Doorgaan in portret formaat

ONH

App het verleden naar het heden met Street Museum NL

Lees meer

Verhaal Van Zeevaarder tot Gezagvoerder


De geschiedenis van de voormalige Gemeentelijke Zeevaartschool Texel, 1913-1933, vastgelegd in verhaalvorm.

  • Geschreven door Ed Vermeulen
  • |
  • Gepubliceerd op 24 januari 2012
  • |
  • 5035 keer bekeken

In de jaren 1912-1913 tot 1933 werd aan de Gemeentelijke Zeevaartschool Texel te Den Burg nautisch onderwijs gegeven. De leerlingen werden in de volksmond ’Zeevaarders’ genoemd. Enkele honderden van hen behaalden hier het diploma dat de mogelijkheid bood om als stuurmansleerling te gaan varen. Maar ook reeds zeevarende stuurlieden deden hier de benodigde kennis op, vereist om het diploma derde, tweede of eerste rang Grote Stoomvaart te behalen. Onder invloed van een aantal negatieve factoren, met daarbij de door de rijksoverheid opgelegde bezuinigingen, werd de Texelse Zeevaartschool gedwongen in de zomer van het crisisjaar 1933 haar poorten te sluiten. In min of meer dezelfde periode werden ook de zeevaartscholen van Harlingen en Schiermonnikoog gesloten.

Van Zeevaarder tot Gezagvoerder

In december 2008 kwam ik na een tip van Wil Braam, de immer attente en meedenkende archiefmedewerker van de gemeente Texel, in contact met de heer Jacques Brijl (83) uit Den Haag. Deze vertelde mij bezig te zijn de familiegeschiedenis van de familie Brijl in het algemeen,  en het leven van zijn oom Willem Frans Theodoor Brijl in de familie beter bekend als Boy Brijl in het bijzonder, vast te leggen. We kwamen overeen dat ik het door Jacques Brijl geschreven familieverhaal met een Texels sausje zou overgieten. Boy Brijl was bij zijn overlijden op 8 juni 1946 gezagvoerder bij de Koninklijke Paketvaart-Maatschappij (K.P.M). Deze in het jaar 1891 opgerichte rederij had tot hoofdtaak de interinsulaire scheepvaartverbindingen in het voormalige Nederlands Indië te onderhouden. De belangrijkste havens voor de K.P.M waren naast Batavia (Tandjong Priok), Makassar, Singapore en Soerabaja. Boy Brijl volgde  van september 1914 tot juli 1916 zijn opleiding tot leerling stuurman aan de Gemeentelijke Zeevaartschool Texel.

Een korte familiegeschiedenis

Boy Brijl werd op 17 mei1897 inde op Oost Java gelegen havenstad  Soerabaja, geboren. Soerabaja was naast een belangrijke handelshaven tevens de grootste marinebasis in Nederlands Indië. Hij was de oudste zoon van Frans Hendrik Brijl en Anna Julia Geertruida Brijl-Hansen. Vader Frans Brijl was Agent van de K.P.M. In de periode 1892 tot 1918, de jaren dat  hij in dienst was van deze rederij heeft de familie Brijl  op veel plaatsen in het voormalige Nederlands-Indië gewerkt en gewoond. Naast Soerabaja heeft het gezin Brijl ondermeer gewoond in Sibolga (Tapanoeli) op Sumatra’s Westkust, Taroena, Ternate en Boeleleng (Noord-Bali).   Als de mogelijkheid zich voordeed ging Boy met zijn vader mee naar Tandjoeng Perak (Zilveren Haven), de haven van Soerabaja.Van hier uit hadden zij een goed zicht op de op de rede voor anker liggende koopvaardijschepen. Ook mocht hij vaak met zijn vader mee aan boord van de K.P.M. schepen en dan genoot hij met volle teugen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat het Boy’s grootste wens was om later te gaan varen en dan het liefst op de zeeën van zijn geboorteland, de Indonesische Archipel.

Haarlem

Om dit ideaal te verwezenlijken moest er gestudeerd worden. Er was besloten de middelbare schoolopleiding aan de HBS van Haarlem te laten plaats vinden. Een bewuste keuze. Deze reeds in 1864 opgerichte HBS had een goede reputatie, welke reikte tot in het verre Nederlands Indië, met als gevolg dat veel Indische jongens er hun opleiding volgden. Eind 1910 vertrokken Boy en zijn één jaar jongere broer Robert naar Nederland. Samen gingen zij in Haarlem wonen op het adres Zijlweg 37. Gedurende hun verblijf in Nederland trad de heer H. Engelsman, oud-gezagvoerder van de KPM, op als toeziend voogd. De broers Brijl waren sportief aangelegd en hebben in hun Haarlemse jaren enige tijd gevoetbald bij de Koninklijke HFC. Aan het eind van het schoolseizoen 1913/14 werd aan Boy het diploma driejarige HBS uitgereikt.

