08 oktober 1573

Alkmaar ontzet

Het beleg van Alkmaar begon in augustus 1573 en eindigde met het Alkmaars Ontzet op 8 oktober. De stad wist toen een einde te maken aan de belegering en was één van de eerste Hollandse steden die de koningsgezinde troepen uit Spanje met succes wist te weerstaan.

In 1573 was de Tachtigjarige Oorlog in volle gang. De noordelijke provincies van de Lage Landen kwamen in opstand tegen de Spaanse overheersing. Onder leiding van Willem van Oranje werd een groot Geuzenleger gevormd. Bij Alkmaar kwam het in 1573 tot een keerpunt. De stad werd omsingeld. Voor de ene stadspoort stond het koningsgezinde leger van Don Frederik, voor de andere het Geuzenleger van Willem van Oranje. De stad moest kiezen voor één van beide, maar dat was niet makkelijk. Terwijl het stadsbestuur hierover in beraad was, lieten twee Oranjegezinde burgers de Geuzen binnen. De keuze was gemaakt. Op 21 augustus sloegen de Spaanse soldaten het beleg voor Alkmaar, aan beide zijden vielen veel doden. Tijdens een grote aanval op 18 september wist Alkmaar door middel van kokend teer en brandende takken de koningsgezinde soldaten op afstand te houden. Ruim anderhalve maand duurde het beleg. Het einde kwam in zicht toen besloten werd de dijken door te steken, waardoor de omgeving van Alkmaar onder water kwam te staan. De Spanjaarden bleven in de modder steken. Op 8 oktober 1573, na vijftien dagen vast te hebben gezeten in de modderpoel om de stad, gaf Don Frederik het beleg op. Het leger trok zich terug. Alkmaar was hiermee een van de eerste Hollandse steden die werd ontzet. Het ontzet wordt elk jaar nog steeds gevierd. Ook herinnert een negentiende-eeuws monument in het Alkmaarse Victoriepark aan de overwinning.

Gerelateerd artikel

Stad omsingeld, Spanjaarden in de modder