloniën werden vervoerd om op plantages te werken. Hun verhaal is te lang verborgen gebleven. De tentoonstelling ‘Verborgen Noord-Holland, Atlantische slavernij in beeld’ laat zien welke sporen vier eeuwen kolonialisme hebben achtergelaten in Noord-Holland. Een erfenis van strijd en ongelijkheid, maar ook van kracht en inspiratie.
>