Texel

Aansluitend heeft hij zich aangemeld bij en in laten schrijven voor het cursusjaar 1914/15 aan de Gemeentelijke Zeevaartschool Texel. Hier zwaaide directeur de heer P.Tjebbes de scepter, in januari 1915 opgevolgd door P.Bossen.  Illustere namen in het Nederlandse Zeevaartkundige onderwijs! Op 21 september 1914 verhuisde Boy naar Den Burg, waar hij kon beginnen aan de tweejarige opleiding tot Stuurmansleerling. De Zeevaartschool Texel had géén internaat, waardoor Boy genoodzaakt was een kosthuis te vinden. Hij vond dit, mogelijk via een advertentie in de Texelse Courant of via verwijzing door de schoolleiding, in het gezin van Cornelis de Wijn en zijn echtgenote Bouwke de Wijn-Knol. Het echtpaar de Wijn woonde samen met hun op 18 december 1902 geboren zoon Willem Nicolaas (Wim) op het adres Kogerstraat 36. Op dit adres vonden meerdere ’Zeevaarders’ een goed tehuis. Het huis Kogerstraat 36 bestaat, weliswaar voorzien van een nieuwe voorgevel, nog steeds. Een rechts naast de voordeur ingemetselde steen met daarop de tekst ’Eerste steen gelegd door W.N de Wijn 18 dec.1911’ herinnert aan vroeger tijden. Bouwke de Wijn dreef hier een klein winkeltje met kruidenierswaren, terwijl Cornelis een melkhandeltje had en wat beesten hield. Waar het houden van dieren toe kan leiden laat zich lezen in een in de Texelse Courant van 26 april 1922 door De Wijn geplaatste advertentie waarin melding werd gemaakt van ’de vermissing van een schaap, gemerkt met rode streep over de rug en een lam, gemerkt 8 op de rechter voorbout’.

Bijzonder om te vermelden is dat de zoon des huizes, Willem (Wim), zelf ook een zeevaartkundige opleiding heeft gevolgd aan de Texelse Zeevaartschool. In Februari van het jaar 1921 werd aan hem het diploma 3e stuurman grote stoomvaart uitgereikt. Een langdurige loopbaan bij de gerenommeerde rederij Rotterdamsche Lloyd volgde.  

In Den Burg ging Boy, zoals zovele collega zeevaarders, tennissen en werd lid van de plaatselijke sportvereniging, waarvan de tennisafdeling in 1922 de naam ’Deuce’ kreeg. De contributie… een dubbeltje per week, dit in tegenstelling tot de afdeling voetbal waar slechts een stuiver contributie geheven werd. Een in 1914, in de achtertuin van het huis van de familie de Wijn, gemaakte foto toont Boy met tennisracket. Vanwege zijn voetbalverleden bij HFC zal hij ongetwijfeld ook een plaats verworven hebben in het voetbalteam van de Zeevaartschool.  

In februari 1915 verhuisde de Zeevaartschool van de tijdelijke behuizing ‘Het Glazen Paleis’ aan de Burgwal, naar het nieuwgebouwde pand aan het Schilderend. Ter inwijding van de nieuwe locatie werd door de leerlingen op 16 februari1915 in Hotel Texel een groot feest voor de inwoners van Den Burg georganiseerd. De opbrengst van dit feest met muziek, dans en een gekostumeerd bal, waarvoor de kaarten al snel uitverkocht waren, kwam ten goede van het ’Witte Kruis’ en de Wijkverpleging. Kortom, een dag waarvoor in Den Burg de vlag zou worden uitgestoken. Ten einde de heren zeevaarders hun danskunsten naar behoren te laten tonen liet de firma A.C Rab, Weverstraat 1 in Den Burg per advertentie in de krant weten een prachtcollectie balschoenen te hebben ingekocht. Geheel in de geest van de tijd werd van te voren duidelijk aangegeven dat het niet toegestaan was dat heren als dames verkleed gingen, en omgekeerd uiteraard ook niet. Gelet op het meer dan enthousiaste verslag in de Texelse Courant van 21 februari zal dit voorschrift de pret niet gedrukt hebben en hebben de zeevaarders zich uitstekend vermaakt met hun al dan niet van Texel afkomstige ’belles of the ball’. Ook belichtte burgemeester Gaarlandt in zijn dankwoord de door de schoolleiding geopperde gedachte met betrekking tot een meer intieme omgang tussen Texelaars en Zeevaarders. Of daarmee de omgang bedoeld werd die uiteindelijk zou leiden tot het grote aantal tussen Zeevaarders en Texelse dames gesloten huwelijken laat ik gaarne aan de fantasie van de lezer over.  

