Video

Erfgoed journaal Haarlemmermeer (Seizoen 3, Afl. 3)

Erfgoed journaal Haarlemmermeer brengt iedere twee maanden nieuws, tips en weetjes rond erfgoedlocaties in Haarlemmermeer avontuurlijk in beeld. In het derde Erfgoed journaal van het derde seizoen komen de volgende onderwerpen aan bod: Aandacht voor de legendarische Blauwe Tram die van Zandvoort via Halfweg naar Amsterdam reed. Directeur van Haarlemmermeermuseum De Cruquius Elise van Melis en wethouder Cultuur Marja Ruigrok vertellen over de Verhalenpalen in Haarlemmermeer. Theo Taling ontvangt De Klaverman in het Nederlands Transport Museum in Nieuw-Vennep.

Tuinwijk Zuid

In 2022 bestond het monumentale Tuinwijk Zuid in Haarlem, ontworpen door architect Han van Loghem, 100 jaar. Ter gelegenheid hiervan organiseerde het ABC Architectuurcentrum Haarlem een overzichtstentoonstelling over deze bijzondere ‘architect van een optimistische generatie’. In opdracht van het ABC maakte Marius Bruijn twee video’s over de bouwkunst van Han van Loghem, en Tuinwijk Zuid in Haarlem in het bijzonder. Deze video gaat over de vraag wat er zo bijzonder is aan de rijtjeshuizen van Van Loghem in Haarlem Zuid. Wat is precies het ‘tuinstad’-principe? Kunstenaar en filmmaker Marius Bruijn ontdekt op geheel eigen wijze Tuinwijk Zuid en neemt ons mee…

Over het Noordhollandsch kanaal: koning Willem I

Met een lengte van 80 kilometer was het Noordhollandsch Kanaal ooit het grootste en diepste kanaal ter wereld. Dit jaar is het 200 jaar geleden dat het eerste schip de route van Amsterdam naar Den Helder voer. Ter gelegenheid hiervan maakte NH Media een zesdelige-serie over het kanaal. In de serie volgen we Pieter en Marieke Rosier met hun motorboot Canicula door prachtige gebieden op zoek naar mooie verhalen. Onder het bewind van Koning Willem I werd een kanalenproject afgeleverd dat toentertijd het grootste ter wereld was: het Noordhollandsch Kanaal, de waterverbinding van Den Helder naar Amsterdam. Het leverde hem de bijnaam koning Kanalengraver op.

Uit de Haerlemse bodem

Stadsarcheoloog Anja van Zalinge laat de leukste en mooiste vondsten uit de Haarlemse bodem zien. De vondsten liggen opgeslagen in het archeologisch depot of zijn te zien in het Archeologisch Museum Haarlem.

Immaterieel erfgoed: Machinaal klompen maken

Bij het machinaal maken van klompen wordt gewerkt met redelijk eenvoudige machines die met een beperkte snelheid draaien. De machines worden vanuit een centraal punt, de elektromotor, aangedreven met leren riemen. Het instellen van de machines vergt een hoge mate van vakmanschap en kennis van de eigenschappen van het hout. Eerst wordt het hout gezaagd of gekloofd. Nadat het buitenmodel van de klomp is gefreesd, wordt de klomp op maat uitgeboord. Er wordt gewerkt met mallen om een zo perfect mogelijke pasvorm te krijgen. De klomp moet worden gedroogd. Ten slotte wordt de klomp geschuurd en bewerkt. Lees meer over machinaal klompen maken op de website van Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland.

Andere Tijden: De Gestapo als buurman

Wat doe je als tegenover je studentenhuis het hoofdkwartier van de Gestapo is gelegen? Het overkomt de Amsterdamse rechtenstudente Gisela Söhnlein en ze gaat in het verzet, waar ze meehelpt Joodse kinderen weg te smokkelen uit de Hollandse Schouwburg. ‘Oorlog op locatie’ is een serie van de makers van Andere Tijden, speciaal voor Youtube. In de serie vertelt presentator Merel Udink de verhalen van de oorlog in Rotterdam, Ommen, Marum, Maassluis, Aalten en Amsterdam.

Immaterieel erfgoed: Woonwagencultuur

De cultuur van de woonwagenbewoners is een cultuur van overleven. Vanwege het trekverbod reizen de woonwagenbewoners niet meer met hun woonwagens door het land. De wagens en caravans lijken tegenwoordig vaak op gewone huizen maar zijn dat niet. Voor de woonwagenbewoners is het belangrijk dat hun wagen geen fundering heeft, geen stenen rijtjeshuis is, de vloer boven het maaiveld ligt met een opstapje voor de voordeur. De woonwagencultuur in Nederland wordt gedragen door ongeveer dertigduizend mensen met ‘reizigersbloed’. In totaal zijn er 1150 woonwagenlocaties. Lees meer over woonwagencultuur op de website van Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland.

Haarlemse gevels: Geloof, Hoop en Liefde

Voor de invoering van de huisnummers hadden huizen een naam. De naam van het huis werd vaak weergegeven op een kunstige gevelsteen. In Haarlem zijn nog heel wat van die gevelstenen te vinden. Marius Bruijn, theatermaker, Haarlemkenner en stadsgids gaat op zoek naar bijzondere Haarlemse gevels, gevelstenen en verhalen. In deze video drie prachtige gevelstenen uit de zeventiende eeuw: ‘Geloof, hoop, en liefde’.

Schilderij Zicht op Welgelegen na 200 jaar terug in Haarlem

Een schilderij maken van een gebouw dat je niet in het echt hebt gezien. Dat is wat Hendrik de Cort deed 200 jaar geleden toen hij Paviljoen Welgelegen schilderde. Het schilderij ‘Zicht op Welgelegen’, dat De Cort in opdracht van Henry Hope maakte, is nu te bewonderen in het paviljoen aan de Dreef in Haarlem.

