Feest op fort de Schans

De oorsprong van fort de Schans is rechtstreeks verbonden met Prins Willem van Oranje. Hij geeft opdracht tot de bouw en vanaf 1574 is het fort lange tijd in gebruik als verdedigingswerk. Tegenwoordig ligt het fort er vreedzaam bij. De plek is een oase van rust en een toevluchtsoord voor vogels, kleine zoogdieren en insecten.

Opstapplaats in de natuur

Veel forten en verdedigingswerken liggen in de 21ste eeuw als natuureilandjes in een druk bevolkt Nederland, zo ook fort de Schans. Deze relatief ongestoorde en stille plekken dienen voor planten en dieren als stepping stones,  opstapplaatsen naar andere kleine landschapselementen, zoals een bosje, een oude geul, een houtwal, in de omgeving.

Luchtfoto fort de Schans, Texel

Collectie Natuurmonumenten Texel

Luchtfoto fort de Schans, TexelLuchtfoto fort de Schans, Texel

Opdracht van de Prins

In 1574 geeft Prins Willem van Oranje opdracht voor de aanleg van Fort de Schans. Een fort moet bijdragen aan de beheersing van het eiland Texel en daarmee van het Marsdiep, de toegang tot de Zuiderzee. Om te voorkomen dat de Spanjaarden vanaf de Noordzee deze binnenzee kunnen veroveren, is de oprichting van een fort langs het Marsdiep van buitengewoon strategisch belang. Te meer omdat in 1574 er een reële kans bestaat dat een Spaanse vloot ons land zal aanvallen.

Fort als legerplaats

Zijn er in de beginperiode circa 20 soldaten gelegerd in het fort, aan het eind van de 16e eeuw neemt dit aantal toe. Deze jaren zijn een cruciale periode voor de nog jonge Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden. In 1603 zijn er 50 soldaten gelegerd in fort De Schans, in datzelfde jaar nog uitgebreid tot maar liefst 113 man!

Schets van ereboog opgesteld in Oudeschild tijdens het bezoek van Napoleon op 16 oktober 1811 op Texel.

Collectie: Maritiem- en Juttersmuseum

Schets van ereboog opgesteld in Oudeschild tijdens het bezoek van Napoleon op 16 oktober 1811 op Texel.Schets van ereboog opgesteld in Oudeschild tijdens het bezoek van Napoleon op 16 oktober 1811 op Texel.

Keizerlijk bezoek

Op 16 oktober 1811 brengt keizer Napoleon Bonaparte hoogstpersoonlijk een bezoek aan Texel en Den Helder. Tijdens deze reis inspecteert hij de militaire vestingwerken in het noorden van zijn rijk. De keizer heeft grootse plannen voor nog meer militaire bouwwerken op Texel. Het blijft bij vestingbouwkundige utopieën.

Schets fort de Schans (Texel) anno 1813

Collectie Maritiem & Juttersmuseum Oudeschild

Schets fort de Schans (Texel) anno 1813Schets fort de Schans (Texel) anno 1813

Restauratie

Tegenwoordig ligt de Schans er vreedzaam bij. Hoewel drie van de vijf bastions zijn afgegraven, is het grootste deel bewaard gebleven. In 1992 is Natuurmonumenten begonnen met de restauratie, doel is het fort terug te brengen in de bouwstaat van de Franse tijd (1795 – 1813).
Tijdens de restauratie, een 10 jaar durend project, zijn vele archeologische vondsten gedaan.
Een deel is te bewonderen in het Maritiem & Juttersmuseum te Oudeschild.

Fort de Schans (Texel) laat Franse tijd herleven

Collectie Maritiem & Juttersmuseum Oudeschild

Fort de Schans (Texel) laat Franse tijd herlevenFort de Schans (Texel) laat Franse tijd herleven

Feesten op fort de Schans

Het fort is vrij toegankelijk en is regelmatig in gebruik voor festiviteiten. Een voorbeeld is het jaarlijks terugkerend festival Midzomerschans.
Tijdens het derde weekend van juni vormt het fort het decor voor theater, zang, dans, literatuur en beeldende kunst.

Contact
Wie zelf iets wil organiseren kan contact opnemen met Natuurmonumenten Texel.

Fort de Schans (Texel)

Fort de Schans is natuurparel én cultuur historische bezienswaardigheid

16 oktober 2011: burgemeester Giskes ontvangt keizer Napoleon op fort de Schans

Collectie Natuurmonumenten Texel

16 oktober 2011: burgemeester Giskes ontvangt keizer Napoleon op fort de Schans16 oktober 2011: burgemeester Giskes ontvangt keizer Napoleon op fort de Schans

Wil je meer weten over de geschiedenis van Texel? Bekijk hier de openingstijden van Kaap Skil en plan je bezoek.

Publicatiedatum: 28/09/2011