In de Texelse Courant van 25 juli 1915 werd vermeld dat W.F.Th Brijl en zijn klasgenoten Jb. Boon, P.J Eelman, G.J Kaczor, K.J.Kikkert, B.C Kooger, C.S Kuiper, L.E de Nijs, D. de Ruijter waren bevorderd naar het 2e studiejaar. Veel echt Texelse familienamen. Leerling Brijl ontving voor ’vlijt, gedrag en vordering’ een niet nader genoemd geschenk als 1eprijs, zijn klasgenoot K.J Kikkert een 2e prijs. Boy’s vlijt en inzet waren duidelijk niet onopgemerkt gebleven. 

Eerste Wereldoorlog

Het waren de jaren van de Eerste Wereldoorlog, The Great War. Het woord ’Great’ heeft vele betekenissen, waarvan er slechts één van toepassing kan zijn op deze rampzalige oorlog. De Nederlandse Strijdkrachten waren gemobiliseerd, voedsel en brandstoffen waren op de bon. Ondanks het feit dat Nederland neutraal was werden ook  Nederlandse koopvaardijschepen door Duitse onderzeeboten aangevallen en getorpedeerd. Ook lag de zee vol met mijnen waardoor veel schepen zwaar beschadigd werden of zelfs verloren gingen, met veel dodelijke slachtoffers tot gevolg. Veel leerlingen kwamen uit zeevarende families en maakten zich zorgen over hun op zee verblijvende familieleden. Deze donkere periode moet ongetwijfeld een dagelijks terugkerend onderwerp van de gesprek geweest zijn  op de Zeevaartschool. Velen zullen zich tevens afgevraagd hebben of zij na het behalen van hun diploma wel direct konden gaan varen en niet opgeroepen zouden worden voor militaire dienst.  

De dood op zee kwam voor velen wel heel erg dichtbij toen in de Texelse Courant van 3 januari 1917 melding werd gemaakt dat het ss Themis, , van de Amsterdamse rederij KNSM mogelijk op een mijn was gelopen en in de golven was verdwenen. De Themis, gebouwd in 1903, mat 897 brt (brutoregisterton) en was onder gezag van kapitein P.Burghout op 21 december 1916 vanuit Newcastle vertrokken naar Amsterdam met een lading van 1006 ton steenkolen. Bij dit tragische gebeuren kwamen alle negentien opvarenden, waaronder 2e stuurman Cornelis Willem Kaan, oud leerling van de Zeevaartschool Texel, om het leven.  

Naar zee

In de Texelse Courant van 20 juli 1916 lezen we dat Boy zijn einddiploma kreeg uitgereikt. Daarbij kreeg hij uit handen van de heer Roelofs, namens de ’Vereniging ter bevordering van het Zeevaartkundig Onderwijs’, als 1e prijs voor ijver, kennis en goed gedrag een zilveren chronometer (lees: horloge). Zijn klasgenoot Jb.Boon kreeg  een fraaie 2eprijs, een exemplaar van het door de heer S.P l’Honoré Naber geschreven Zeemanshandboek. Een feit waar de journalist aan toevoegde,’twee lijvige delen in prachtband!’  Ook alle eerder genoemde klasgenoten kregen het felbegeerde diploma. Het echte zeemansleven kon nu beginnen. Per 14 juli 1916 had Boy Brijl een opleidingscontract gekregen bij de eerder genoemde rederij K.P.M , waarbij werd vastgelegd dat hij tijdelijk in dienst zou treden van de Rotterdamse Lloyd. Met het s.s Merauke van deze rederij maakte hij, als stuurmansleerling enige reizen naar Indië. Van het in 1912 gebouwde s.s Merauke kan vermeld worden dat het schip enige tijd door de Amerikaanse regering werd gevorderd om troepen naar vanuit de Verenigde Staten naar Frankrijk te transporteren. Uiteindelijk werd het schip in 1917 weer aan de Rotterdamse Lloyd teruggegeven, waarna het opnieuw werd ingericht tot passagiersschip. In 1932 werd het schip na twintig jaren trouwe dienst uit de vaart genomen en gesloopt.  Het feit dat naast Boy Brijl ook, zij het in later jaren, Wim de Wijn op het ss. Merauke gevaren heeft mag tot de toevalligheden in het leven gerekend worden.