Eerste KLM vlucht Amsterdam – New York (1946)

Polygoon reist mee bij de eerste vlucht van KLM naar New York op 21 mei 1946. Dit fragment komt uit de collectie van het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid, doorzoek hier de volledige collectie.

Immaterieel erfgoed: Schaapsherder met traditionele landschaaprassen

Drift herders trekken het jaar rond met hun schapen over de heide en maken daarmee onderdeel uit van het landschapsbeheer. De schapen van de driftschepers hebben zich dan ook in de loop der eeuwen aangepast aan het landschap. Lees meer over de schaapsherder met traditionele landschaaprassen op de website van Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland.

The Beatles in Blokker

Het is dit jaar precies 60 jaar geleden dat de legendarische optredens van The Beatles in Blokker plaatsvonden. Hoe kon het gebeuren dat de beroemdste band ter wereld uitgerekend in het West-Friese tuindersdorp belandde? Hoe beleefden de bezoekers de optredens en wat is 60 jaar na dato de nalatenschap van deze historische gebeurtenis? Daarover gaat de NH-documentaire ‘The Beatles & het wonder van Blokker’.

Achter de schermen in het depot van het Westfries Museum

De collectie van het Westfries Museum, bestaande uit zo’n 36.000 objecten, is begin 2023 verhuisd naar een nieuw depot bij Imming Logistics Fine Art B.V. Daar is de afdeling Collectie druk bezig met het verder herwaarderen van de collectie, het bekijken en registreren van stukken en nog veel meer. Kijk mee met collega’s Tara, Alice en Josefin, en onmisbare vrijwilligers als Jacqueline, Margreet, Afra en Máire. Ontdek wat ze allemaal tegenkomen en hoe ze te werk gaan.

Immaterieel erfgoed: Chanoeka

Chanoeka is een joods feest, het inwijdingsfeest, dat ook bekend staat als ‘het feest van de lichtjes’. De precieze data van Chanoeka zijn afhankelijk van de joodse kalender, maar vallen altijd in de donkere winterperiode van het jaar. De eerste dag van het feest, dat acht dagen duurt, begint na zonsondergang van de 24e dag van de joodse maand Kislew, dit is eind november, begin december. Lees meer over Chanoeka op de website van Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland.

De Noord-Hollandse kap

In deze video laat Hans Verberne, deskundige op het gebied van de Noord-Hollandse dracht, het zetten van de Noord-Hollandse kap zien. De film is gemaakt als onderdeel van het project ‘Ambacht in Dracht’, een initiatief van het Netwerk Zuiderzeecollectie. Sinds 2016 is het Netwerk Zuiderzeecollectie actief, een samenwerkingsverband van 26 musea en andere erfgoedinstellingen rond het IJsselmeer. Het Netwerk richt zich onder meer op de presentatie van een gezamenlijke collectie (www.zuiderzeecollectie.nl), het organiseren van reizende tentoonstellingen en het uitwisselen van kennis.

Immaterieel erfgoed: Handmatig klompen maken

De klomp wordt in Nederland nog steeds met de hand gemaakt. De klompenmakers zijn zich ervan bewust dat ze een zeldzaam ambacht uitoefenen. De klompenmakers profiteren enigszins van de nieuwe tijdgeest, een tijd waarin duurzaamheid en ambachtelijkheid hoog aangeschreven staan. Lees meer over handmatig klompen maken op de website van Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland.

Leven in lagen animatie

Noord-Holland is een betrekkelijk jong gebied. De bodem van Noord-Holland is relatief recent gevormd. De landschappen die we er nu aantreffen zijn meestal maar een paar duizend jaar oud. Bovendien zijn deze landschappen, vooral de laatste eeuwen, door de mens sterk aangepast en omgevormd. Bekijk in deze animatie hoe het Noord-Hollandse landschap is ontstaan, vanaf de laatste ijstijd tot onze moderne tijd. Meer weten? Lees dan de brochure ‘Vruchtbaar laagland’ van Archeologiemuseum Huis van Hilde.

Immaterieel erfgoed: Valkerij

Valkerij is de jacht met slechtvalken en haviken. De band tussen de valkenier en zijn vogel is heel sterk. De training is gericht op conditie, jachttechniek en terugkomen naar de handschoen van de valkenier. In Nederland jagen valkeniers met gefokte slechtvalken en haviken. Er zijn twee hoofdvormen in de valkerij: de hoge en de lage vlucht.Bij de jacht gaat het vooral om de schoonheid van de vlucht.

Lezing: Maritiem archeoloog Thijs Coenen over waarderend onderzoek Palmhoutwrak

De maritiem archeologen van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) gaan vanaf 27 mei vijf weken lang duiken op het Palmhoutwrak. Mogelijk bevat dit zeventiende-eeuwse scheepswrak, waar al honderden exclusieve voorwerpen uit zijn gekomen, nog heel veel waardevolle spullen. Het huidige plan behelst echter geen opgraving, maar onderzoek. Op de website van Museum Kaap Skil is meer te lezen over dit onderzoek.

Immaterieel erfgoed: Het ambacht van molenaar

Het ambacht van molenaar is de eerste voordracht door de Nederlandse regering gedaan voor plaatsing op de Unesco representatieve lijst van immaterieel erfgoed. In december 2017 werd bekend dat het ambacht van molenaar inderdaad op de representatieve lijst is geplaatst. Bij de plaatsing in Korea waren vertegenwoordigers van het Ministerie OCW, het Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed en verschillende molenaars aanwezig.