KPM

Na in Batavia het diploma 3e rang stuurman Grote Stoomvaart behaald te hebben trad Boy op 1 december1917 invaste dienst bij de K.P.M en voer hij op de vele door deze rederij onderhouden lijnen in het voormalig Nederlands Indië. In de daarop volgende  jaren had hij verscheidene standplaatsen o.a. Batavia, Singapore en Makassar (Celebes) en behaalde hij de vaartijd benodigd voor zijn 2een later 1erang. De studie voor deze rangen werd via herhalingscursussen, gevolgd aan de mede door de KPM opgerichte Zeevaartschool te Weltevreden, Batavia. Als 2e en 1eStuurman heeft hij ondermeer gevaren op de schepen, s.s. G.G. Daendels, s.s. Merak en s.s. van Heemskerk. Na zijn benoeming tot gezagvoerder heeft hij het commando gevoerd over verschillende vracht-passagiersschepen, waaronder het s.s. van Imhof, s.s. Both, s.s. le Maire, s.s. van der Lijn en m.s. van Heutsz.  

Europees verlof

Op 18 Augustus 1922 trad stuurman Boy Brijl, in de Kathedraal te Weltevreden, Batavia in het huwelijk met Louise d’Hollosy. Het echtpaar Brijl maakte in de  daaropvolgende jaren driemaal gebruik van de mogelijkheid om Europees verlof op te nemen te weten in 1925, 1930 en in 1931. Tijdens deze verloven bezocht het echtpaar Brijl in Nederland wonende familie, maar ook werden toeristische reizen naar Engeland, Frankrijk, Zwitserland, Italië en Oostenrijk gemaakt. Uit het familiearchief blijkt niet dat zij, zoals mogelijk te verwachten was, ook Texel bezocht hebben. De reizen van en naar Indië, waarbij ondermeer de havens Sabang, Singapore, Colombo, Port Saïd en Genua werden aangedaan, werden gemaakt met de grote passagiersschepen ss Jan Pieterszoon Coen, Christiaan Huygens en de Marnix van Sint Aldegonde. Deze schepen waren eigendom van de gerenommeerde rederij Stoomvaart Maatschappij Nederland, ook wel ’de Nederland’ genoemd en zijn alle drie in of kort na de Tweede Wereldoorlog verloren gegaan. De Jan Pieterszoon Coen werd op 14 mei 1940 door de Koninklijke Marine tussen de pieren van IJmuiden tot zinken gebracht. De tot troepentransportschip verbouwde Marnix van Sint Aldegonde werd op 6 november1943 in de Middellandse Zee door Duitse vliegtuigen met luchttorpedo’s bestookt. Eén trof doel. Het schip zonk een dag later op 7 november. De Christiaan Huygens tenslotte liep op 26 augustus 1945 onderweg van Antwerpen naar Rotterdam op een zeemijn waarbij het schip zwaar werd beschadigd en aan de grond werd gezet. In september van hetzelfde jaar brak het schip doormidden en moest als verloren worden beschouwd

Tweede Wereldoorlog

De Japanse strijdkrachten maakten tijdens hun opmars door Zuidoost Azië snelle vorderingen. In deze periode, voerde Boy Brijl als kapitein het commando over het KPM schip s.s van der Lijn. Het duurde niet lang of ook kapitein Brijl en zijn bemanning raakten betrokken bij de oorlogshandelingen. De geallieerde troepen op Malakka hadden dringend behoefte aan versterking. Het s.s van der Lijn kreeg op 2 januari 1942 opdracht om samen met nog enige andere KPM schepen vierduizend militairen en hun materieel vanuit de Ratai-Baai (Zuid-Sumatra) via de zeer gevaarlijke route langs Sumatra’s oostkust naar Singapore te transporteren. Dit konvooi, genummerd MS.2A, werd begeleid door de Nederlandse torpedobootjagers Hr.Ms. Evertsen en Hr.Ms.Van Nes.
Het konvooi heeft Singapore veilig bereikt en ook de terugreis vanuit Singapore naar Makassar, verliep zonder ernstige problemen. Zowel Hr.Ms Evertsen alsook Hr.Ms. Van Nes zouden in de strijd op zee ten onder gaan. De Evertsen werd een dag na de slag in de Javazee, in Straat Soenda door vijandelijk vuur getroffen, strandde op een eilandje aan Sumatra’s zuidkust en moest als verloren worden beschouwd. Eenzelfde lot overkwam Hr. Ms van Nes, toen zij het KPM schip s.s Sloet van der Beele escorteerde. Beide schepen werden op 17 februari 1942 door Japanse bommenwerpers in de zuidelijke ingang van Straat Gaspar tot zinken gebracht.                                                               

Vlak vóór zijn vertrek uit Batavia vond nog een ontmoeting plaats tussen Boy en zijn broer Rob, officier bij de Genie van het KNIL (Koninklijk Nederlands Indisch Leger). Na afloop van de oorlog in augustus 1945 zou blijken dat dit de laatste keer was de broers elkaar gesproken hebben. De oorlog zou nog meer sporen nalaten in het leven van beide broers. Hun jongere broer Alfred (Daddy) overleed op 21 september1943 in het Japanse krijgsgevangenen kamp Harima, nabij Osaka (Japan).                                                               

Doordat zowel Malakka, Nederlands Indië en de Fillipijnen in handen van de Japanners waren gevallen werd door de KPM directie besloten naar Australië uit te wijken. Kapitein Brijl kreeg Brisbane als nieuwe standplaats toegewezen. Uit de KPM archieven blijkt dat het echtpaar Brijl m.i.v. augustus 1942 op het adres 27 Napierstreet, Ascot, Brisbane is gaan wonen.                                             

Boy Brijl bleef tot midden 1943 het commando voeren over het s.s. van der Lijn. In deze gevaarlijke en moeilijke periode maakte hij met zijn schip deel uit van verschillende geallieerde konvooien met als hoofdtaak het vervoeren van militairen en oorlogsmaterieel naar de verschillende oorlogstonelen in de Zuidoost Pacific. Tijdens deze reizen werd hij geconfronteerd met zeemijnen en aanvallen van vijandelijke vliegtuigen en onderzeeboten. De meeste van deze konvooien vertrokken vanuit de havenstad Townsville, Queensland, Australië naar o.a. Port Moresby de hoofdstad van het toenmalige Australisch Nieuw Guinea, nu Papoea Nieuw Guinea en het zuidelijker gelegen Milne Bay. Vanaf medio 1943 voerde hij het bevel over het m.s. van Heutsz. en nam hij ook met dit  schip  aan een aantal konvooien deel.    

Volgens gegevens verkregen uit het KPM archief is Boy Brijl midden oktober 1944 ziek geworden, waarna hij waarschijnlijk na het beëindigen van de vijandelijkheden in augustus 1945 met zogenaamd recuperatieverlof naar Nederland is gegaan. Na zijn herstel heeft hij vermoedelijk nog een korte tijd gevaren. Midden 1946 werd hij opnieuw ernstig ziek en moest worden opgenomen in een ziekenhuis in Sydney. Hier overleed hij op 6 juni 1946.
De begrafenis vond plaats op het Lutwyche Cemetery te Brisbane. Zijn echtgenote Louise Brijl – d’Hollosy besloot in 1970 voorgoed naar Nederland terug te gaan. Aansluitend woonde zij een zevental jaren in Nijmegen, waar zij op 3 juni 1977 is overleden. Na haar crematie werd, volgens haar uitdrukkelijke wens, de urn met haar as naar Australië  overgevlogen en bijgezet in het graf van haar echtgenoot.

Kruis van Verdienste

Postuum werd door Hare Majesteit Koningin Wilhelmina, bij Koninklijk Besluit no. 29 van 25 februari 1947, aan KPM gezagvoerder Willem F.Th ’Boy’ Brijl het ’Kruis van Verdienste’ toegekend, met daarbij de aantekening:
“die als gezagvoerder bij de Nederlandsche Koopvaardijvloot waardevolle diensten aan de oorlogsvoering bewees door gedurende meer dan twee jaren op moedige en beleidvolle wijze het gezag op zijn schip te hebben uitgeoefend in gebieden, waar door de oorlogsomstandigheden voortdurend groot gevaar van vijandelijke handelingen werden geloopen “                                

Het verhaal van een leerling van de Zeevaartschool Texel die gezagvoerder werd bij de Koninklijke Paketvaart Maatschappij. Willem F.Th ’Boy’ Brijl, niet zomaar een Zeevaarder!  

Ed Vermeulen. 

Nawoord: Met respect voor de doortastendheid waarmee de heer Jacques Z. Brijl, in relatief korte tijd, veel, bijna verdwenen, informatie over zijn oom Boy, boven water heeft weten te krijgen en heeft vastgelegd in het door hem geschreven familieverhaal ‘Herinneringen aan Boy Brijl, een bijna vergeten moedige  gezagvoerder van de K.P.M en zijn echtgenote Louise Brijl-d’Hollosy’.Zijn verhaal vormt de basis van mijn verhaal  ’Van Zeevaarder tot Gezagvoerder’  

Met dank aan:
Wil Braam, medewerker archief gemeente Texel
Ron de Mes, archiefbeheerder Vereniging van Oud-employé’s der KPM *
Henk Meurs, persoonlijk archief Nederlandse Koopvaardij 1940-1945 * * (via  J.Z.Brijl)
Ab de Wijn, Den Burg  

Bronnen:
- Archieven Gemeente Haarlem en Gemeente Texel
- Archief Texelse Courant - Archief Vereniging van Oud-employé’s der K.P.M. (via J.Z. Brijl)
- Ir. H.Th. Bakker- De K.P.M. in Oorlogstijd (1939-1945).
- Div. auteurs - Een halve eeuw Paketvaart (1891-1941).
- Familiearchieven Brijl, Honée en d’Hollosy (via J.Z. Brijl)
- Het nieuws van de dag voor Ned.Indië , 1 december 1917
- J.H. Hoogendijk- De Nederlandsche Koopvaardij in den Oorlogstijd. - J.P. Nieborg - Indië en de zee

Dit verhaal maakt deel uit van de campagne Werelderfgoed.
Klik hier om terug te gaan naar het thema De Waddenzee.

Foto: Familiearchief Brijl

Prachtig familieportret van de familie Brijl met v.l.n.r....

Foto: Familiearchief Brijl

Prachtig familieportret van de familie Brijl met v.l.n.r. Frans Hendrik Brijl, Lily 'Zus' Brijl, Robert Brijl (in matrozenpak), Willem 'Boy' Brijl, Jean 'Max' Brijl, Anna Brijl-Hanssen, Alfred 'Daddy' Brijl. De foto ademt de sfeer van een voorbije tijd.

Foto: Familiearchief Brijl

Boy Brijl houdt 'wacht te kooi' op zolderkamer ...

Foto: Familiearchief Brijl

Boy Brijl houdt 'wacht te kooi' op zolderkamer Kogerstraat 36, Den Burg. Mooie details... de waskom met kleinformaat lampetkan. Op deze keurig afgetimmerde zolderkamer heeft Boy twee studiejaren gebivakkeerd. De zolder is , volgens de huidige eigenaren van het huis, nagenoeg onveranderd gebleven.

Foto: Familiearchief Salwegter

Zeevarende kostgangers in 'Huize de Wijn', Koge...

Foto: Familiearchief Salwegter

Zeevarende kostgangers in 'Huize de Wijn', Kogerstraat 36. Opvallende details... het fraaie siermetselwerk en de herinneringssteen rechts naast de voordeur.

Foto: Ed Vermeulen

Voorgevel huis Kogerstraat 36, huidige situatie. De gevel...

Foto: Ed Vermeulen

Voorgevel huis Kogerstraat 36, huidige situatie. De gevel is compleet vernieuwd, maar gelukkig is de herinneringssteen bewaard gebleven!

Foto: Ed Vermeulen

'Terug in de tijd'. Herinneringssteen met tekst...

Foto: Ed Vermeulen

'Terug in de tijd'. Herinneringssteen met tekst 'Eerste steen gelegd door W.N de Wijn 18 dec 1911'. W.N zijn de initialen van Willem Nicolaas de Wijn, de op 18 december 1902 geboren zoon van Cornelis de Wijn en Bouwke de Wijn-Knol. Willem N. heeft zelf ook een zeevaartkundige opleiding gevolg aan de Zeevaartschool Texel. Na het behalen van zijn diploma heeft hij ruim vijfentwintig jaar gevaren bij de Koninklijke Rotterdamse Lloyd.

Foto: Familiearchief de Wijn

Bouwke de Wijn-Knol 'Moeder van vele Zeevaarders...

Foto: Familiearchief de Wijn

Bouwke de Wijn-Knol 'Moeder van vele Zeevaarders' samen met hond Mollie voor het huis Kogerstraat 36. Mevrouw de Wijn had op dit adres een kleine kruidenierswinkel. Bij haar en haar echtgenoot Cornelis, vonden vele 'Zeevaarders' een goed tehuis.

Foto: Familiearchief Brijl

Deze in 1914 gemaakte foto toont Boy Brijl in een sportie...

Foto: Familiearchief Brijl

Deze in 1914 gemaakte foto toont Boy Brijl in een sportieve pose in de achtertuin van het huis Kogerstraat 36. Veel 'Zeevaarders' waren lid van de afdeling tennis van de plaatselijke sportvereniging. In 1922 kreeg deze vereniging de naam Deuce. Deuce heeft in 2012 haar 100-jarig bestaan gevierd.

Foto: Ed Vermeulen

Recente foto van de achterkant van het huis Kogerstraat 3...

Foto: Ed Vermeulen

Recente foto van de achterkant van het huis Kogerstraat 36. De gevel is nagenoeg onveranderd gebleven m.u.v. de op de foto zichtbare aanbouw.

Foto: Familiearchief Salwegter

Zeevaartschool Texel aan het Schilderend in Den Burg in f...

Foto: Familiearchief Salwegter

Zeevaartschool Texel aan het Schilderend in Den Burg in feesttooi. De opname dateert van voor 1920. Het gebouw werd in 1915 in gebruik genomen en bestaat nog steeds, maar de grandeur en uitstraling van 'toen vroeger' is helaas verdwenen. De oorspronkelijke hoofdingang is nu een raampartij.

Foto: Familiearchief Salwegter

Christiaan Everhard Salwegter (1895-1959) studeerde in he...

Foto: Familiearchief Salwegter

Christiaan Everhard Salwegter (1895-1959) studeerde in het jaar 1921 voor zijn derde rang aan de Zeevaartschool Texel. Ook hij vond een goed kosthuis bij de familie de Wijn op het adres Kogerstraat 36. Salwegter heeft in diverse stuurmansrangen gevaren bij de Stoomvaart Maatschappij Nederland (S.M.N). Van 1925 tot 1938 was hij havenmeester in het voormalige Nederlands Indië. Op deze sfeervolle foto zien we Salwegter als 3e stuurman samen met de scheepshond op het, in 1904 gebouwde, s.s. Ceram, genoemd naar het eiland Ceram in de Indische Archipel. Het schip werd in 1926 gesloopt.

Foto: Collectie Al Eelman

Deze fraaie groepsopname uit januari 1915 toont leraren e...

Foto: Collectie Al Eelman

Deze fraaie groepsopname uit januari 1915 toont leraren en leerlingen van de Zeevaartschool, Texel. Boy Brijl in het midden achter het tafeltje links. In het midden, met baardje, directeur P. (Pieter) Bossen. De jongeman links naast het bordje met jaartal 1915 is Pieter Jan Eelman, geboren 22 juli 1900 in Den Burg,Texel. Pieter Jan heeft tot 1922 gevaren bij de Koninklijke Paketvaart Mij. (K.P.M) en is in hetzelfde jaar naar de USA geëmigreerd.

Foto: Familiearchief Brijl

Mooi geposeerde foto uit de vroege jaren '30 van de ...

Foto: Familiearchief Brijl

Mooi geposeerde foto uit de vroege jaren '30 van de vorige eeuw. Boy Brijl als 1e stuurman van de K.P.M, in smetteloos wit tropenuniform met de typische hooggesloten jas (djas tutup).

Foto: Collectie Jan G.Nierop, Maritiem Trefpunt Almere

Fraaie opname van het s.s. van der Lijn, éé...

Foto: Collectie Jan G.Nierop, Maritiem Trefpunt Almere

Fraaie opname van het s.s. van der Lijn, één van Boy Brijl's favoriete schepen.

Foto: Familiearchief Brijl

Boy Brijl, gezagvoerder Koninklijke Paketvaart-Maatschapp...

Foto: Familiearchief Brijl

Boy Brijl, gezagvoerder Koninklijke Paketvaart-Maatschappij (K.P.M)

Foto: Familiearchief Brijl

Zeldzame opname uit 1945-46 van Willem 'Boy' Br...

Foto: Familiearchief Brijl

Zeldzame opname uit 1945-46 van Willem 'Boy' Brijl en zijn echtgenote Louise Brijl-d'Hollosy. De foto is waarschijnlijk gemaakt kort na het in Nederland genoten recuperatieverlof.

Foto: Familiearchief Brijl

Graf van Willem F. Th. 'Boy' Brijl op het Lutwy...

Foto: Familiearchief Brijl

Graf van Willem F. Th. 'Boy' Brijl op het Lutwyche Cemetary, Brisbane, Australië. Ingebeiteld zijn de woorden 'Hier rust mijn innig geliefde echtgenoot Willem Frans Theodoor Brijl in leven gezagvoerder KPM overleden 6 juni 1946'. Zijn echtgenote Louis Brijl-'d Hollosy overleed op 3 juni 1977 te Nijmegen. De urn met haar as werd later bijgezet in het graf van haar echtgenoot Boy. In een aparte steen zijn gebeiteld de woorden 'en nu ook ik'.

Gerelateerde verhalen: Requiem voor een ZeevaarderGeliefde lerarenSchoot-ân 2009 ... een gesprek aan de barGesprek met 'Zeevaarder' Wil HamersVan kompas naar kansel

Automatisch gerelateerde verhalen: Requiem voor een ZeevaarderGeliefde lerarenSchoot-ân 2009 ... een gesprek aan de barGesprek met 'Zeevaarder' Wil HamersVan kompas naar kansel

13 reacties op Van Zeevaarder tot Gezagvoerder

  • Geschreven door Hans Eelman
  • |
  • 19 april 2012

Hallo Ed, Een nimmer afnemende drang om geschiedenis boven water te halen. Bijzonder, dat ik later als stuurmansleerling op een "nieuwere" THEMIS heb gevaren. Groet van het mooie eiland Texel. Hans Eelman.

  • Geschreven door Jacques Z. Brijl
  • |
  • 22 september 2012

Hi Ed, Fantastisch, dat het door jouw zo mooi geschreven verhaal over Boy Brijl en zijn echtgenote Louise d'Hollosy zo'n prominente plaats heeft gekregen. groetjes vanuit het zonnige den Haag. JZB

  • Geschreven door Ric Brijl
  • |
  • 22 september 2012

Hallo Ed, Na de “zonnige” dankwoorden van mijn bijzondere neef voeg ik hierbij mijn dank en respect voor het prachtige verhaal over onze Oom Boy dat je hebt laten samenvallen met de historie van Texel – heel erg knap ! Groeten uit Beerta van Ric.

  • Geschreven door Henk Meurs
  • |
  • 23 september 2012

Jacques, Prachtig verhaal, mooie geschiedenis om op scholen verteld te worden, misschien een idee? Deze verhalen blijven onderbelicht maar zeer zeker Nederlandse geschiedenis , HENK MEURS

  • Geschreven door R.Scholte 88 jaar
  • |
  • 23 september 2012

Belangrijk familieverhaal.Belangrijk voor het nageslacht. Ron Scholte

  • Geschreven door Bob Wijtsma
  • |
  • 23 september 2012

Wat een prachtig verhaal Zeno! Eentje om nooit te mogen vergeten. Zoals Henk Meurs al schreef is het misschien een goed idee om dit op scholen te vertellen? Groetjes Bob

  • Geschreven door Martin van Bunningen
  • |
  • 26 september 2012

Dit verhaal doet mijn Marine hart goed,een bijzondere man. Maar dat zit volgens mij in de familie.

  • Geschreven door Gerard Wijtsma
  • |
  • 26 september 2012

Prachtig stuk geschiedenis en unieke foto's van de oom van mijn zwager Jaques (Zeno) Brijl! Goed dat zijn verhaal op deze manier bewaard en gedeeld is! A++++

  • Geschreven door Annelies Brijl
  • |
  • 26 september 2012

Bijzonder om deze geschiedenis over mijn familie te lezen!

  • Geschreven door Bert Immerzeel
  • |
  • 26 september 2012

Wil de schrijver van dit stuk contact met mij opnemen i.v.m. eventuele plaatsing in www.javapost.nl?

  • Geschreven door joke brouwer
  • |
  • 29 september 2012

ik heb wederom genoten van het verhaal en ben wijs met de foto's die erbij geplaatst zijn.

  • Geschreven door Barbara
  • |
  • 10 mei 2013

Bijzonder, de vader van mijn oma is verdronken als bemanningslid van de SS Themis. Zijn naam was Windmeijer. Weet iemand of hier nog foto's van zijn?

  • Geschreven door Ed Vermeulen
  • |
  • 19 mei 2013

Beste Barbara Je bericht gelezen. bedankt hiervoor. Inderdaad toevallig. Foto's...mogelijk via de site van de KNSM Kroonvaarders.Of probeer site Jan Nierop, Maritiem Trefpunt, Almere.Het verhaal van het zinken van het s.s.Themis staat in het boek De Nederlandse Koopvaardij in de 1e wereldoorlog. Je mag me ook een e-mail sturen op edenmarty@hetnet.nl Met vriendelijke groet Ed Vermeulen



U bent ingelogd als:


Schrijf een Reactie
Voeg je eigen verhaal toe Je eigen verhaal kun je via drie eenvoudige stappen toevoegen aan Oneindig Noord Holland